Τὸ πρῶτο βῆμα γιὰ τὴν ὑπερηφάνεια εἶναι ἡ κενοδοξία, ἡ πεποίθησις δηλαδὴ ὅτι εἶμαι κάτι. Ὅσιος Θεοφάνης ὁ Ἔγκλειστος

Ἔχετε σὰν σκοπὸ ν’ ἀποκτήσετε «πνεῦμα συντετριμμένον», «καρδίαν συντετριμμένην καὶ τεταπεινωμένην» (Ψάλμ. 50, 19).

Προσέχετε τὸν ἑαυτό σας. Ἡ πρόοδος στὴν πνευματικὴ ζωὴ διακρίνεται μὲ τὴν ὁλοένα καὶ περισσότερη συναίσθησι τῆς μηδαμινότητός μας. Ἐνῶ ὅσο αὐξάνει ἡ ἐκτίμησις τοῦ ἑαυτοῦ μας σὲ κάτι, τόσο βαδίζουμε στὴν καταστροφή.

Ὁ ἐχθρὸς θὰ τὸ ἐκμεταλλευθῆ αὐτό. Θὰ πλησιάση καὶ θὰ ἐπιχειρήση νὰ πετάξη κανένα πετραδάκι στὸν δρόμο μας γιὰ νὰ σκοντάψουμε. Μία ψυχὴ ποὺ δίνει στὸν ἑαυτὸ τῆς ἀξία, μοιάζει μὲ τὸν κόρακα τοῦ Αἰσώπου ποὺ ἀκούγοντας τὶς κολακεῖες τῆς ἀλεποὺς γιὰ τὴν «ὡραία» του φωνή, ἄνοιξε τὸ στόμα καὶ τοῦ ἔπεσε τὸ τυρί…».

«Πόσο χρήσιμο θὰ ‘τᾶν νὰ βρισκόταν κάποιος νὰ σᾶς κατηγορῆ. Νὰ χαίρεσθε, ἂν ποτὲ συμβῆ αὐτό. Εἶναι πολὺ ἐπικίνδυνο νὰ σᾶς ἐπαινοῦν ὅλοι καὶ κανεὶς νὰ μὴν σᾶς λέει τὴν ἀλήθεια. Εἶναι νομίζετε δύσκολο νὰ πλανηθῆ ἢ νὰ σκοντάψη κανείς; Ἀπέχετε πολὺ ἀπὸ τὸ νὰ θεωρῆτε τὸν ἑαυτὸ σᾶς ἅγιο καὶ ἄξιο νὰ συμβουλεύη τοὺς ἄλλους;».

«Στὸ Κίεβο ἀσκήτευε κάποτε κάποιος μὲ πολλὴ νηστεία καὶ μόνωσι. Τὸν πολέμησε ὅμως ὁ ἐγωισμὸς καὶ ἄλλα πάθη. Πῆγε λοιπὸν καὶ ἐξωμολογήθηκε τοὺς λογισμούς του στὸν μακαριστὸ στάρετς Παρθένιο. Ἐκεῖνος τοῦ ἔδωσε χρήματα καὶ τὸν ἔστειλε στὴν ἀγορὰ λέγοντας: «Ἀγόρασε κρέας καὶ φάγε τὸ μπροστὰ στοὺς ἄλλους». Ὁ ἀσκητὴς ἀκολούθησε τὴν συμβουλὴ τοῦ στάρετς καὶ ὅλοι οἱ πειρασμοὶ τοῦ φύγανε. Νὰ πῶς οἱ Πατέρες πολεμοῦσαν τὴν ὑπερηφάνεια.

Συχνὰ νὰ ἐλέγχετε καὶ σεῖς τὸν ἑαυτό σας στὸ σημεῖο αὐτό. Γιατί δὲν εἶναι μικρὴ συμφορά… Λένε ὅτι ἡ ὑπερηφάνεια εἶναι κλέφτης ποὺ βρίσκεται μέσα στὸ σπίτι. Ἔρχεται συχνὰ σὲ συνεννόησι μὲ τοὺς ἐξωτερικοὺς κλέφτες, τοὺς ἀνοίγει πόρτες καὶ παράθυρα, κι ἐκεῖνοι μπαίνουν καὶ ἁρπάζουν κάθε θησαυρό».

Ἐξομολόγησις-Θεία Κοινωνία.Ὅσιος Θεοφάνης ὁ Ἐγκλειστος

«EΞΟΜΟΛΟΓΗΣΙΣ - ΘΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΑ»

Ἀπό τό βιβλίο «ΑΠΑΝΘΙΣΜΑ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ»

Ὁσίου Θεοφάνους τοῦ Ἐγκλείστου

«Μοῦ ἀποκαλύπτετε μιά ὄχι τόσο εὐχάριστη κατάστασι τοῦ ἑαυτοῦ σας, χωρίς ὅμως νά καθορίζετε ἀκριβῶς τί σᾶς συμβαίνει. Ἡ μεταβολή ἐσωτερικῶν καταστάσεων καί διαθέσεων εἶναι συνηθισμένο φαινόμενο σέ ὅλους, ὅπως ἀκριβῶς καί στήν φύσι ἄλλοτε ἔχουμε μιά ὁλόλαμπρη μέρα, ἄλλοτε μιά συννεφιασμένη καί ἄλλοτε καταιγίδες καί κεραυνούς.

Ἀλλά νά: Ἐξομολογηθήκατε, κοινωνήσατε καί ἡ ψυχική εἰρήνη βασίλεψε καί πάλι μέσα σας. Ἀντιλαμβάνεσθε ἀπ᾿ αὐτό, ποῦ πρέπει νά καταφεύγετε γιά νά λάμπη στόν ὁρίζοντα τῆς ψυχῆς σας ὁλόφωτος ὁ ἥλιος.

Γιά μιά περισσότερο ἀποδοτική ἐξομολόγησι σημειώνετε ὅλα ὅσα συνειδητοποιήσατε σάν ἁμαρτίες καί πλησιάζοντας τόν πνευματικό σας πατέρα παρακαλέστε τον νά τοῦ τά πῆτε ὅλα ἀπό τίς σημειώσεις. Μετά μπορεῖ εἴτε ἐκεῖνος μόνος του νά σᾶς ρωτήση γιά κάτι ἀκόμη, εἴτε ἐσεῖς νά τοῦ προτείνετε νά σᾶς ρωτήση.

Φεύγοντας μετά ἀπό μιά εἰλικρινῆ καί ταπεινή ἐξομολόγησι, νοιώθετε ἀνάλαφρος, σάν ν᾿ ἀπορρίψατε ἀπό πάνω σας ἕνα δυσβάστακτο φορτίο.

Ὁ φόβος τοῦ θανάτου εἶναι σωτήριος. Ἐσεῖς ὅμως τόν στερεῖσθε, διότι δέν ἐλπίζετε στήν σωτηρία. Ἡ ἐλπίδα στόν Σωτῆρα Χριστό δέν ἐξαφανίζει τόν φόβο τοῦ θανάτου.

Νά σκέπτεσθε συχνά τόν θάνατο καί ὅλα τά ἐπακόλουθά του. Ἀπ᾿ αὐτά νά βγάζετε χρήσιμα συμπεράσματα καί νά τρέφετε μέσα σας ἐγκάρδια ἀφοσίωσι στό θέλημα τοῦ Θεοῦ».

***

«Ἐφ᾿ ὅσον ἐξωμολογηθήκατε καί λάβατε τήν ἄφεσι, εἰρηνεύετε καί εὐχαριστεῖτε τόν Κύριο. Βέβαια ὁ ἐχθρός σᾶς δημιουργεῖ σύγχυσι καί ἀμφιβολίες, ἐάν ἦταν ἔγκυρη ἡ συγχώρησις. Ἔχετε ὑπ᾿ ὄψιν σας ὅτι ἡ συγχώρησις εἶναι πάντοτε ἔγκυρη, ἀνεξάρτητα ἀπό τό πρόσωπο τοῦ πνευματικοῦ πού τήν ἔδωσε. Στό μυστήριο τῆς ἐξομολογήσεως εἶναι παρών ὁ ἴδιος ὁ Χριστός. Ἀκούει μέ τήν ἀκοή τοῦ πνευματικοῦ καί δίνει τήν συγχώρησι μέ τήν δική του φωνή».

Θέλημα.Ὅσιος Θεοφάνης ὁ Ἔγκλειστος

«ΘΕΛΗΜΑ»

Ἀπό τό βιβλίο «ΑΠΑΝΘΙΣΜΑ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ»

Ὁσίου Θεοφάνους τοῦ Ἐγκλείστου

«Ἡ ἄρνησις τοῦ θεληματός μας μπορεῖ νά γίνη σέ κάθε μας βῆμα... Εἶναι μιά σπουδαία ἐσωτερική ἐργασία. Βάλτε ἀρχή νά μήν ὑποχωρῆτε στίς ἀπαιτήσεις τοῦ σώματος καί θά παρουσιασθοῦν χίλιες-δυό εὐκαιρίες ἀπαρνήσεως τοῦ θελήματος. Μήν ἀπογοητευθῆτε ἀπό τίς ἀποτυχίες πού θά διαπιστώσετε. Ἐπιμένετε καί θά δοκιμάσετε μεγάλη ὠφέλεια».

***

«Μοῦ γράφετε ὅτι δέν διορθώνεσθε, πρᾶγμα πού σημαίνει ὅτι δέν ἀποφασίσατε ν᾿ ἀπαρνηθῆτε τό θέλημα, πού βασιλεύει μέσα σας. Ὡστόσο ἐκφράζετε τήν ἐπιθυμία νά σωθῆτε καί ἀναζητεῖτε τόν τρόπο...
Μόνη σας διαπιστώνετε ὅτι γιά νά σωθῆτε, πρέπει νά νικήσετε τό θέλημά σας σύμφωνα μέ τά λόγια τοῦ Κυρίου:«Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου ἐλθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν»(Ματθ. 16, 24). Ὅταν τό κατορθώσετε αὐτό, δέν θά σᾶς ἀπασχολεῖ πλέον τό ἐρώτημα πῶς θά σωθεῖτε».

"Οἱ θλίψεις στὴν παροῦσα ζωὴ εἶναι περισσότερες ἀπὸ τὶς χαρές"

 Ὅσιος Θεοφάνης ὁ Έγκλειστος

Ὁ δρόμος τοῦ χριστιανοῦ εἶναι γεμάτος ἐμπόδια, πού γίνονται ὁλοένα καὶ πιὸ πολλά. Ἀγωνισθεῖτε λοιπὸν μὲ ἀνδρεία καὶ ἠρωϊσμό, ἀκολουθώντας τὸν Ἀπόστολο Παῦλο. Ὅποιος παλεύει μὲ τὰ πάθη τοῦ ἐκπληρώνει τὶς ἐντολὲς τοῦ Κυρίου. Ἀνάλογα μὲ τὸν ἀγώνα του ἐξαγνίζεται. Καὶ ἀνάλογα μὲ τὸν ἐξαγνισμὸ του πλησιάζει τὸν Κύριο, πού ὑποσχέθηκε ὅτι: «ἐλευσόμεθα καὶ μονὴν ποιήσομεν» (Ἰωάν.14, 23) στὴν καθαρὴ καρδιά».
«Ὅταν ψυχραίνεται ὁ ζῆλος γιὰ τὴν πνευματικὴ ζωὴ πρέπει μὲ κάθε τρόπο νὰ τὸν θερμαίνουμε καταφεύγοντας μὲ φόβο καὶ τρόμο στὸν Θεό. Ἡ ραθυμία, ἡ ἀκηδία, ἡ ἀθυμία, ἡ κατάθλιψη τοῦ πνεύματος καὶ τοῦ σώματος θὰ μᾶς ἔρχονται καὶ καμιὰ φορᾶ θὰ μᾶς ταλαιπωροῦν ἀρκετὸ καιρό. Δὲν πρέπει νὰ δειλιάζουμε.

Θὰ παραμένουμε σταθεροὶ καὶ ἀνδρεῖοι στὶς ἀρχές μας, ἐκτελώντας μὲ ὑπομονὴ τὰ καθήκοντά μας.
Ἂς μὴν πιστεύουμε ὅτι θὰ ἔχουμε πάντοτε ἐσωτερικὴ θέρμη ἢ ὅτι θ’ ἀπολαμβάνουμε διαρκῶς ἐσωτερικὴ γλυκύτητα. Αὐτὸ μὴν τὸ ἐλπίζετε.

Μετάνοια.Ὁσιος Θεοφάνης ὁ Ἐγκλειστος

«ΜΕΤΑΝΟΙΑ»

Ἀπό τό βιβλίο «ΑΠΑΝΘΙΣΜΑ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ»

Ὁσίου Θεοφάνους τοῦ Ἐγκλείστου

Τά ἁμαρτήματά σας εἶναι μεγάλα καί φοβερά. Τίποτε ὅμως δέν ὑπερβαίνει τήν ἄπειρη εὐσπλαχνία τοῦ Θεοῦ. Ἡ ἄφεσις τῶν ἁμαρτιῶν δέν δίνεται σύμφωνα μέ τήν ἀξία μας, ἀλλά σύμφωνα μέ τό ἔλεος τοῦ φιλανθρώπου Θεοῦ. Ὁ Θεός εἶναι ἕτοιμος νά συγχωρήση, ὅταν ὑπάρχη εἰλικρινής μετάνοια. Αὐτό πού κάνει τόν ἄνθρωπο ἀνάξιο νά συγχωρηθῆ δέν εἶναι τό μέγεθος καί τό πλῆθος τῶν ἁμαρτιῶν, ἀλλά ἡ ἀμετανοησία του.

Μόλις μετανοήσατε μέ συντριβή καί ἐξομολογηθήκατε σᾶς δόθηκε ἡ ἄφεσις στόν οὐρανό. Κατά τήν ἐκφώνησι τῆς συγχωρητικῆς εὐχῆς, αὐτή ἡ οὐρανία ἀπόφασις σᾶς γνωστοποιήθηκε.

Τό χειρόγραφο τῶν ἁμαρτιῶν ὅλων τῶν ἀνθρώπων τό ἔφερε ὁ Κύριος πάνω στόν Σταυρό καί ἐκεῖ μέ τήν θυσία Του τό ἔσχισε. Στό μυστήριο τῆς ἐξομολογήσεως ἔχουμε τήν ἐφαρμογή στόν κάθε ἐξομολογούμενο αὐτῆς τῆς θεϊκῆς ἐνεργείας. Μετά τήν ἐξομολόγησι ὁ πιστός στέκεται ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ ἀκατάκριτος.