Ένα θαύμα στο παρεκκλήσι της Αγίας Παρασκευής στο Καλεμεγκντάν, στο Βελιγράδι, το 1943.Το 1943, ένας άνδρας, προσπαθώντας να ξεφύγει από αξιωματικούς της Γκεστάπο, βρήκε καταφύγιο στο μικρό παρεκκλήσι της Αγίας Παρασκευής, στο Καλεμεγκντάν.Οι Γερμανοί όρμησαν μέσα στο εκκλησάκι, ενώ ο άνδρας στεκόταν ακουμπισμένος στον τοίχο, εντελώς εκτεθειμένος.
Επιμελείται και σχολιάζει ο Κωνσταντίνος Ι. ΒαθιώτηςΙ. ΑΠΟ ΤΟ ΕΝΘΕΟ 1940…Το 1980 είχε κυκλοφορήσει ένα βιβλιαράκι του μακαριστού Αρχιμανδρίτου Χαραλάμπους Βασιλόπουλου, προηγουμένου της Ιεράς Μονής Ασωμάτων Πετράκη, με τίτλο «Το θαύμα των Ελλήνων του Σαράντα».Στον επίλογο του βιβλίου καταγράφονται χαρακτηριστικά δείγματα της Πίστης του Λαού, του Στρατού αλλά και των ηγετικών φυσιογνωμιών της εποχής εκείνης:«Ο Θεός και η Υπέρμαχος Θεοτόκος δώσανε την νίκη στην Ελλάδα [κατά του Μουσολίνι]. Και την δώσανε, διότι η πίστις των Ελλήνων στον Θεό ήταν γνήσια και ιερή. Διότι ο αγώνας ήταν δίκαιος. Διότι πολεμήσανε για ιερά και όσια. Και ακόμη, διότι όλος ο Ελληνισμός ζήτησε την προστασία του Θεού και της Παναγίας».Ειδικά σε ό,τι αφορά το θρησκευτικό συναίσθημα των ηγητόρων, ο συγγραφέας αναφέρεται, μεταξύ άλλων, στα λόγια του Βασιλέως Γεωργίου Β΄, του πρωθυπουργού Ιωάννη Μεταξά, του Αρχιεπισκόπου Χρύσανθου, του Αρχιστράτηγου Αλέξανδρου Παπάγου:Α. ΓΕΩΡΓΙΟΣ Β΄Ο Βασιλεύς εις το διάγγελμά του έλεγεν:«Η Θεία Πρόνοια ως εκλεκτόν της λαόν μας εκάλεσε να αποδείξωμεν αν είμεθα άξιοι της μεγάλης προγονικής κληρονομίας και ικανοί διά τα μεγάλα έργα του μέλλοντος. […] Με την βοήθειαν του Θεού, με την ευχήν της Παναγίας, με την δύναμιν και την θέλησιν του Έθνους, η Ελλάς, η αιωνία Ελλάς θα ζήση και θα θριαμβεύση, ανταξία των μεγάλων μας προγόνων, ανταξία των ηρώων και των μαρτύρων μας.Β. ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΕΤΑΞΑΣΟ Πρωθυπουργός Μεταξάς εις το διάγγελμά του και αυτός έλεγε:«Να ευχαριστήσωμεν τον Ύψιστον με όλη μας την ψυχή, γιατί μας εδιάλεξεν υπερασπιστάς των πολυτιμοτέρων αγαθών, που έχει η ανθρωπότης και μας ύψωσεν από την ταπεινότητά μας εις σκεύος εκλογής.Πιστεύω […] βαθύτατα εις τον Θεόν. Προσεύχομαι εις τας δυσκόλους στιγμάς με κατάνυξιν. Και ήμουν και εκείνην την νύκτα της 28ης Οκτωβρίου βέβαιος ότι ο Θεός και η Παναγία δεν ημπορούσαν παρά να βοηθήσουν έναν αγώνα τόσον τίμιον, τόσον δίκαιον όσον ο ιδικός μας».Ο Ιωάννης Μεταξάς έλεγε προς ξένον ανταποκριτήν:«Ο θάνατος δι’ ημάς τους Ορθοδόξους Έλληνας είναι απλούν επεισόδιον».Γ. ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΧΡΥΣΑΝΘΟΣΟ Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος:
Πόσα μπορεῖ νὰ ἐπιτύχη καὶ ἕνας ἀπλός ἱερέας, ὅταν ἔχει τὴν φωτιὰ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καὶ εἶναι ἔτοιμος νὰ ὑποστῆ τὰ πάντα, γιὰ τὴν ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ.α) Στὸ βίντεο ὁ ἡγούμενος τῆς Ἁγίας Παρασκευῆς Μηλοχωρίου Πτολεμαΐδος π. Μάξιμος Καραβᾶς ἀναφέρει γιὰ μιὰ ἐπίσκεψη ποὺ ἐκανε ὁ π. Αὐγουστῖνος στὸν βασιλιᾶ Παῦλο, κατόπιν αἰτήσεως του.Ἀκοῦστε τὸν π. Μαξιμο τί ἔκανε ὁ π. Αὐγουστῖνος ὅταν εἶδε στὴν ἀκρόαση νὰ παρίσταται και ἡ βιασίλισσα Φρειδερίκη… β) Στὴν συνέχεια ἄλλος ἀρχαῖος μαθητής του ἀπὸ τὴν Κοζάνη διηγεῖται δύο περιστατικά, ποὺ ἦταν αὐτόπτης μάρτυς. Στὸ πρῶτο διηγεῖται πως ἐξεράγη, ὁ Μητροπολίτης τότε Φλωρίνης Αὐγουστῖνος, ὅταν ἀκουσε ἀπό τὸ στόμα τοῦ νομάρχη, παρουσία τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ιερωνύμου τοῦ Α´, νὰ λέει: «Δὲν θὰ πᾶμε γιὰ τραπέζι στὸ χωριό τοῦ Ἁγίου Κοσμᾶ τῶν Γρεβενῶν, γιατί ἔχει ἀκατάλληλο νερό…Ἀναφέρει ἐπίσης πῶς γνώρισε τὸν π. Αὐγουστῖνο καὶ τί ἔγινε τὸ 1949, ὅταν στὸν Ἅγιο Ἀθανάσιο Κοζάνης, τὸν στρατιωτικό τότε ναό, παρουσία στρατηγῶν καὶ πολλῶν ἀξιωματικῶν διαμαρτυρόμενος ἔκοψε τὸ πολυχρόνιο τοῦ βασιλέα καὶ τὸν ἡλεγξε γιὰ τὸ Βασιλικό Διάταγμα ὑπέρ τῆς μασονίας.
ΔΗΛΩΣΗ ΤΟΥ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΣΙΝΑ, ΦΑΡΑΝ ΚΑΙ ΡΑΪΘΩ κ. ΣΥΜΕΩΝΑθήνα, 24 Οκτωβρίου 2026Αρ. Πρωτ.: 23 (Μτχ. Αθ.)Η Ελληνορθόδοξη Ιερά Μονή του Θεοβαδίστου Όρους Σινά (Αγίας Αικατερίνης), προ έτους, µετά την εκλογή της ελαχιστότητός µου ως νέου Αρχιεπισκόπου Σινά και ενώ η από 28ης Μαΐου 2025 (ήτοι προ της εκλογής µου) απόφαση του Εφετείου της Ισµαηλίας δηµιούργησε συγκεκριµένα τετελεσµένα στην αιγυπτιακή έννοµη τάξη, έλαβε από την σεβαστή Αιγυπτιακή Κυβέρνηση σχέδιο συµφωνίας µεταξύ του κράτους της Αραβικής Δηµοκρατίας της Αιγύπτου και της Ιεράς Μονής. Με την ως άνω προταθείσα συµφωνία επιδιώχθηκε να διευκρινισθούν περαιτέρω πτυχές της δικαστικής αποφάσεως και του τρόπου υλοποιήσεώς της, κατά τρόπο σύµφωνο µε τα από αιώνων ισχύοντα, ώστε να εξασφαλισθεί απρόσκοπτα ο µοναστικός βίος της Μονής και να διευκρινισθεί η θέση και λειτουργία της στο πλαίσιο της σύγχρονης έννοµης τάξεως της Αιγύπτου.Η Μονή Σινά εισήλθε στον διάλογο δεσµευόµενη από την αιγυπτιακή νοµοθεσία και τις αποφάσεις των αιγυπτιακών δικαστηρίων και µε αίσθηµα ευθύνης απέναντι στην µακραίωνη πνευµατική της παρακαταθήκη, αλλά και υπευθυνότητος έναντι των Αρχών της Αιγύπτου, της χώρας του Νείλου εντός της οποίας ακµάζει εδώ και δεκαπέντε αιώνες. Παράλληλα ζήτησε να της δοθεί άνεση χρόνου, προκειµένου να µελετήσει διεξοδικώς την πρόταση, να καταθέσει αντιπροτάσεις βελτιώσεως σηµείων της συµφωνίας επί της πρακτικής εφαρµογής της (προς τούτο συµπληρώθηκε και µε άλλα επεξηγητικά συνοδευτικά έγγραφα), αλλά και να συγκροτήσει µε επιστηµονικό τρόπο τον φάκελο που αφορά το status quo της και την τεκµηρίωση των υπό συζήτηση ακινήτων, φάκελος ο οποίος καταρτίστηκε ως επιστηµονική πλέον µελέτη.
Ἀποστολικό ἀνάγνωσμα. Ἡμέρας, Παρασκυῆς κγ΄ ἑβδ. ἐπιστολῶν (Α΄ Θεσ. β΄ 14-20).
Α Θεσ. 2,14 ὑμεῖς γὰρ μιμηταὶ ἐγενήθητε, ἀδελφοί, τῶν ἐκκλησιῶν τοῦ Θεοῦ τῶν οὐσῶν ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ, ὅτι τὰ αὐτὰ ἐπάθετε καὶ ὑμεῖς ὑπὸ τῶν ἰδίων συμφυλετῶν καθὼς καὶ αὐτοὶ ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων,
Α Θεσ. 2,14 Διότι σεις, αδελφοί, εγίνατε μιμηταί των Εκκλησιών του Θεού, που ευρίσκονται εις την Ιουδαίαν και είναι θεμελιωμέναι εν τω ονόματι του Χριστού· επειδή και σεις επάθατε από τους ομοεθνείς σας τα ίδια, τα οποία έπαθαν και αυτοί από τους απίστους Ιουδαίους.
Τὴν ἐποχὴ τοῦ Χριστοῦ, καὶ μέχρι τὸν 8ο-9ο αἰώνα, ἔγραφαν μόνο μὲ κεφαλαῖα γράμματα (μεγαλογράμματη γραφή), δὲν χρησιμοποιοῦσαν κενὰ ἀνάμεσα στὶς λέξεις (συνήθως), δὲν εἶχαν σημεῖα στίξης, δὲν ἔβαζαν τόνους καὶ πνεύματα καί,γιὰ νὰ ἐξοικονομήσουν χρόνο καὶ χῶρο, πολλὲς βασικὲς καὶ συνηθισμένες λέξειςτὶς συντομογραφοῦσαν.
Ὁ Ὅσιος Σεραφείμ της Βίριτσα (κατὰ κόσμο Βασίλειος Νικολάεβιτς Μουραβιὸβ) ἦταν μιὰ μεγάλη σύγχρονη μορφὴ τῆς Ὀρθόδοξης Ρωσικῆς Ἐκκλησίας, γνωστὸς γιὰ τὴ διορατικότητα, τὴν ἁγιότητα καὶ τὶς προφητεῖες τουhttps://apantaortodoxias.blogspot.com/2026/10/blog-post_8399.html
ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ ΑΓΙΟΥ ΙΓΝΑΤΙΟΥ ΜΠΡΙΑΝΤΣΑΝΙΝΩΦΓιά τήν ἁμαρτωλότητά του καί γιά τήν ἀπάτη τῆς ἐπίγειας εὐτυχίας(στόν ἀδελφό του Πέτρο Αλεξάντροβιτς)Σέ εὐχαριστῶ γιά ὅλα καί ἰδιαίτερα γιά τή μαρτυρία σου ὅτι ἔχω ἐξαντληθεῖ ἀπό τήν παρατεταμένη ἀσθένεια. Εἶναι ἡ καθαρή ἀλήθεια.Μέ ρωτᾶς γιά τή ζωή μου. Τήν ἁμαρτωλή ζωή μου τήν ξέχασα ὅλη. Γράψε μου τί γνωρίζεις καί τί θέλεις νά μάθεις. Ἐγώ γνωρίζω καί θυμᾶμαι μόνο τοῦτο, ὅτι ἡ ζωή μου ἦταν καί εἶναι μία ἁλυσίδα ἁμαρτιῶν.Δίκαια οἱ ἅγιοι πατέρες λένε πώς ἡ ἐπίγεια ζωή εἶναι ἀπατηλή καί πώς ἡ εὐτυχία, πού δέν μπορεῖ νά τήν κρατήσει ὁ ἄνθρωπος γιά πάντα, εἶναι μία αὐταπάτη.
Ο άγιος Πατήρ ημών Ιωάννης Καλαΐδης και το μεγάλο διορατικό του χάρισμα!Πριν από αρκετά χρόνια επισκέφθηκε το Νεοχώρι Σιντικής του νομού Σερρών, η κα Μ..., η οποία ζει σε περιοχή κοντά στην Αθήνα, για να προσκυνήσει στον Ιερό Ναό του αγίου Ραφαήλ και να γνωρίσει τον π. Ιωάννη.Είχε και ένα αφιέρωμα για τους τρεις νεοφανείς Αγίους, για κάποιο θαύμα που της έκαναν! Την συνόδευε δε ένα συγγενικό πρόσωπο του Παππούλη. Αφού προσκύνησε στον Ιερό Ναό, μίλησε και με τον άγιο Γέροντα. Το συγγενικό πρόσωπο του π. Ιωάννη, τον παρακάλεσε να διαβάσει μια ευχή στην Μ..., γιατί έπασχε από φοβία όταν οδηγούσε το αυτοκίνητό της! Τότε ο Παππούλης είπε:" Εγώ παιδί μου θα σου διαβάσω ευχή αλλά πρέπει να πας και να εξομολογηθείς ". Αυτή απάντησε ότι εξομολογείται και π. Ιωάννης της είπε:
ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΩΝΕν Πειραιεί τη 28η Σεπτεμβρίου 2026(Θεολογική, πατερική και ποιμαντική προσέγγιση)Η σύγχρονη κοινωνία χαρακτηρίζεται από έντονη αναζήτηση τρόπων αυτογνωσίας, ψυχικής ανακούφισης και ερμηνείας των τραυματικών εμπειριών του ανθρώπου. Στο πλαίσιο αυτό έχουν αναπτυχθεί ποικίλες ψυχοθεραπευτικές και αυτογνωσιακές πρακτικές, μεταξύ των οποίων συναντάται και η λεγόμενη regression therapy, δηλαδή «θεραπεία παλινδρόμησης».Ο όρος αυτός, ωστόσο, δεν χρησιμοποιείται πάντοτε με το ίδιο περιεχόμενο. Μπορεί να αναφέρεται σε τεχνικές που αποσκοπούν στην αναζήτηση και επεξεργασία βιωμάτων της παιδικής ηλικίας ή άλλων παλαιότερων γεγονότων της ζωής ενός ανθρώπου. Σε άλλες περιπτώσεις, όμως, η λεγόμενη past-life regression επιχειρεί να οδηγήσει το άτομο σε υποτιθέμενες «αναμνήσεις» γεγονότων που τοποθετούνται πριν από τη γέννησή του ή ακόμη και σε «προηγούμενες ζωές», τις λεγόμενες «ανάδρομες ζωές». Και εδώ εντοπίζεται το πρόβλημα.Στην τελευταία αυτή περίπτωση η πρακτική δεν αφορά πλέον μόνο μία μέθοδο ψυχολογικής διερεύνησης. Συνδέεται με μία συγκεκριμένη μεταφυσική αντίληψη περί ανθρώπου, ψυχής, θανάτου και υπάρξεως, η οποία σχετίζεται με τη θεωρία της μετενσάρκωσης ή μετεμψύχωσης.Η Ορθόδοξη Εκκλησία οφείλει να αντιμετωπίζει το ζήτημα με θεολογική ακρίβεια, πατερική διάκριση και ποιμαντική ευαισθησία. Δεν είναι ορθό να ταυτίζεται κάθε μορφή ψυχοθεραπείας με μεταφυσικές πρακτικές. Εξίσου όμως δεν είναι δυνατόν να θεωρηθεί συμβατή με την Ορθόδοξη πίστη η διδασκαλία ότι ο άνθρωπος έχει ζήσει προηγούμενες επίγειες ζωές και μπορεί να τις «ανακαλέσει».
Παν. Δ. Παπαδημητρίου, PhDαʹ ἔκδοσις, 16/10/2026«καὶ νηστεύσας ἡμέρας τεσσαράκοντα καὶ νύκτας τεσσαράκοντα ὕστερον ἐπείνασε», Ματθ. δʹ 2«Ἡ νηστεία εἶναι τροφὴ τῆς ὑγείας», Ἅγ. Ἀμβρόσιος Μεδιολάνων(γιά καλύτερη ἐμπειρία ἀνάγνωσης, γιά τίς παραπομπές, τίς ἀναφορές, κτλ., δεῖτε τό ἄρθρο σέ μορφή pdf: Academia, Ἀναλόγιον.Λέει τὸ Εὐαγγέλιον ὅτι ὁ Κύριος «νηστεύσας ἡμέρας τεσσαράκοντα καὶ νύκτας τεσσαράκοντα ὕστερον ἐπείνασε», Ματθ. δʹ 2. Ὁ Κύριος νήστευσε 40 ὁλόκληρες ἡμέρες (δηλ. δὲν ἔφαγε),1 καὶ μετὰ πείνασε.Ἄρα ἡ Νηστεία, ὅπως τὸ λέει καὶ ἡ λέξη (νῆστις· στερητικό νη + ἐσθίω), σημαίνει κυριολεκτικά, ἀποχὴ ἀπὸ τὴν τροφή, δηλ. ἀφαγία (ἀσιτία).2 Ἡ ἀποχὴ ἀπὸ τῆς τροφῆς ἔχει ἐπακόλουθο τὴν πεῖνα. Ὁ Σμέμαν λέει στὸ θέμα: «τελικὰ νηστεύω σημαίνει μόνο ἕνα πράγμα: πεινάω».3 «Δὲν ἀπαιτεῖται, ὅμως, μόνον ἡ πείνα, ἀλλὰ ἡ πλήρης ἄσκησις τῆς νηστείας», Ἅγ. Ἀμβρόσιος.4 Ὑπάρχουν πάντως καὶ περιπτώσεις (ἀνθρώπων ποὺ νηστεύουν), ὅπου ἡ πείνα ὑποχωρεῖ (κατὰ διαστήματα), σὲ ἀφαγία μιᾶς ἢ περισσοτέρων ἡμερῶν.Ὁ Κύριος ἐνήστευσε 40 ἡμέρες, καὶ λόγῳ τῆς νηστείας (ἀσιτίας, ἀφαγίας) ὕστερον ἐπείνασε.Ἐμεῖς κάνουμε καθόλου ἔστω καὶ ὁλιγόωρη νηστεία (=ἀφαγία);Ἡ Νηστεία ἀποτελεῖ ἕναν πανάρχαιο ἐκκλησιαστικὸ θεσμό, καὶ κατέχει κεντρικὴ θέση στὴν ἀσκητικὴ καὶ λατρευτικὴ ζωή τῆς Ἐκκλησίας ἀπὸ τοὺς πρώτους χριστιανικοὺς χρόνους. Ἡ Νηστεία εἶναι ἐντολὴ τοῦ Θεοῦ πρὸς τοὺς ἀνθρώπους νομοθετημένη ἐν τῷ Παραδείσῳ καὶ ἐν τῷ Εὐαγγελίῳ καὶ ὀφείλουμε νὰ νηστεύουμε τὴν Νηστεία τῆς Ἐκκλησίας. Στὴ σύγχρονη συνείδηση συνδέεται κυρίως μὲ τὴν ἀποχὴ ἀπὸ ὁρισμένες κατηγορίες τροφῶν.Ἡ μελέτη ὅμως τῶν Πατερικῶν, Ἀσκητικῶν καὶ Τυπικῶν πηγῶν δείχνει ὅτι ἡ νηστεία εἶχε (καὶ ἔχει) καὶ μία δεύτερη (μᾶλλον πρώτη), θεμελιώδη διάσταση: τὸν χρόνο λήψεως τῆς τροφῆς. Σὲ πλῆθος πηγῶν ἀπὸ τοὺς ἀρχαίους χρόνους μέχρι τὸν Ἅγιο Νικόδημο, ἀκόμη καὶ σήμερα σὲ μικρὸ βαθμό, ἡ Νηστεία συνδέεται μὲ ἀφαγία ὅλη τὴν ἡμέρα μέχρι περίπου τὴν ἐνάτη ὥρα (ἢ μετὰ τὸν Ἑσπερινό)5 ἢ «πρὸς ἑσπέραν», ὅπου λαμβάνεται ἄλαδη τροφή (ξηροφαγία), καὶ ἡ ὁποία ἐκφράζεται ὡς «ἅπαξ τῆς ἡμέρας ἐσθίομεν», «ποιοῦμεν ἐννάτας», «ἅπαξ πρὸς ἑσπέρας ἐσθίειν».Ἡ παράδοση αὕτη δὲν περιορίζεται σὲ μεμονωμένες περιπτώσεις ἀσκητικῆς ζωῆς, ἀλλὰ ἀπαντᾷ στοὺς Ἁγίους Ἀποστόλους, στοὺς Ἁγίους Πατέρες, στὴν Ἐκκλησιαστικὴ πράξη, στὰ Τυπικά, στὴ διάταξη τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς καὶ τῆς Θείας Λειτουργίας τῶν Προηγιασμένων Δώρων.6 Ἄρα εἶχε (καὶ ἔχει) ἐφαρμογή στοὺς Λαϊκούς, καὶ ἀκόμη καὶ σήμερα (ἐλάχιστοι μᾶλλον) Λαϊκοὶ κάνουν ἐννάτες. Ἰδιαίτερη σημασία ἔχει ὅτι ὁ Ἅγιος Συμεὼν Θεσσαλονίκης (1381-1429) χαρακτηρίζει ρητῶς τὸ «ἅπαξ μόνον πρὸς ἑσπέρας νὰ τρώγωμεν» ὡς τὸν «ὅρον τῆς νηστείας».7Σκοπὸς τῆς παρούσης μελέτης εἶναι νὰ διερευνηθεῖ ὁ παραδεδομένος κανών τῆς Νηστείας, κυρίως τῆς Μ. Τεσσαρακοστῆς (καὶ τῆς Τετάρτης καὶ Παρασκευῆς) λόγῳ τῆς αὐστηρότητάς της. Ἡ νηστεία τῶν Χριστουγέννων γιὰ παράδειγμα εἶναι ἡπιώτερη γιὰ τοὺς Λαϊκούς. Ἡ μελέτη δὲν ἀποβλέπει στὴν ἀδιάκριτη μεταφορὰ κάθε ἀρχαίας ἀσκητικῆς πρακτικῆς στὴ σύγχρονη ἐνοριακὴ ζωή, ἀλλὰ πρωτίστως στὸν ἱστορικὸ καὶ Πατερικὸ προσδιορισμὸ τοῦ κανόνος, τοῦ ὁρισμοῦ τῆς Νηστείας καὶ στὴ διάκρισή του ἀπὸ τὶς διάφορες χαλαρώσεις τῆς Νηστείας, ὥστε ὅποιος θέλει νὰ ἀγωνιστεῖ κάτι παραπάνω νὰ γνωρίζει τὴν Παράδοση τῆς Ἐκκλησίας.Ἦταν (ἀκόμη εἶναι;) τόσο μεγάλη ἡ ἄγνοια τῆς Ἱερᾶς Παραδόσεως τῆς Νηστείας, ὅπου Ἱερεὺς (μᾶλλον ξένος, ὄχι ντόπιος) ἐρώτησε τὸν Ἰω. Φουντούλη ὅτι «οἱ κάτοικοι τοῦ χωριοῦ, στὸ ὁποῖο ἐφημερεύει, διατηροῦν τὴν συνήθεια νὰ νηστεύουν ὅλες τίς Παρασκευές τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς ἀπὸ τὸ πρωΐ ὡς τὸ ἑσπέρας χωρίς νὰ βάζουν στὸ στόμα των οὔτε νερό. Τὸ βράδυ δὲ μετὰ τὸ τέλος τῆς ἀκολουθίας τῶν Χαιρετισμῶν ζητοῦν ἀντίδωρο ἀπὸ τὸν παπᾶ. […]. Ἔχω πληροφορίας [sic] ὅτι τὸ ἔθιμο αὐτὸ προέρχεται ἀπὸ τὸ τουρκικόν Ραμαζάνιον [!]. Πρέπει να διατηρηθῇ ἢ ὄχι;».Καὶ ἀπαντάει ὁ Φουντούλης (#46): «Ἡ νηστεία τῆς Παρασκευῆς, ὅπως τηρεῖται ἐκ παραδόσεως στὸ χωριὸ τοῦ ἱερέως ποὺ ὑποβάλλει τὴν ἐρώτησι, διασώζει, ὅσο κι ἂν φανῇ παράξενο,8 τὴν ἀρχαιοτέρα μορφὴ τῆς χριστιανικῆς Νηστείας».9Αὐτὸς ὁ Ἱερεὺς ρώτησε τὸν Φουντούλη καὶ καλὰ ἔκανε, καὶ μᾶλλον ἀπὸ τὴν ἀπάντηση δὲν ἀποθάρρυνε τοὺς Πιστοὺς ποὺ νήστευαν μὲ ἐννάτες τὶς Παρασκευὲς τῆς Μ. Τεσσαρακοστῆς. Πόσα ὅμως ἄλλα τέτοια χωριὰ ὑπῆρχαν; Καὶ πόσοι Χριστιανοὶ ἢ χωριὰ ὁλόκληρα σὰν κι αὐτὸ πιθανὸν νὰ ἀποθαρρύνθηκαν ἀπὸ τὴν «ἀρχαιοτέρα μορφὴ τῆς Χριστιανικῆς Νηστείας»; Σίγουρα οἱ χωριανοὶ εἶχαν ἀνάγκη περισσοτέρας κατηχήσεως, ἀλλὰ αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα.Φυσικά ἡ Νηστεία θέλει Ταπείνωση καὶ Προσευχή καὶ σιωπή, θέλει καὶ ἀνάλογη ἐργασία στὶς ὑπόλοιπες Ἀρετές10, 11 γιὰ νὰ δοῦμε πνευματικὴ προκοπὴ χάριτι Θεοῦ.Τί λένε ὅμως οἱ πηγὲς γιὰ τὴν νηστευτικὴ πράξη τῆς Ἐκκλησίας κυρίως τὴν Μ. Τεσσαρακοστή (καὶ τὴν Τετάρτη καὶ Παρασκευή, βλ. ΞΘʹ Κανόνα τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων12);
📜🌿 ❝ τροπῆς ἀποσκίασμα ❞~Η ιδιαίτερα ποιητική αυτή φράση προέρχεται από χωρίο της καθολικής επιστολής του Ιακώβου Αδελφοθέου (μέρος του χωρίου υπάρχει αιώνες τώρα στη Θεία Λειτουργία):📖 «πᾶσα δόσις ἀγαθὴ καὶ πᾶν δώρημα τέλειονἄνωθέν ἐστι καταβαῖνον ἀπὸ τοῦ πατρὸς τῶν φώτων,παρ᾿ ᾧ οὐκ ἔνι παραλλαγὴ ἢ τροπῆς ἀποσκίασμα». (Ιακ. 1,17)Πρόκειται για αστρονομική μεταφορά, πιθανότατα αντλημένη από τις εκλείψεις ηλίου και σελήνης. Ο "πατήρ των φώτων" (ο Θεός, η πηγή του φωτός, η αυτοζωή) αντιδιαστέλλεται με τα ουράνια σώματα πάνω στα οποία πέφτει η σκιά (το "ἀποσκίασμα") άλλων ουράνιων σωμάτων, όταν αυτά "τρέπονται" (δηλ. όταν στρέφονται, μετακινούνται).
