Ἡ σιωπὴ εἶναι χρυσός.

Η σιωπή είναι χρυσός.

«Ο Θεός είναι κουρασμένος, αδελφή. Έχει χίλια πράγματα να κάνει. Άφησέ Τον ήσυχο, απόκτησε περισσότερη ανεξαρτησία και μην τον ενοχλείς με ασήμαντα ζητήματα. Ακόμα κι αν είναι Θεός, εξακολουθεί να κουράζεται!

Θυμάμαι κάποτε που με προειδοποίησε αυστηρά:

«Μην αναφέρεις το όνομα του Θεού μάταια! Πρέπει να μάθουμε να σιωπούμε! Η σιωπή είναι χρυσός, να θυμάσαι! Μην μου μιλάς! Αν θέλεις, διάβασε ένα βιβλίο! Μην με ενοχλείς άλλο!» Ο ίδιος καθόταν εκείνη την ώρα και μετά άρχισε να διαβάζει.

Ελπίζοντας ότι σύντομα θα άρχιζε να μου μιλάει, αποφάσισα να μην διαβάσω. Πέρασα σχεδόν δύο ώρες σιωπηλός. Μόλις επρόκειτο να τον ρωτήσω, με κοίταξε αμέσως αυστηρά, οπότε δεν τόλμησα να υψώσω τη φωνή μου.

ΕΊΠΕ ΓΈΡΩΝ.«Ἀπὸ ὅλες τὶς ὁμιλούμενες γλῶσσες, ἡ πιὸ δύσκολη εἶναι .......»

 ΕΊΠΕ ΓΈΡΩΝ.«Ἀπὸ ὅλες τὶς ὁμιλούμενες γλῶσσες, ἡ πιὸ δύσκολη εἶναι ἡ σιωπή.» 

https://apantaortodoxias.blogspot.com/2026/02/blog-post_6149.html

Περί Σιωπῆς

❈ Ὅταν λέμε σιωπή, δέν πρέπει νά πηγαίνει ὁ νοῦς μας μόν στή σιωπή τοῦ στόματος, νά μή μιλάει κανείς πολύ, ἀλλά καί στήν ἐσωτερική σιωπή τῶν λογισμῶν. Γιατί κανείς μπορεῖ νά μήν μιλάει μέ τό στόμα, ἀλλά νά πολυλογεῖ ἐσωτερικά, νά κατακρίνει μέ τίς σκέψεις του καί μέ τούς λογισμούς του, νά μήν προσεύχεται, ἀλλά νά ἀσχολεῖται μέ μάταια καί διαβολικά πράγματα.

Ἱερομ. Σάββα Ἁγιορείτου (Ὁμιλία 9 – 12 – 2017)

Συμβαίνει ἕνας ἄνθρωπος νὰ φαίνεται ὅτι σιωπᾶ καὶ ἡ καρδιά του νὰ κατακρίνει ἄλλους...

«Συμβαίνει ένας άνθρωπος να φαίνεται ότι σιωπά και η καρδιά του να κατακρίνει άλλους ένας τέτοιος μιλάει όλη την ώρα.

Και κάποιος άλλος μπορεί να μιλάει από το πρωί ως το βράδυ και να τηρεί σιωπή. Δηλαδή δέν λέει κανένα λόγο που δεν είναι ωφέλιμος».

Αββάς Σερίνος

Τό Μέγα Γεροντικόν Τόμος Γ΄

https://proskynitis.blogspot.com/2024/06/blog-post_31.html

Περὶ πολυλογίας καὶ σιωπῆς, Ὁσίου Ἰωάννου τῆς Κλίμακος- Λόγος 11ος, Ἀρχ. Σάββα Ἁγιορείτου

Περὶ πολυλογίας καὶ σιωπῆς, Ὁσίου Ἰωάννου τῆς Κλίμακος- Λόγος 11ος, 19-4-2024, Ἀρχ. Σάββα Ἁγιορείτου

 

Νεοταξικὴ νανουριστικὴ θεολογία καὶ πρακτική.

(Αριστείδης Π. Δασκαλάκης, 1/03/24)

Ο σιωπών συναινεί

(Αρχαιοελληνική παροιμία)

Συνεχίζει να προκαλεί η στάση πολλών ιεραρχών απέναντι στο κοινό λαϊκό αίσθημα περί δικαίου. Δικαιοσύνη, στην πίστη, στην πολιτική, στην εργασία και σε κάθε έκφανση της καθημερινής ζωής του Έλληνα.

Ενός πολίτη που συμπιέζεται οικονομικά και συνειδησιακά, εδώ και χρόνια, με πολυποίκιλα μέσα των εντεταλμένων υπαλλήλων της Νέας Τάξης Πραγμάτων, που θέλουν να αποκαλούνται κυβερνήτες.

Εμβολιασμός υποχρεωτικός, καραντίνες, φίμωτρα φυσικά αλλά και αλληγορικά με τον περιορισμό ελευθερίας της έκφρασης, απαγόρευση λήψης Σώματος και Αίματος Χριστού, απαγόρευση εξομολόγησης και άλλα πολλά. Το μενού τεράστιο.

Κι εκεί που ο Έλληνας, ψάχνει να βρει ένα αποκούμπι, ένα «ηγέτη» να στηριχτεί, να πει τον πόνο του, να βρει παρηγοριά κι ελπίδα, να σπρωχθεί σε ξεσηκωμό και πνευματική αντίσταση σε αυτά που βιώνει και σ’ αυτά που έρχονται, εκεί που αποτείνεται στον Ποιμένα βρίσκει «πόρτα κλειστή». Ξύλινος, άγευστος λόγος, νανουριστικές προτροπές, απειλές και επιτίμια, διωγμοί κληρικών που δίνουν την καλή μαρτυρία, από ποιμένες άλλης πλέον «κοπής». Επίσκοποι αενάως νηστεύοντες την πνευματική τροφή και απέχοντας συνειδητά απ’ την καλή μαρτυρία.

Καθεύδουν υπό μανδραγόραν για εθνικά θέματα, για κλείσιμο Ιερών Ναών, για υποχρεωτικούς εμβολιασμούς και επιβολή και νομιμοποίησης του κιναιδισμού, αλλά όταν χρειαστεί ή απαιτηθεί απ’ τον Καίσαρα δίνουν την καλή μαρτυρία και του προσφέρουν τη δούλεψή τους. Εκεί που περιμένεις δηλώσεις, αντιδράσεις, ξεσηκωμό, βρίσκεις αδιαφορία και ακινησία. Κι εκεί που δεν τους πέφτει λόγος, τους βλέπεις βασιλικότερους του βασιλέως.

Διυλίζουν τον κώνωπα και καταπίνουν την κάμηλο.

Διῶχνε μακριά σου τό πνεῦμα τῆς πολυλογίας....

«Διώχνε μακριά σου το πνεύμα της πολυλογίας. Γιατί σ᾽ αυτή βρίσκονται φοβερότατα πάθη, το ψεύδος, η θρασύτητα, οι αστειότητες, η αισχρότητα, η μωρολογία και γενικώς όπως έχει λεχθεί: “Από την πολυλογία δεν θα ξεφύγεις την αμαρτία”. Ο σιωπηλός, όμως, άνθρωπος είναι θρόνος της επιγνώσεως. Αλλά και λόγο θα δώσουμε για κάθε περιττό και ανωφελή λόγο, είπε ο Κύριος. Επομένως η σιωπή είναι πολύ αναγκαία και ωφέλιμη».

Αγιος Θεόδωρος της Εδέσσης

https://proskynitis.blogspot.com/2024/01/blog-post_243.html

Μᾶς θέλουν σύμφωνα μέ τό συμφέρον τους

Τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Ἀντινόης Παντελεήμονος

(Π. Λαμπαδαρίου)

Πρόσφατα μὲ ἀφορμὴ μίας πολὺ μικρῆς ἀνάρτησής μου στὸ διαδίκτυο, ὅπου ἐκφράστηκα μὲ κάθε ἱεροπρέπεια, σεβασμὸ καὶ ἀνθρωπιὰ στὸ ζήτημα τοῦ μακαριστοῦ καὶ ἀδικημένου Βασιλέως Κωνσταντίνου Β’, κάποιος ἀδελφὸς μοῦ ἔκανε τὴ σύσταση νὰ περιορισθῶ στό:

«ΑΠΟΔΩΤΕ ΤΑ ΤΟΥ ΚΑΙΣΑΡΟΣ ΤΩ ΚΑΙΣΑΡΙ ΚΑΙ ΤΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΤΩ ΘΕΩ»!

Θὰ ἤθελα, κατ’ ἀρχὰς νὰ εὐχαριστήσω τὸν ἐν λόγῳ ἀδελφὸ γιὰ τὴν καλωσύνη καὶ κριτική του. Εἶμαι πάντα ἀνοικτὸς στὴν ὁποιανδήποτε κριτικὴ τῶν γραφομένων μου. Γι’ αὐτό, καὶ... ἀναφέρω στὸ τέλος τὸ ὄνομά μου, ἀλλὰ τὴν προσωρινὴ διεύθυνση κατοικίας μου. Διότι, δὲν ἔχω μόνιμη κατοικία σ’ αὐτὸν τὸν κόσμο, ἀλλὰ καὶ τὴν μέλλουσα ἐπιζητῶ.

Ἀπὸ τὴ δική μου πλευρά, θέλω νὰ ἀπαντήσω τὰ ἀκόλουθα:

Βρισκόμασθε στὸν 21ο αἰῶνα. Εἴμαστε ἐλεύθεροι Ἕλληνες πολίτες. Στὴν Ἑλλάδα μας, ἀπ’ ὅ,τι γνωρίζω, δὲν ὑπάρχει λογοκρισία. Ὁ κάθε Ἕλληνας μπορεῖ νὰ ἐκφράσει ἐλεύθερα τὶς ἀπόψεις του, χωρὶς φόβους ἢ ἀπειλές, εἴτε μὲ τὸν προφορικό του λόγο, εἴτε μὲ τὸν γραπτό. Ὅμως, ὑπάρχουν ἄλλοι συμπατριῶτες μας ποὺ ἀπαιτοῦν, ἔστω καὶ μὲ τὸ «γάντι», ἐμεῖς οἱ Ἀρχιερεῖς νὰ σιωποῦμε καὶ νὰ μὴ λέγουμε κάποιες ἀλήθειες στὸ λαό.

Μὲ ἀφορμή, λοιπόν, τῆς παρατηρήσεως τοῦ ἀγαπητοῦ συμπατριώτου μου, θὰ ἤθελα νὰ σᾶς ἀπευθύνω τὶς ἀκόλουθες ἁπλὲς σκέψεις:

Θέλουμε νὰ ἔχουμε «καλοὺς» Ἀρχιερεῖς, ἀλλὰ νὰ μὴ ἐλέγχουν τὰ «κακῶς κείμενα», τόσο τῆς Ἐκκλησίας, ὅσο καὶ τοῦ Κράτους.

Ἀπαιτοῦμε οἱ Ἀρχιερεῖς νὰ εἶναι τὸ «φῶς τοῦ κόσμου», ἀλλὰ νὰ μὴ σηκώνουν τὸ ἀνάστημά τους. Διότι, ἀμέσως οἱ ἰσχυροὶ τοῦ κόσμου αὐτοῦ θὰ ἀγωνισθοῦν νὰ τὸν σιωπήσουν, νὰ τὸν ἀφανίσουν καὶ νὰ τὸν θάψουν, ἐὰν εἶναι δυνατόν, ὅπως ἔκαμαν μὲ τὸν μακαριστὸ Ἀρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο.

Ἡ ἔνοχη σιωπή ἀπέναντι στό κακό , Ἀρχιμ. Σάββα Ἁγιορείτου (ἀπόσπασμα)

 

Ὅσιος Γέρων Ἰερώνυμος τῆς Αἰγίνης, ὁ Καππαδόκης

Αγαπήστε τη σιωπή.

Αν την συνηθίσετε, μετά δεν θα θέλετε να ομιλήτε. Τόσο είναι όμορφη η σιωπή.

Μη κοιτάς να ικανοποίησης όλους τους ανθρώπους. Ό,τι και να κάνης δεν ικανοποιούνται. Να κάνης μόνον ό,τι θεωρείς αναγκαίο η καθήκον σου. Από τους ανθρώπους να μη απογοητεύεσαι. Μη περιμένεις να είναι τέλειοι. Κανένας δεν είναι τέλειος. Όλοι παλεύουμε με τα πάθη μας. Δεν πρέπει να έχει κανείς εμπιστοσύνη ούτε εις τον εαυτόν του. Πόσον μάλλον εις τους άλλους. Άς φαίνονται καλοί, ας φαίνονται δυνατοί, ας φαίνονται σοφοί! Ποιος περίμενε, ο σοφός Σολομών να πέσει! Στα λέγω αυτά, όχι διά να περιφρονάς τους ανθρώπους. Είμεθα όλοι αδελφοί και οφείλομαι σεβασμό και αγάπη, αλλά διά να σε προφυλάξω, διά να προλάβω. Ή μπορεί και αργότερα, αυτά που τώρα σε λέγω, να σε βοηθήσουν. Εγώ δεν θα ‘μαι πάντα έδώ, διά να στα λέγω.

Σε λέγω: Δι’ ότι θέλεις και εις όποιον πειρασμό ή θλίψιν ευρέθης, παρακάλεσε τον Θεό, εις ανθρώπους μη εμπιστεύεσαι, μη ελπίζεις. Θα με ενθυμηθείς αργότερα και το επιθυμώ, δηλ. να με ενθυμάσαι, διά να βοηθείσαι, να γλυτώνεις. Θα δοκιμαστής και θα καταλάβεις αυτά πού τώρα σε λέγω. Πάντως μη φοβάσαι!

Είναι ωραίο να λησμονείς τον εαυτό σου και να προσεύχεσαι διά την σωτηρία των άλλων. Τούτο είναι μεγάλο πράγμα. Τούτο είναι για τον κάθε έναν, αλλά περισσότερο διά τον παπά.

Πτωχός να ζήσης και πτωχός να πεθάνεις. Αγάπησε την πτωχεία.

Ὁ λόγος θέλει πολύ προσοχή...

«Ο λόγος θέλει πολύ προσοχή.Πρέπει να σκεφτείς σε ποιο χώρο και χρόνο μιλάς, για ποιο σκοπό, σε ποιούς απευθύνεσαι, ποιο είναι το κίνητρο και ποια τα αποτελέσματα του λόγου σου,πριν μιλήσεις να τα σκέπτεσαι όλα αυτά.Ο σιωπηλός τα σκέφτηκε και για αυτό σιώπησε...»

Άγιος Δημήτριος του Ροστώφ

https://proskynitis.blogspot.com/2022/07/blog-post_9.html

Ἡ σιωπή

«Η σιωπή αγαπήθηκε από όλες τις μεγάλες ψυχές, γιατί ένιωσαν βαθιά την αλήθεια αυτού του λαϊκού ρητού: Τα καλά λόγια είναι ασήμι, και η σιωπή είναι χρυσός. Κάθε σκεπτόμενος άνθρωπος έχει αποδείξει μόνος του ότι δεν είναι αυτό που λέει για τον εαυτό του, αλλά αυτό που δεν λέει. Όχι όμως αυτά που δεν λέει για τον εαυτό του πρόθυμα, αλλά αυτά που δεν λέει από ανάγκη, γιατί δεν μπορεί να εκφράσει.

Νά βροῦμε «ζῶνες» σιωπῆς (π.Εὐσεβίου Βίττη)

Ο σημερινός άνθρωπος φοβάται τη μοναξιά, δεν μπορεί να μείνει μόνος. Φοβάται και στις πολυάνθρωπες πόλεις, και στα χωριά και στην εξοχή… ένα περίεργο γεγονός: αφού πας, αδελφέ μου, στο δάσος, γιατί δεν παρατάς το κινητό, το ραδιόφωνο ή την τηλεόραση; Πήγαινε να αφουγκραστείς τη μοναξιά! Ν’ ακούσεις το θρόισμα των φύλλων, το τραγούδι των πουλιών, το ρυάκι το κελαρυστό, ν’ ακούσεις πώς περνά ο αέρας απ’ τα δένδρα και τα καθαρίζει και τα ανανεώνει και τα κάνει να τραγουδούν στο πέρασμά του, όταν δεν είναι άγριος και τυφωνικός, αλλά είναι αύρα απαλή που εικονίζει τον Θεό.

Φοβάται ο άνθρωπος να μείνει μόνος, διότι δεν υπάρχει ο Χριστός. Ο πιο μεγάλος ερημίτης δεν είναι μόνος. Ρωτούν πολλοί, πώς περνάς χωρίς τηλεόραση; Κι εσείς πώς περνάτε χωρίς μοναξιά; Χωρίς ησυχία; Να δούμε λίγο τη μόνωση, την ησυχία, την ηρεμία, τη σιωπή που είναι ένα μεγάλο μάθημα για να το μάθουμε…

Στον κόσμο δεν μπορούμε να ησυχάσουμε, χωρίς να αρχίσει ένας ποταμός λόγων. Ακόμη και σε χώρους σιωπής, όπως είναι οι Εκκλησίες, δεν ησυχάζουμε… ακούει κανείς ένα μουρμουρητό σαν να πρόκειται περί πληθούσης αγοράς, που έλεγαν οι παλιοί (πριν ν’ αρχίσει η λειτουργία, δεν λέω όταν αρχίσει!).

Η σιωπή είναι το αντίθετο του λόγου. Ο άνθρωπος είναι λογικό ον. Ο εσωτερικός λόγος γίνεται και έναρθρος λόγος, ομιλία. Κάποτε όμως η ομιλία καταντά λόγος ασταμάτητος, φλυαρία που κουράζει. Είναι λόγος κενός, όχι εποικοδομητικός, χωρίς περιεχόμενο, όχι λόγος πλούσιος, ποτισμένος από θείο Πνεύμα.

Εἰς περιστάσεις ποὺ περιφρονεῖται ἡ Πίστις, ἀπαγορεύεται ἡ σιωπή

Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος, τὸ στόμα τοῦ Χριστοῦ παραγγέλλει: «Μὴ συγκοινωνῆτε τοῖς ἔργοις τοῖς ἀκάρποις τοῦ σκότους, μᾶλλον δὲ καὶ ἐλέγχετε». Εἰς περιστάσεις κατὰ τὰς ὁποίας περιφρονεῖται καὶ ὑβρίζεται ἡ Ἁγία Ὀρθόδοξος Πίστις ἡμῶν ἐπιτρέπεται ἔλεγχος ἀκόμη καὶ θυμὸς δίκαιος δικαιώτατος, ἀπαγορεύεται δὲ ἡ σιωπή. Ἀλλὰ καὶ ὁ ἔλεγχος νὰ γίνεται μὲ διάκρισιν καὶ σύνεσιν, ὄχι μὲ ταραχὴν καὶ θυμὸν ὑπερβολικόν, νὰ γίνεται μὲ θυμὸν θεϊκόν, διότι καὶ ὁ Θεός μας λέγει, «μάθετε ἀπ' ἐμοῦ ὅτι πρᾶος εἰμι καὶ ταπεινὸς τὴ καρδία»..., πολλάκις θυμοῦνται κατὰ τῶν ἀσεβῶν καὶ βλασφήμων, τῶν αἱρετικῶν, τῶν ὑπερηφάνων, τὸν ὁποῖον θυμὸν φοβούμενος ὁ προφήτης Δαβὶδ ἔλεγε: «Κύριε μὴ τῷ θυμῷ σου ἐλέγξῃς με, μηδὲ τὴ ὀργή σου παίδευσης με».

Φλυαρία καί Ἀργολογία: ὅταν ὁ φίλος μας μᾶς κουράζει (Κωνσταντίνος Ἀθ. Οἰκονόμου, δάσκαλος-συγγραφέας)

Φλυαρία εἶναι ἡ κουραστική, γιὰ τοὺς ἀκροατές, πολυλογία κάποιου, κενὴ οὐσιαστικοῦ περιεχομένου, ἐνῶ ἀργολογία εἶναι ἡ ἀδρανής, τεμπέλικη, ἀνούσια, ὁμιλία.

ΑΡΧΑΙΑ ΣΟΦΙΑ: Ὁ Θουκιδίδης διασώζει μία χαρακτηριστικὴ ἀπάντηση τῶν Σπαρτιατῶν, σὲ μία φλύαρη ἀντιπροσωπεία-πρεσβεία τῶν Σαμίων: “Τὸ πρῶτο μισὸ τῆς ὁμιλίας σας ξεχάσαμε, ἐνῶ τὸ δεύτερο δὲν καταλάβαμε, ἀφοῦ ξεχάσαμε τὸ πρῶτο!” Ὁ Πλούταρχος ἔλεγε πώς: “Ἡ πολυλογία εἶναι μάστιγα ποὺ συνδέεται μὲ τὴν περιέργεια, γιατί οἱ φλύαροι θέλουν ν’ ἀκοῦνε πολλά, γιὰ νὰ ἔχουν νὰ λένε πολλά.” Στὰ ἀρχαιότατα Δελφικὰ Παραγγέλματα τονίζεται: “συγκράτησε τὴ γλῶσσα καὶ κυριάρχησε σ’ αὐτή”. Ὁ Πυθαγόρας συμβούλευε: “πρέπει νὰ σιωπᾶς ἢ νὰ λὲς λόγια ἀνώτερα τῆς σιωπῆς”. Ὁ Σόλων δίνοντας σημασία περισσότερο στὰ ἔργα, ἔλεγε: “Τὰ ἔργα εἶναι ὁ καθρέφτης τῶν λόγων”. Ὁ Θαλὴς ἔδειχνε πίσω ἀπὸ τὴ φλυαρία τὸν ἄφρονο ἄνθρωπο: “Τὰ πολλὰ λόγια δὲν εἶναι ἀπόδειξη φρονιμάδας”. Κατὰ τὸν Δημόκριτο, ἡ ἀλήθεια δίνεται πάντα μὲ λίγα λόγια, ἐνῶ τόνιζε: “Ὅσοι μὲ τὰ λόγια κάνουν τὰ πάντα ἀλλὰ μὲ τὰ ἔργα τίποτε, εἶναι ψεύτικοι καὶ κατ΄ ἐπίφαση ἐνάρετοι”. Τέλος ὁ Πλάτων σημείωνε τὴν σημασία αὐτῶν ποὺ ἔπρεπε νὰ λεχθοῦν: “Αὐτὰ ποὺ πρέπει νὰ εἰπωθοῦν, πρέπει νὰ συμφέρουν καὶ τὸν ὁμιλητὴ καὶ τὸν ἀκροατή”.

ΝΕΟΤΕΡΗ ΣΟΦΙΑ: Μία γερμανικὴ παροιμία λέει πὼς “τὸ ψέμα συνήθως φλυαρεῖ”, δείχνοντας ὅτι συχνὰ φλυαρία σημαίνει δικαιολόγηση ἑνὸς ψέματος. Ὁ Σίλλερ πίστευε στὴ στενὴ σχέση μέθης καὶ φλυαρίας. Ὁ Λαφονταὶν διακωμωδώντας ἔγραψε: “Κάθε φλύαρος ζεῖ μὲ δαπάνες ἐκείνου ποὺ τὸν ἀκούει“, ἀποδίδοντας εὐθύνη καὶ στοὺς ἀκροατὲς τῆς φλυαρίας. Ὁ Μοντεσκιὲ πίστευε πὼς τὸ πάθος εὐθύνεται στὴν ἔλλειψη βαθύτητας τοῦ ὁμιλητῆ, ἐνῶ ὁ Νίτσε, ἀλαζονικότερα, τόνιζε γιὰ τὸν ἑαυτό του: “Φιλοδοξία μου εἶναι νὰ πῶ σὲ δέκα προτάσεις αὐτὸ ποὺ ἄλλοι λένε σὲ ἕνα ὁλόκληρο βιβλίο”. Ἀκόμη, ὁ ὠμὸς Γκαῖμπελς τόνιζε σὲ στελέχη τῆς ὁμάδας του: “Δὲ μιλᾶμε γιὰ νὰ ποῦμε κάτι, ἀλλὰ γιὰ νὰ πετύχουμε ἀποτέλεσμα”. Τὸ Ταλμούδ, ἱερὸ βιβλίο τῶν Εβραίων, τονίζει σοφά: “Σιωπᾶς καλύτερα, παρὰ μιλᾶς!”

Ἡ ἄσκηση τῆς σιγῆς τοῦ ὁσίου Σεραφείμ

Η άσκηση της σιγής του οσίου Σεραφείμ

Αγιος Ιουστίνος Πόποβιτς

Για τους υψηλούς του αγώνες και την θεάρεστη ζωή του ο όσιος Σεραφείμ αξιώθηκε να λάβει από τον Θεό το χάρισμα της διορατικότητας. Αλλά εκείνος ακόμη περισσότερο απέφευγε την δόξα των ανθρώπων και στρεφόταν προς την ησυχαστική ζωή και την άσκηση.

Το 1806 ο ηγούμενος της μονής του Σάρωφ π. Ησαΐας παραιτήθηκε λόγω ασθενείας και γήρατος και η αδελφότητα εξέλεξε ομόψυχα και ομόφωνα τον όσιο Σεραφείμ. Αυτός όμως το αρνήθηκε τόσο λόγω της βαθιάς του ταπεινοφροσύνης όσο και για την άκρα αγάπη του προς την έρημο και την ησυχία. Για ηγούμενο τότε εξέλεξαν τον π. Νήφωνα, γνωστό από παιδί στον όσιο Σεραφείμ.

Μετά τον θάνατο του π. Ησαΐα (1807), ο όσιος Σεραφείμ δεν μετέβαλε τρόπο αναχωρητικής ζωής άλλα πρόσθεσε νέα ιδιότητα στην άσκησή του αναλαμβάνοντας τον αγώνα της σιωπής. Σ’ αυτούς που τον επισκέπτονταν στην έρημο δεν παρουσιαζόταν. Αν συνέβαινε να συναντήσει κάποιον στο δάσος, έπεφτε κάτω με το πρόσωπο στη γη και δεν σήκωνε τα μάτια του μέχρις ότου ν’ απομακρυνθεί ο διαβάτης.

Μέσα σε τέτοια σιωπή πέρασε τρία χρόνια. Λίγο νωρίτερα είχε παύσει να επισκέπτεται το κοινόβιο του Σάρωφ τις Κυριακές ή τις εορτές. Μία φορά την εβδομάδα, κατά την Κυριακή, ένας αδελφός του έφερνε τροφή στο ερημητήριό του, ιδίως τον χειμώνα, όταν ο όσιος δεν είχε τα λαχανικά του.

Όταν ο αδελφός έμπαινε στον προθάλαμο, ο γέροντας λέγοντας μέσα του «αμήν» άνοιγε την πόρτα με το κεφάλι σκυμμένο προς την γη. Και μόλις έμελλε να αναχωρήσει ο αδελφός, ο όσιος έβαζε μέσα στο σκεύος, που ήταν επάνω στο τραπέζι, ένα κομματάκι ψωμί ή λίγο ξυνολάχανο και έτσι γνωστοποιούσε στον αδελφό τι ήθελε να του φέρει την επόμενη εβδομάδα.

Ἡ σιωπή, εἶναι πολύ ἀγαπημένη ἀπό ἐκεῖνον, πού δέν ἐμπιστεύεται τόν ἑαυτό του, ἀλλά ἐλπίζει στό Θεό.

Εξέταζε καλά εκείνα, που έρχονται στην καρδιά σου για να πεις, πριν να περάσουν στη γλώσσα και θα βρεις πολλά, που είναι καλύτερα να μην βγουν από το στόμα σου.

• Aκόμη γνώριζε ότι και από εκείνα που σκέφτεσαι ότι είναι καλά να πεις, είναι πολύ καλύτερο να τα θάψεις στη σιωπή και θα το γνωρίσεις, αφού περάσει εκείνη η συνομιλία.

• Η σιωπή, είναι μία μεγάλη ενδυνάμωση του Αοράτου Πολέμου και μία σίγουρη ελπίδα της νίκης.

«Καιρός τοῦ σιγᾶν καί καιρός τοῦ λαλεῖν». Ἡ σιωπή δέν εἶναι πάντοτε κατά Θεόν. Πότε ἡ σιωπή δέν εἶναι κατά Θεόν;(† Ἀρχ. Γεώργιος Καψάνης, Προηγούμενος Ἱ. Μ. Γρηγορίου Ἁγίου Ὄρους)

Όσο λιγότερα λέμε, τόσο καλύτερα. Αλλά χρειάζεται και διάκριση στο θέμα αυτό, διότι υπάρχουν μερικές φορές που πρέπει να μιλήσουμε. Οι άγιοι Πατέρες λέγουν, αλλά και στην Παλαιά Διαθήκη λέγεται: «Καιρός του σιγάν και καιρός του λαλείν». Η σιωπή δεν είναι πάντοτε κατά Θεόν. Πότε η σιωπή δεν είναι κατά Θεόν; Όταν πρέπει να παρηγορήσουμε έναν άνθρωπο και πρέπει να του πούμε μερικά πράγματα. Όταν ένας από τους δύο συζύγους αισθάνεται μοναξιά.

Θα πω κάτι από την εξομολόγηση, διότι εμείς με τον γάμο, όπως ξέρετε, δεν έχουμε σχέση. Είναι η σύζυγος όλη την ημέρα μόνη της στο σπίτι. Τα παιδιά πάνε στο σχολείο, αν έχουν παιδιά. Ο σύζυγος γυρίζει στο σπίτι κουρασμένος. Θέλει η σύζυγος να μιλήσει. Αυτό είναι ανθρώπινο. Θέλει να πει δυο λόγια. Θέλει να ακούσει τον σύζυγό της. Και ο σύζυγος δεν μιλάει.

Αυτό δεν είναι αρετή. Αρετή είναι να μιλήσει και να έχει μία επικοινωνία με τη σύζυγό του. Γι’ αυτό, όταν από αγάπη μιλάμε, αυτό είναι αρετή, έστω κι αν λέμε περισσότερα λόγια. Έστω κι αν λέμε λόγια κάπως μάταια. Αφού ο άλλος έχει ανάγκη να επικοινωνήσει μαζί μας, δεν πειράζει, ας πούμε και κάτι, όχι βέβαια αμαρτωλά πράγματα, αλλά έτσι πράγματα που μπορεί να μην είναι βαθιά πνευματικά. Ακόμη και να λέμε για τον καιρό και άλλα πράγματα, αρκεί όλα αυτά να τα λέμε από αγάπη. Όχι από αγάπη να αργολογήσουμε, αλλά από αγάπη για να αναπαύσουμε και τον άνθρωπο με τον οποίο ζούμε μαζί ή τον συνάνθρωπό μας γενικότερα.

***

Έχω διαβάσει στους αγίους Πατέρες το εξής· το λένε για τους μοναχούς, αλλά να το πούμε για εσάς που ζείτε στον κόσμο. Το κλείσιμο στο κελλί είναι καλό; Λένε οι άγιοι Πατέρες: Όταν κάποιος μοναχός κλείνεται στο κελλί του, από αγάπη στον Θεό είναι καλό. Να κάνει προσευχή, να μελετήσει… Αν όμως κλείνεται στο κελλί του από εγωισμό για να μη μιλάει με τους άλλους; Τους περιφρονεί, αλλά αυτό είναι αμαρτία.

Τώρα ένας βγαίνει από το κελλί του και συναναστρέφεται με τους αδελφούς, αυτό είναι καλό; Αν το κάνει από αγάπη, γιατί αισθάνεται την ανάγκη να επικοινωνήσει με τους αδελφούς, να τους παρηγορήσει, να τους χαροποιήσει, αυτό είναι καλό. Άμα βγαίνει από το κελλί του για να πάει να αργολογήσει, να προβάλει τον εαυτό του εγωιστικά, αυτό είναι κακό.

Οἱ τρεῖς ἁγίες ἀρετές

Οι 3 Αγίες αρετές :

Σήμερα θα σου μιλήσω για τρεις Αγίες. Τρεις Αγίες, που αξίζει να τις γνωρίσεις, και να τις πιάσεις φίλες σου καλές…

Η πρώτη είναι η Αγία Απόσταση.

Σημαίνει να έχεις διάκριση. Να μην τον πνίγεις τον άλλον με την παρουσία σου. Καμιά φορά ξέρεις, το να πάρεις απόσταση από κάποιον, 

είναι η μόνη λύση για να μην χαλάσει η σχέση.

Η δεύτερη είναι η Αγία Υπομονή.

Μεγάλη Αγία. Ανθρώπους να δεις που έχει βάλει αυτή η Αγία στον Παράδεισο. Αν την κάνεις φίλη, να το ξέρεις, 

θα σε βοηθάει να αντιμετωπίζεις όλες τις δυσκολίες της ζωής. Όσο μεγάλες ή τρομαχτικές και αν μοιάζουν.

Ἡ ὁμιλία εἶναι ἄργυρος, ἡ σιωπή εἶναι χρυσός.

Tην σιωπή αγαπούσαν όλα τα μεγάλα πνεύματα, διότι βαθέως αισθάνονταν την αλήθεια της λαϊκής παροιμίας: η ομιλία είναι άργυρος, η σιωπή είναι χρυσός.

Έκαστος σκεπτόμενος άνθρωπος, εξ ιδίας του εμπειρίας γνωρίζει, ότι ο εαυτός του δεν είναι εκείνος περί του οποίου ομιλεί, παρά ο εαυτός τον οποίο αποσιωπά.

Όχι εκείνο το οποίο αποσιωπά εκουσίως, αλλά εκείνο το οποίο αποσιωπά αναγκαίως, διότι αδυνατεί να το εκφράσει.