Όταν ο άνθρωπος παύει να είναι παιδί των γονέων του και γίνεται αριθμός
Γεώργιος Αποστολάκης
Όταν ο άνθρωπος παύει να είναι παιδί των γονέων του και γίνεται αριθμός
Η αφαίρεση του πατρωνύμου και του μητρωνύμου από τις νέες κυπριακές ταυτότητες δεν αποτελεί ευρωπαϊκή υποχρέωση, αλλά πολιτική επιλογή με βαθύτερο ανθρωπολογικό περιεχόμενο
Από τον Ιούλιο του 2026 οι νέες βιομετρικές ταυτότητες που εκδίδονται στην Κυπριακή Δημοκρατία δεν αναγράφουν πλέον τα ονοματεπώνυμα του πατέρα και της μητέρας του κατόχου.
Πρώτο και απολύτως αναγκαίο είναι να διευκρινιστεί ότι η αφαίρεση των ονομάτων των γονέων δεν επιβλήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αποτελεί επιλογή της κυπριακής κυβέρνησης. Ο νέος Κανονισμός (ΕΕ) 2025/1208 θεσπίζει κοινές προδιαγραφές ασφαλείας για τις ευρωπαϊκές ταυτότητες: συγκεκριμένο μέγεθος, μηχανικώς αναγνώσιμη ζώνη, προηγμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας, ενσωματωμένο ηλεκτρονικό μέσο αποθήκευσης, ψηφιακή εικόνα προσώπου και δακτυλικά αποτυπώματα. Δεν υποχρεώνει, όμως, τα κράτη να αφαιρέσουν τα ονόματα των γονέων ούτε απαγορεύει τη διατήρησή τους.
Η επίσημη αιτιολογία
Σύμφωνα με το Υπουργείο Εσωτερικών της Κύπρου, η αναγραφή παύλας ή η απουσία ονόματος στο πεδίο του πατέρα θεωρήθηκε ότι μπορούσε να αποκαλύπτει ότι ο κάτοχος ήταν αγνώστου πατρός ή προερχόταν από μονογονεϊκή οικογένεια και, επομένως, να προκαλεί διάκριση ή στιγματισμό. Τα στοιχεία των γονέων, βέβαια, δεν διαγράφονται από το κρατικό Αρχείο Πληθυσμού. Παραμένουν καταχωρισμένα στο πιστοποιητικό γέννησης και στις κρατικές βάσεις δεδομένων. Απλώς παύουν να είναι ορατά πάνω στο έγγραφο που παρουσιάζει ο πολίτης ως απόδειξη της ταυτότητάς του.
Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η ουσία του προβλήματος.
Από την ανθρώπινη ταυτότητα στην ψηφιακή ταυτοποίηση
Η ταυτότητα ενός ανθρώπου δεν είναι μόνο ένας μηχανισμός με τον οποίο το κράτος ξεχωρίζει τον πολίτη Α από τον πολίτη Β. Είναι η συνοπτική αποτύπωση της φυσικής, οικογενειακής και ιστορικής παρουσίας του ανθρώπου μέσα στον κόσμο.