Ὁ ἅγιος ὁσιομάρτυρας Μακάριος ἀπό τήν Κίο

Ο άγιος οσιομάρτυρας Μακάριος από την Κίο

Από τον Συναξαριστή

O οσιομάρτυρας του Χριστού Μακάριος καταγόταν από την Κίο της Βιθυνίας. Ο πατέρας του ονομαζόταν Πέτρος και η μητέρα του Ανθούσα. Αυτοί παρέδωσαν τον Άγιο σε έναν ευσεβή ράφτη, ο οποίος του έμαθε όχι μόνο την ραπτική τέχνη, αλλά και την ευσέβεια.

Όταν έγινε ο Άγιος δεκαοκτώ χρόνων, ο πατέρας του αρνήθηκε εκουσίως –αλίμονο!– την πίστη του Χριστού, έγινε μουσουλμάνος και, για να έχει περισσότερη τιμή, πήγε στην Προύσα, όπου βρίσκονταν πολλοί αγαρηνοί.

Μια φορά ο Μανουήλ -έτσι ονομάστηκε ο Άγιος στο θείο Βάπτισμα- πήγε στην Προύσα για να ψωνίσει τα απαραίτητα για την τέχνη του και βρίσκοντάς τον ο ασεβέστατος πατέρας του στην αγορά, τον έσερνε με τη βία στο δικαστήριο λέγοντας ότι όταν έγινε μουσουλμάνος αυτός, υποσχέθηκε και ο γιος του να κάνει το ίδιο. Ο Άγιος εναντιωνόταν λέγοντας ότι ποτέ δεν υποσχέθηκε κάτι τέτοιο, οι αγαρηνοί όμως με τη βία και δέρνοντάς τον, χωρίς τη θέλησή του τού έκαναν περιτομή.

Λίγες μέρες μετά την ακούσια περιτομή του ο Μανουήλ έφυγε κρυφά από την Προύσα και πήγε στο Άγιο Όρος. Εκεί ερεύνησε όλα τα Μοναστήρια και τις Σκήτες, και στη Σκήτη της Αγίας Άννας βρήκε έναν ενάρετο μοναχό και έγινε υποτακτικός σ’ αυτόν, ο οποίος και τον έντυσε με το άγιο σχήμα και τον μετονόμασε Μακάριο. Και ποιος μπορεί να απαριθμήσει τους αγώνες, τις σκληραγωγίες, τα δάκρυα που έχυνε κάθε φορά -διότι νομίζοντας τον εαυτό του αρνητή του Χριστού, μεταχειριζόταν τα δάκρυα του Πέτρου- και την άκρα υπακοή που είχε προς τον γέροντά του;

Αφού έμεινε δώδεκα χρόνια στη Σκήτη, ζήτησε άδεια από τον γέροντά του να πάει στην Προύσα, εκεί που έλαβε την ακούσια περιτομή, να παρουσιαστεί Χριστιανός, να ομολογήσει τον Χριστό Θεό αληθινό και να χύσει το αίμα του. Ο γέροντας τον εμπόδιζε λέγοντας ότι η μετάνοια τα εξαλείφει όλα, έχοντας την δύναμη του θείου Βαπτίσματος.

Ο Άγιος αποκρίθηκε:

Θαυμαστή ἀερομεταφορά ἁγίου ἡγουμένου ἀπό τό Σινᾶ στό Ναό τῆς Ἀναστάσεως στά Ἱεροσόλυμα (6ος αἰῶνας)!

  Η αμμά (=μητέρα) Δαμιανή, η ησυχάστρια, η μητέρα του αββά Αθηνογένους του επισκόπου των Πετρών, μάς διηγήθηκε και μας είπε.

Ήταν κάποιος ηγούμενος στο άγιο όρος του Σινά, ονομαζόμενος Γεώργιος (έζησε κατά τον 6ο αιώνα μ.Χ), πολύ μεγάλος και ασκητικός. Σε αυτόν τον αββά Γεώργιο το μέγα Σάββατο, ενώ βρισκόταν στο κελλί του, τού ήρθε μια επιθυμία· ήθελα, λέει, να κάνω την αγία Ανάσταση στην αγία πόλη και να μεταλάβω τα άγια μυστήρια στην αγία Ανάσταση του Χριστού του Θεού μας. Όλη λοιπόν την ημέρα έμεινε ο γέροντας στο κελλί του ασχολούμενος με αυτούς τους λογισμούς και προσευχόμενος· μόλις βράδιασε ήρθε ο μαθητής του, λέγοντας.

-Πάτερ, κέλευσον για τον κανόνα.

Ο γέροντας αποκρίθηκε και του είπε.

-Πήγαινε, και την ώρα της αγίας μεταλήψεως έλα εδώ και έρχομαι.

Έμεινε λοιπόν ο γέροντας στο κελλί του.

Όταν έφτασε η ώρα της αγίας κοινωνίας βρέθηκε ο γέροντας μέσα στο ναό της Αναστάσεως κοντά στον επίσκοπο Πέτρο τον μακάριο και του δίνει την αγία κοινωνία μαζί μ’ όλους τους ιερείς.

ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΤΑΡΙ ΚΑΙ ΟΧΙ ΜΟΝΟ: Ὁ διπλός θάνατος

 Ο Σωφρόνιος βάδιζε κατά μήκος της Νεκράς Θάλασσας. Η σκιά του κάτω από τον ισχυρό ήλιο σχηματιζόταν με περίεργες γραμμές, κι ό,τι διαγραφόταν απ’ αυτήν έγλυφε τα αλμυρά νερά της Θάλασσας. Στην πραγματικότητα μιλάμε για τη σκιά της… σκιάς του εαυτού του. 

Γιατί ο Σωφρόνιος ήταν αυτό που λένε «πετσί και κόκκαλο». Η σκληρή άσκηση της πρακτικής καλογερικής ζωής τον είχε πλήρως απορροφήσει: είχε κατανοήσει αφότου έγινε καλόγερος ότι αν θέλει να προχωρήσει στην πνευματική ζωή, αν θέλει να νιώσει αληθινά την 

παρουσία του Κυρίου στη ζωή του, θα έπρεπε να αντιμετωπίσει έναν επικίνδυνο «εχθρό», που την ίδια στιγμή ήταν και ο καλύτερος και πρώτος φίλος του! Το ίδιο το σώμα του… Χρόνια λοιπόν πάλευε στον αγώνα της νηστείας και της εγκράτειας. Και μαζί μ’ αυτήν και στον αγώνα της φτώχειας. Δεν είχε τίποτε δικό του, ενώ και τα ρούχα του ήταν κυριολεκτικά κουρέλια απ’ την πολυκαιρία, που αν τα ‘δινε και στον πιο φτωχό ζητιάνο, εκείνος δεν θα καταδεχόταν να τα πάρει.

Είχε επιλέξει εκ νεότητος την καλογερική ζωή. Σε κοινόβιο πρώτα, κι έπειτα μόνος στην έρημο της Νεκράς Θάλασσας. Με την άδεια του ηγουμένου του, ο οποίος έβλεπε τις ασκητικές επιδόσεις του καλογέρου του και τη βαθιά αγάπη που τον συνείχε για τον Ιησού Χριστό τον Κύριο, βρέθηκε σε μια σπηλιά της σκληρής και απαράκλητης αυτής περιοχής. Θέλησε να γίνει «βοσκός». Όχι με την κοινή έννοια, αλλά με την ερημήτικη ονομασία της εποχής: του αναχωρητή που ζει στα βουνά και τρώει μόνο άγρια χόρτα! Και δεν ήταν ο μόνος εκεί.

Η σκληρή ασκητική του ζωή βέβαια πήγαινε αντιστρόφως ανάλογα προς ό,τι ο Κύριος από πλευράς πνευματικής τού πρόσφερε: μία χάρη τόσο μεγάλη μερικές φορές, που όχι μόνο γλύκαινε τις πνευματικές του αισθήσεις και τον έκανε να βυθίζεται στη θεωρία του αγαπημένου προσώπου Εκείνου, όπως και της Παναγίας Μητέρας Του, αλλά τον έκανε να χάνει τότε και την έννοια του χρόνου, μεταφερόμενος σε άλλες υψιπετείς καταστάσεις που δεν είναι εύκολο να περιγραφούν. Ω, ο Σωφρόνιος μακάριζε την ώρα και τη στιγμή της εξόδου του από τον κόσμο. Γιατί ήταν η ώρα της εισόδου του στα μυστικά και άρρητα κάλλη του «κρυπτού της καρδίας ανθρώπου»· της εύρεσης αυτού που ο Κύριος ονόμασε «εντός ημών Βασιλεία των Ουρανών».

Ὁ τελευταῖος ἀσπασμός τοῦ Ἀββᾶ Ἁγιόδουλου

 Ἀπό τό "Λειμωνάριον" τοῦ Ἰ. Μόσχου, κεφ. 11

  Λίγο ἀπέμενε στόν ἀββᾶ Ἁγιόδουλο, τόν ἡγούμενο τῆς λαύρας τοῦ Αγίου Γερασίμου, προκειμένου νά φτάσει καί πάλι στό ἀγαπημένο του μοναστήρι. 

 Λίγες δεκάδες μέτρα καί θά εἰσερχόταν ἀπό τή στενή θύρα πού θύμιζε σ’ αὐτόν καί στούς ἄλλους καλογέρους τή στενότητα ὁδοῦ γιά τήν ὁποία εἶχε μιλήσει ὁ Κύριος. 

  Συνήθιζε νά ἀποσύρεται κατά καιρούς σ’ ἕνα σπήλαιο πού εἶχε βρεῖ καί εἶχε διαμορφώσει σάν ἐρημητήριό του κοντά στόν Ἰορδάνη ποταμό· ἐκεῖ προσευχόταν μέ ἀλάλητους στεναγμούς, ἐκεῖ μποροῦσε νά ἀφήσει πιό ἐλεύθερο τόν ἑαυτό του νά κλάψει καί νά πενθήσει γιά τίς ἁμαρτίες του καί γιά τίς ἁμαρτίες τῶν μοναχῶν πού ἡ χάρη τοῦ Θεοῦ τοῦ εἶχε ἐμπιστευτεῖ. 

  Κι ἀκόμη: ἐκεῖ εὕρισε χρόνο νά μελετήσει τά κείμενα τῶν προγενεστέρων ἁγίων Πατέρων του, κυρίως ὅμως νά ἐντρυφήσει στήν ἀγαπημένη του Γραφή, τήν Παλαιά καί τήν Καινή Διαθήκη. Ἔνοιωθε, ὅταν ἔπιανε στά χέρια του τόν λόγο τοῦ Θεοῦ, σάν νά βρισκόταν μπροστά στόν Κύριο καί Θεό του· γονάτιζε καί μελετοῦσε, κι ἦταν σάν νά λειτουργοῦσε στήν ἁγία Τράπεζα τοῦ μοναστηριοῦ του, ἐνῶ συχνά αἰσθανόταν σάν νά ἐξέρχεται ἀκτίνα φωτεινή μέσα ἀπό τίς σελίδες τῶν χειρογράφων τῆς Γραφῆς καί νά εἰσέρχεται στό βάθος τῆς καρδιᾶς του, προξενώντας του κυματισμούς κατάνυξης καί ἀγαλλίασης.

  Τά πόδια τοῦ ἀββᾶ μετροῦσαν τά τελευταῖα μέτρα πρίν τό μοναστήρι του, σηκώνοντας κάποιο μικρό σύννεφο σκόνης, μά τή φορά αὐτή ὁ νοῦς του βρισκόταν ἐντελῶς ἀλλοῦ. 

  Ἔβλεπε τή θύρα κι ἦταν σάν νά μήν… τήν ἔβλεπε. Κι ἄν δέν ἦταν μονόδρομος ὁ δρόμος γιά τό μοναστήρι, κι ἄν δέν ἦταν ἡ συνήθεια πού τό σῶμα πορεύεται χωρίς πολλές φορές νά μετέχει ὁ νοῦς, δέν ξέρει ἄν θά ἔφτανε τελικά στή λαύρα καί τά ἀγαπημένα παιδιά του. Γιατί αὐτό πού εἶχε ζήσει πρίν λίγη σχετικά ὥρα ἦταν τόσο συγκλονιστικό, τό θαῦμα πού ἐπέτρεψε ὁ Θεός νά ζήσει ἦταν γι’ αὐτόν τόσο μεγάλο, πού τά δάκρυά του, δάκρυα εὐχαριστίας καί εὐγνωμοσύνης πρός Ἐκεῖνον, δέν σταμάτησαν ἔκτοτε οὔτε λεπτό, ἐνῶ ἡ θαυμαστή ἐμπειρία του ἀποτελοῦσε διαρκῶς τό «ἀντικείμενο» τῆς ὅρασής του.

 Τί εἶχε συμβεῖ λοιπόν;

Ἡ Ἁγία Θεοδώρα, τό τέλος τοῦ Θεοφίλου καί ἡ ἀναστήλωση τῶν εἰκόνων

 ..Αυτός λοιπόν ο Θεόφιλος βασάνισε πολλούς από τους αγίους πατέρες με ποινές και τιμωρίες ποικίλες για χάρη των σεπτών Εικόνων, όμως ιστορείται ότι και τη δικαιοσύνη αγαπούσε πολύ, ώστε κάποια μέρα θέλησε να μάθει αν υπάρχει κανείς μέσα στην πόλη που να ενοχλεί τον πλησίον του, και αφού αυτή η αναζήτηση κράτησε για πολλές μέρες, δεν βρέθηκε κανείς.

Όταν, μετά από δώδεκα χρόνια βασιλείας, αρρώστησε από δυσεντερία και έμελλε να πεθάνει, το στόμα του άνοιξε τόσο πολύ, ώστε φαινόταν και αυτά τα εντόσθια του. Από το γεγονός αυτό πόνεσε πολύ η βασίλισσα Θεοδώρα. Και μόλις την πήρε λίγο ο ύπνος, είδε σε όνειρο την άχραντη Θεοτόκο με το προαιώνιο βρέφος στην αγκαλιά της, περικυκλωμένη από λαμπρούς αγγέλους, οι οποίοι έδερναν και μάλωναν τον Θεόφιλο, τον σύζυγό της.

  Όταν αυτή ξύπνησε, συνήλθε λίγο και ο Θεόφιλος και φώναξε: «Αλίμονό μου τον άθλιο, για τις άγιες Εικόνες με δέρνουν».

  Αμέσως η βασίλισσα έβαλε πάνω του την εικόνα της Θεοτόκου και την παρακαλούσε με δάκρυα. Ο Θεόφιλος, αν και ήταν σε τέτοια κατάσταση, βλέποντας έναν από τους παρευρισκόμενους να έχει στον λαιμό του ένα εγκόλπιο, άπλωσε το χέρι του, το άρπαξε και το καταφιλούσε. Αμέσως το στόμα του που είχε λυσσάξει εναντίον των αγίων Εικόνων και ο ορθάνοιχτος λάρυγγας γύρισαν στη φυσική τους κατάσταση, και αυτός, απαλλαγμένος από το φοβερό βάσανό του, αποκοιμήθηκε ομολογώντας πως πρέπει να τιμούμε και να σεβόμαστε τις άγιες Εικόνες. Η βασίλισσα λοιπόν έβγαλε τις σεπτές και άγιες Εικόνες από εκεί που τις έκρυβε και έκανε τον Θεόφιλο να τις τιμά και να τις ασπάζεται με όλη του την ψυχή.

Μετά από λίγο πέθανε ο Θεόφιλος, και η Θεοδώρα ανακάλεσε όλους, όσοι ήταν σε εξορία ή στις φυλακές, και διέταξε να ζουν ανενόχλητοι. Ταυτόχρονα γκρεμίστηκε από τον πατριαρχικό θρόνο ο Ιωάννης, ο λεγόμενος και Ιαννής (όνομα ενός από τους μάγους του Φαραώ), και ήταν μάλλον μαντιάρχης και δαιμονιάρχης παρά πατριάρχης. Και στον θρόνο ανέβηκε ο ομολογητής του Χριστού Μεθόδιος, ο οποίος προηγουμένως έπαθε πολλά και φυλακίστηκε ζωντανός σε τάφο.

ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΤΑΡΙ ΚΑΙ ΟΧΙ ΜΟΝΟ: Τό θαῦμα τῆς Θεοτόκου

 «Γερμανέ, θα ήθελα να προσκυνήσω το άγιο και ζωοποιό μνήμα του Κυρίου Ιησού Χριστού, αλλά μόνη μου αυτήν τη φορά. Όλοι με ξέρουνε, γνωρίζουν την υψηλή θέση που έχεις στην αγία Πόλη, ο υπεύθυνος ιερέας δεν θα έχει αντίρρηση να μου ανοίξει το βράδυ και να με αφήσει. 

Άλλωστε ό,τι σου έχουν ζητήσει μέχρι τώρα οι εκκλησιαστικοί και περνούσε από το χέρι σου το έκανες. Λοιπόν, τι λες;»

Το αίτημα της Κοσμιανής στον πατρίκιο σύζυγό της δεν ήταν καθόλου παράδοξο. 

Ήξερε ο Γερμανός, ο πατρίκιος, ο ανώτατος άρχοντας, πόσο καλή και ευσεβής χριστιανή ήταν η γυναίκα του. Κι αυτός, όπως και η γυναίκα του, θεωρούσαν ότι η χριστιανική πίστη δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται με ελαφριά καρδιά. Το αντίθετο: είναι η πίστη που για να δεις τη δύναμή της, πρέπει να τη θέσεις σε εφαρμογή. «Χωρίς των έργων η πίστις νεκρά εστι», συνήθιζαν να υπενθυμίζουν στον εαυτό τους, γι’ αυτό και όπου υπήρχε συζήτηση στα της πίστεως, εκεί βρίσκονταν και αυτοί. Και μάλιστα τον τελευταίο καιρό είχαν προσκληθεί να μετάσχουν σε συζητήσεις και προβληματισμούς πάνω στα θέματα τα χριστολογικά, καθώς έλεγαν. «Τι είναι ο Χριστός; Είναι Θεός και άνθρωπος; Είναι μόνο Θεός; Είναι μόνο άνθρωπος; Ασφαλώς ανώτερος από όλους τους άλλους, ο πιο σφραγισμένος από το Πνεύμα του Θεού, μα κυρίως άνθρωπος; Και δεν φαίνεται πιο λογικό να είναι μόνο Θεός;»

Όταν πρωτάκουσαν τους προβληματισμούς αυτούς σαν να τους φάνηκαν έξω από τα νερά τους. Δεν ήταν αυτό που άκουγαν και ζούσαν στην κανονική Εκκλησία τους. Την ορθόδοξη Εκκλησία τους: αυτή ζούσε και κήρυσσε τον Χριστό ως Θεό και άνθρωπο. Μα, αυτοί που έλεγαν και έθεταν τους προβληματισμούς δεν φαίνονταν τυχαίοι άνθρωποι. Ήταν κληρικοί, με μόρφωση και με καλή ζωή. Έτσι τουλάχιστον έδειχναν. Και ό,τι έλεγαν το στήριζαν και στην Αγία Γραφή. Πώς κανείς να αμφισβητήσει τα λεγόμενά τους; Ήξεραν βέβαια και την αντίδραση των ορθοδόξων, μα μήπως τελικά οι άλλοι, είχαν περισσότερο δίκιο; Και δεν φαινόταν πιο λογικό πράγματι, πιο κοντά σ’ αυτό που πίστευαν για τον Κύριο Ιησού Χριστό, ότι είναι μόνο Θεός; Είναι ο Θεός μας, που έγινε μεν άνθρωπος, αλλά η ανθρώπινη φύση Του απορροφήθηκε από τη θεϊκή φύση Του. Τι πιο λογικό; Τι πιο ταιριαστό στη θεϊκή παντοδυναμία!

Ὁ ὄνος τῶν ἀναχωρητῶν πού ἔκανε ὑπακοή!

 Είναι ένα βουνό κοντά στη Νεκρά Θάλασσα, το ονομαζόμενο Μάρες. Σ’ αυτό το βουνό ησυχάζουν αναχωρητές. Κι έχουν έναν κήπο, έξι σημεία μακριά, στο χείλος της θάλασσας σαν σε λαγκαδιά. Υπάρχει δε και διακονητής απ’ αυτούς εκεί.

Όποια λοιπόν ώρα θέλουν οι αναχωρητές να στείλουν στον κήπο για λαχανικά, σαμαρώνουν ένα γάιδαρο και του λένε:

– Πήγαινε στον κήπο προς το διακονητή και φέρε μας λαχανικά.

Μοναχισμός καί στράτευμα..βίοι παράλληλοι.

  ''Μας διηγήθηκε και αυτό ο αββάς Παλλάδιος.Ήταν κάποιος στρατιώτης από την Αλεξάνδρεια στο όνομα Ιωάννης,ο οποίος είχε αυτή την ζωή.Όλη την ημέρα από τα χαράματα μέχρι το απόγευμα,παρέμενε στο μοναστήρι του,κοντά στα σκαλοπάτια του αγίου Πέτρου μόνος φορώντας ένα τρίχινο ρούχο και πλέκοντας ζεμπιλάκια από φοινικόφυλλα,σιωπώντας και μη λέγοντας τίποτα σε κανένα.Καθόταν λοιπόν στο κελί του κάνοντας το εργόχειρο του και λέγοντας μόνο αυτό μελωδικά..''Κύριε από των κρυφίων μου καθάρισον με,για να μην ντροπιάζομαι καθώς προσεύχομαι''.

Ὁ κεκοιμημένος ἀναχωρητής καί ἕνα ἐλάφι φανέρωσαν τό σῶο λείψανό του

Γεώργιος μοναχός ο αναχωρητής, κελλιώτης Βατοπαιδινός, (λεπτομέρεια). 

Σχέδιο Ράλλης Κοψίδης. Αγιορείτικη Φωτοθήκη.

 Οι πατέρες της ίδιας μονής [Αγίου Θεοδώρου στο Σκόπελο, Ρωσού Κιλικίας] μάς διηγήθηκαν τα εξής: «Ήταν κάποιος αναχωρητής σ’ εκείνα τα βουνά πολύ μεγάλος κατά Θεό, ο οποίος έκανε πολλά χρόνια γυρίζοντας στα βουνά και τρώγοντας άγρια χόρτα. 

Πέθανε δε σ’ ένα μικρό σπήλαιο, χωρίς να το γνωρίζουμε, άλλ’ εμείς νομίζαμε ότι πήγε σ’ άλλη έρημο.

 Κάποια μέρα λοιπόν έρχεται στον ύπνο και εμφανίζεται στον τωρινό ηγούμενο, τον καλό και αγαθό ποιμένα αββά Ιουλιανό, και λέει: «Πάρε μερικούς κι έλα να με πάρεις από τον τόπο που βρίσκομαι, στο όρος το ονομαζόμενο η «Έλαφος». Πήρε λοιπόν κάποιους ο πατέρας μας κι ανέβηκε στο όρος, εκεί όπου είπε αυτός. Και, μολονότι ψάξαμε πολλές ώρες, δεν βρήκαμε το λείψανο του αναχωρητή.

Ἐκείνοι οἱ ὁποίοι κάνουν τά πάντα γιά ἐμᾶς, ἀνάλογα μέ τό θέλημά μας, δέν εἶναι οὔτε καλοί δάσκαλοί μας, οὔτε καλοί φίλοι μας. ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΧΡΙΔΟΣ.

Εκείνοι οι οποίοι κάνουν τα πάντα για εμάς, ανάλογα με το θέλημά μας, δεν είναι ούτε καλοί δάσκαλοί μας, ούτε καλοί φίλοι μας. Ο άγιος Ιωάννης ο Μόσχος γράφει για μια επιφανή γυναίκα, σύζυγο συγκλητικού, η οποία επισκέφτηκε τους Αγίους Τόπους. Όταν η γυναίκα έφτασε στην Καισάρεια, αποφάσισε να παραμείνει εκεί και απευθύνθηκε στον επίσκοπο με ένα αίτημα: «Δώστε μου μια θεραπαινίδα να με διδάξει το φόβο του Θεού», τού είπε. Ο επίσκοπος τη σύστησε σε μια ταπεινή παρθένο. 

Ύστερα από καιρό ο επίσκοπος συνάντησε ξανά τη. γυναίκα και ρώτησε: «Πώς είναι η παρθένος πού σου σύστησα;».

Σάββατο τῶν ψυχῶν

Συναξάρι Τριωδίου

Το Σάββατο αυτό οι θειότατοι πατέρες θέσπισαν να μνημονεύουμε όλους τους ευσεβώς κοιμηθέντες όλων των αιώνων.

Επειδή πολλοί πέθαναν ξαφνικά και στην ξενιτιά και με κάθε είδους θάνατο, και πολλοί ήταν ίσως φτωχοί, και δεν αξιώθηκαν τις καθορισμένες ψαλμωδίες και τα μνημόσυνα, οι άγιοι πατέρες από φιλανθρωπία θέσπισαν, η Ορθόδοξη Καθολική Εκκλησία να κάνει μνημόσυνα κοινά για όλους, για να περιλαμβάνονται σε αυτά και όσοι για κάποιο λόγο δεν τους έγιναν τα συνηθισμένα μνημόσυνα. Αυτό το παρέλαβαν από τους ιερούς αποστόλους, διότι αυτά που γίνονται για τους κεκοιμημένους προξενούν σε αυτούς μεγάλη ωφέλεια.

Ένας δεύτερος λόγος είναι ότι, επειδή την επόμενη μέρα θα έβαζαν την Δευτέρα Παρουσία του Χριστού, μνημονεύουν όπως αρμόζει και τις ψυχές, σαν να παρακαλούν κατά κάποιο τρόπο τον φοβερό και αλάνθαστο κριτή να δείξει σε αυτές τη συνηθισμένη συμπάθειά του και να τις κατατάξει στην τρυφή, που ο ίδιος υποσχέθηκε.

Και επιπλέον, επειδή την επόμενη Κυριακή οι άγιοι πατέρες θα βάλουν την εξορία του Αδάμ, σκέφτηκαν με την παρούσα κατάπαυση (το Σάββατο των ψυχών) να βάλουν κάποια κατάπαυση και κάποιο τέλος όλων των ανθρωπίνων, ώστε την επόμενη Κυριακή να αρχίσουν από την αρχή. Διότι το τελευταίο απ’ όλα τα σχετικά μ’ εμάς είναι η εξέταση των πράξεών μας από τον αδέκαστο κριτή.

Τη μνημόνευση των ψυχών την κάνουμε πάντοτε το Σάββατο, επειδή η λέξη Σάββατο στα εβραϊκά σημαίνει κατάπαυση. Καθώς λοιπόν οι πεθαμένοι κατέπαυσαν από τα βιοτικά και από όλα τα άλλα, γι’ αυτό και την ημέρα που σημαίνει κατάπαυση κάνουμε τις δεήσεις γι’ αυτούς. Και αυτό επικράτησε να γίνεται κάθε Σάββατο, αλλά κατά το σημερινό κάνουμε κοινό μνημόσυνο και παρακαλούμε τον Θεό για όλους τους ευσεβείς.

Κυριακή τῆς Δευτέρας Παρουσίας τοῦ Χριστοῦ (Ἀπόκρεω)

Συναξάρι Τριωδίου

Μετά από τις δύο παραβολές, του Τελώνου και Φαρισαίου και του Ασώτου, οι θειότατοι Πατέρες όρισαν να μνημονεύουμε την Δευτέρα Παρουσία του Χριστού, μήπως τυχόν κανείς, ακούγοντας σ’ εκείνες τις παραβολές για τη φιλανθρωπία του Θεού, πέσει σε αμέλεια, λέγοντας ότι ο Θεός είναι φιλάνθρωπος και όταν σταματήσω την αμαρτία, εύκολα θα τα κάνω όλα. Γι’ αυτό όρισαν εδώ αυτή τη φοβερή ημέρα, για να φοβίσουν τους αμελείς με τον θάνατο και με την προσδοκία των βασάνων και να τους επαναφέρουν στην αρετή, ώστε να μην προσβλέπουν μόνο στη φιλανθρωπία του Θεού και ξεθαρρεύουν, αλλά να σκέφτονται και ότι ο Θεός είναι δίκαιος κριτής και αποδίδει στον καθένα κατά τα έργα του.

Και για έναν ακόμη λόγο· επειδή προηγήθηκαν οι ψυχές, έπρεπε να έρθει και ο Κριτής. Και κατά κάποιο τρόπο η παρούσα εορτή τοποθετείται τώρα σαν το τέλος όλων, γιατί και αυτή θα είναι τελευταία απ’ όλα τα ανθρώπινα. Διότι πρέπει να σκεφτούμε ότι την ερχόμενη Κυριακή θα βάλουν την αρχή του κόσμου και την έξωση του Αδάμ από τον Παράδεισο, ενώ η σημερινή είναι το τέλος όλων των δικών μας ενεργειών και πράξεων και του κόσμου αυτού.

Έβαλαν δε τη Δευτέρα Παρουσία του Κυρίου κατά την ημέρα της Απόκρεω, υποθέτω, για να καταστείλουν την τρυφή και την πολυφαγία με τον φόβο αυτής της εορτής και για να μας οδηγήσουν στη συμπόνια προς τους πλησίον μας.

Και για άλλο λόγο, επειδή για την απόλαυση (του καρπού) εξοριστήκαμε από την Εδέμ και βρεθήκαμε κάτω από καταδίκη και κατάρα, γι’ αυτό τοποθετήθηκε εδώ η παρούσα εορτή· και διότι πρόκειται κατά την ερχόμενη Κυριακή στο πρόσωπο του Αδάμ να διωχθούμε από την Εδέμ, ώσπου να έρθει ο Χριστός και μας επαναφέρει πάλι στον Παράδεισο.

Τό φοβερό βουητό στό Ὄρος Σινά.

Στο «Λειμωνάριον» αναφέρεται το εξής περιστατικό:
Στην Αγία Κορυφή του Όρους Σινά υπήρχε συνήθεια στα πολύ παλιά χρόνια, να τελείται Θεία Λειτουργία την ημέρα της Πεντηκοστής. Συνέρεε εκεί πλήθος μοναχών από τις γύρω Σκήτες και τα Ερημητήρια.
Ένα φοβερό γεγονός έγινε κάποια φορά κατά τη διάρκεια της Θείας Ευχαριστίας, πριν μιανθή η Αγία Κορυφή και όλος ο τόπος από τις ορδές των απίστων και βαρβάρων.
Όταν ο ιερεύς έκανε την πρώτη εκφώνησι της Αγίας Αναφοράς: «Τον επινίκιον ύμνον άδοντα, βοώντα, κεκραγότα και λέγοντα…» (εκείνα τα χρόνια η εκφώνησις ελέγετο ως εξής: «τον επινίκιον ύμνον της μεγαλοπρεπούς σου δόξης λαμπρά τη φωνή άδοντα, βοώντα, δοξολογούντα, κεκραγότα και λέγοντα») ακούσθηκε ένα φοβερό βουητό απ΄ όλα τα γύρω βουνά μαζί, που έμοιαζε με αντίλαλο και είχε ήχο φωνής’  και η γεμάτη δέος και φόβο αυτή βοή απάντησε στην εκφώνησι του Λειτουργού Ιερέως:

Σάββατο τῆς πρώτης ἑβδομάδας τῶν Νηστειῶν

Συναξάρι Τριωδίου

Την ημέρα αυτή εορτάζουμε το παράδοξο θαύμα με τα κόλλυβα του αγίου και ενδόξου μεγαλομάρτυρα Θεοδώρου του Τήρωνος.

* * *

Μετά τον Κωνστάντιο, τον γιο του μεγάλου Κωνσταντίνου, έγινε αυτοκράτορας ο Ιουλιανός ο Παραβάτης, ο οποίος άφησε τον Χριστό, στράφηκε στην ειδωλολατρία και ξεσήκωσε μεγάλο διωγμό εναντίον των Χριστιανών, και φανερά και κρυφά.

Κουράστηκε όμως ο ασεβής να τιμωρεί σκληρά και συγχρόνως πολύ απάνθρωπα να βάζει σε δοκιμασία τους Χριστιανούς, και καθώς ντρεπόταν και φοβόταν μήπως προστεθούν περισσότεροι, σκέφτηκε ο δόλιος και ανόσιος να τους μολύνει κρυφά. Βλέποντας λοιπόν ότι οι Χριστιανοί κατά την πρώτη βδομάδα των αγίων νηστειών εξαγνίζονται με τη νηστεία και την εκτενή προσευχή προς τον Θεό, κάλεσε τον έπαρχο της Πόλης και τον διέταξε να πάρουν από την αγορά όλα τα συνηθισμένα τρόφιμα και στη θέση τους να βάλουν άλλα, δηλαδή ψωμιά και ποτά τα οποία είχε προηγουμένως αναμείξει με το αίμα των θυσιών που έκανε και τα είχε μολύνει. Έτσι οι Χριστιανοί, καθώς θα τα αγόραζαν σε περίοδο νηστείας, περισσότερο θα μολύνονταν στην προσπάθειά τους να εξαγνιστούν.

Αμέσως λοιπόν ο έπαρχος εκτέλεσε τη διαταγή και έβαλε σε όλη την αγορά τα μολυσμένα από τις θυσίες του τρόφιμα και ποτά.

Θαυμαστὸ ὅραμα τοῦ ἀββᾶ Θεοφάνη γιὰ τὴν κοινωνία μὲ τοὺς αἱρετικοὺς

Ἀπό το "Λειμωνάριον" τοῦ μοναχοῦ Ἰωάννου Μόσχου,  ἔκδοση Ἱερᾶς Μονῆς Σταυρονικήτα - Ἅγιον Ὅρος 1983

Κάποιος γέροντας κατοικοῦσε στὴν λαύρα τοῦ Καλαμῶνα, ποὺ εἶναι κοντὰ στὸν ἅγιο Ἰορδάνη, στὸ ὄνομα Κυριακός. Ἦταν δὲ μεγάλος ὁ γέροντας κατὰ Θεόν. Αὐτὸν ἐπισκέφτηκε κάποιος ἀδελφὸς ξένος, ἀπὸ τὴ χώρα τοῦ Δάρας, στὸ ὄνομα Θεοφάνης, γιὰ νὰ ρωτήσει τὸ γέροντα γιὰ λογισμὸ πορνείας. Καὶ τότε ὁ γέροντας ἄρχισε νὰ τὸν ἐνισχύει μὲ λόγους περὶ σωφροσύνης καὶ ἁγνότητας. Ὁ ἀδελφὸς τότε, ἐπειδὴ ὠφελήθηκε πολύ, λέει στὸ γέροντα: "Κύριε ἀββᾶ, ἐγὼ στὴ χώρα μου ἔχω μυστηριακὴ κοινωνία μὲ τοὺς Νεστοριανοὺς καὶ γι' αὐτὸ δὲν μπορῶ, ἀλλιῶς θὰ ἔμενα μαζί σου". Μόλις λοιπὸν ἄκουσε ὁ γέροντας τὸ ὄνομα τοῦ Νεστορίου, ἐπειδὴ λυπήθηκε γιὰ τὴν πλάνη τοῦ ἀδελφοῦ, τὸν νουθετοῦσε καὶ τὸν παρακαλοῦσε νὰ ἀπομακρυνθεῖ ἀπὸ τούτη τὴ βλαβερὴ αἵρεση καὶ νὰ προσέλθει στὴν ἁγία καθολικὴ καὶ ἀποστολικὴ Ἐκκλησία. Τοῦ ἔλεγε δὲ ὅτι δὲν ὑπάρχει ἄλλη σωτηρία, παρὰ τὸ νὰ ὀρθοφρονεῖ κανεὶς καὶ νὰ πιστεύει ὅτι εἶναι πράγματι Θεοτόκος ἡ ἁγία Παρθένος Μαρία. Ὁ ἀδελφὸς τότε λέει στὸ γέροντα:

«Ἡ Δύναμη τῶν Ἁγίων Εἰκόνων» – Ὁ δαίμονας μισεῖ τὴν προσκύνησή Τους

Mᾶς διηγήθηκε κάποιος ἀπὸ τοὺς Γέροντες, ὅτι ἔλεγε ὁ ἀββᾶς Θεόδωρος ὁ Ἠλιώτης πὼς ἦταν κάποιος Ἔγκλειστος στὸ Ὄρος τῶν Ἐλαιῶν στὰ Ἱεροσόλυμα, πολὺ ἀγωνιστής, τὸν ὁποῖο πολεμοῦσε ὁ δαίμονας τῆς πορνείας.
Μιὰ ἡμέρα λοιπόν, καθὼς τοῦ ἔκανε σφοδρὴ ἐπίθεση, ἄρχισε ὁ Γέροντας νὰ χάνει τὸ κουράγιο του καὶ νὰ λέει στὸν δαίμονα: «Ὥς πότε δὲν ὑποχωρεῖς; Φύγε λοιπόν, γέρασες μαζί μου». Τοῦ φαίνεται τότε ὀφθαλμοφανῶς ὁ δαίμονας καὶ τοῦ λέει:
«Ὁρκίσου ὅτι δὲν θὰ πεῖς σὲ κανέναν ὅσα θὰ σοῦ πῶ καὶ δὲν σὲ ξαναπολεμῶ ἄλλο».
Καὶ ὁρκίστηκε ὁ Γέροντας: «Μὰ Αὐτὸν ποὺ κατοικεῖ στοὺς οὐρανούς, δὲ θὰ πῶ σὲ κανέναν ὅσα μοῦ πεῖς».
Τοῦ λέει ὁ δαίμονας: «Μὴν προσκυνήσεις αὐτὴν τὴν Εἰκόνα καὶ δὲν σὲ πολεμῶ ἄλλο». Εἰκόνιζε δὲ ἡ Εἰκόνα τὴν Δέσποινα μας, τὴν ἁγία Θεοτόκο, νὰ κρατᾶ στὴν ἀγκαλιὰ τὸν Κύριό μας Ἰησοῦ Χριστό.
Λέει ὁ Ἔγκλειστος στὸν δαίμονα: «Ἄφησέ με νὰ τὸ σκεφτῶ».

Ὁ Ἅγιος Ἀκάκιος ὁ Νέος ὁ ἀσκητής ἐξ Ἀγράφων (12/4/1730)

 

Από το Λειμωνάριο των Αγίων της Θεσσαλίας

Ο Άγιος Ακάκιος ο Νέος ο ασκητής εξ Αγράφων (12/4/1730)

 

του Κων. Α. Οικονόμου δασκάλου –συγγραφέα

 

Ο Όσιος καταγόταν από ένα χωριό στους πρόποδες των ανατολικών Αγράφων, τη Γόλιτσα, και οι ευσεβείς γονείς του τον είχαν βαπτίσει Αναστάσιο. Όταν έμεινε ορφανός από πατέρα και καθώς ήταν ο μεγαλύτερος γιος της οικογένειας, φρόντιζε με την εργασία του να συντηρεί τη μητέρα του και το μικρότερο αδελφό του. Έτσι δεν έβρισκε χρόνο για να πηγαίνει στο Σχολείο κι έμεινε αγράμματος.

Όταν αργότερα η μητέρα του προσπαθούσε να τον νυμφεύσει, εκείνος έφευγε μακριά και αρέσκονταν να ακούει Βίους αγίων από μορφωμένους συμπατριώτες του, ενώ συχνά κατέφευγε στο “ερημητήριό” του, μια μικρὴ καὶ ἀπόμερη σπηλιὰ -ἡ σημερινὴ «Σκήτη» ὅπως λέγεται- ἔξω ἀπὸ τὸ χωριὸ κοντά το ναό του Αγίου Νικολάου, στη συμβολὴ δύο χειμάρων κάτω απὸ, όπου καὶ παρέμενε νηστεύοντας καὶ προσευχόμενος. Κάθε φορά που η μητέρα του τού μιλούσε για την οικογενειακή του αποκατάσταση, εκείνος συναρπαζόμενος από Θείο έρωτα αναχωρούσε σε τόπους ησυχαστικούς προσευχόμενος και ασκούμενος.

Διηγήσεις ἐκ τοῦ Λειμωναρίου: Συμβολικό ὄνειρο ἑνός Σύρου τραπεζίτη γιά τήν Πνευματική πορνεία τοῦ ἀδελφοῦ του.

Διηγήσεις εκ του Λειμωναρίου

Συμβολικό όνειρο ενός Σύρου τραπεζίτη για την
Πνευματική πορνεία του αδελφού του.

Ο αββάς Θεόδωρος, ο ηγούμενος της παλαιάς Λαύρας, μας διηγήθηκε ότι ήσαν στην Κωνσταντινούπολη δυο αδελφοί τραπεζίτες Σύροι. Και λέει ο μεγάλος στο μικρό: «Ας κατεβούμε στη Συρία, να πάρουμε το γονικό μας σπίτι». Του λέει ο μικρότερος: «Και γιατί να αφήσουμε και οι δυο την τράπεζα; Λοιπόν ή κατέβα εσύ και θα μείνω εδώ, ή κατεβαίνω και μείνε εσύ». Συμφώνησαν λοιπόν να κατεβεί ο μικρός. Και μόλις κατέβηκε ο μικρότερος, μετά από λίγο καιρό βλέπει ένα όνειρο αυτός που έμεινε στην Κωνσταντινούπολη, δηλαδή ένα γέροντα ιεροπρεπή που του έλεγε: «Ξέρεις ότι ο αδελφός σου πόρνευσε με τη γυναίκα του καπήλου;» Αυτός, όταν σηκώθηκε, λυπήθηκε και είπε μέσα του: «Εγώ είμαι ο αίτιος. Γιατί λοιπόν τον άφησα μόνο;» Και μετά από λίγο καιρό ξαναβλέπει τον ίδιο να του λέει:

Ὁ ἐπίσκοπος πού ἄφησε τή θέση του καί δούλευε ἐργάτης

 Διηγήθηκε κάποιος από τους πατέρες για έναν επίσκοπο ο οποίος άφησε την επισκοπή του και πήγε στη Θεούπολη και δούλευε βοηθώντας τους κτίστες. Εκείνο τον καιρό ήταν κόμης της Ανατολής ο Εφραίμιος, άνδρας ελεήμων και πονόψυχος. Γι’ αυτό και ανοικοδομούνταν τα δημόσια κτίρια, επειδή είχε πέσει όλη η πόλη από το σεισμό. Μια νύχτα λοιπόν βλέπει ο Εφραίμιος στον ύπνο του τον επίσκοπο να κοιμάται κι ένα στύλο πύρινο να κατεβαίνει πάνω του από τον ουρανό. Το είδε αυτό όχι μια και δυό, αλλά πολλές φορές κι έμεινε έκθαμβος. Γιατί το θαύμα ήταν φοβερό και σε γέμιζε έκπληξη. Και συλλογιζόταν τί να είναι άραγε τούτο; Γιατί δεν ήξερε ο Εφραίμιος ότι ο εργάτης ήταν επίσκοπος. Και πώς ήταν δυνατό να το ξέρει ότι ήταν επίσκοπος, όταν έβλεπε μαλλιά άγρια και βρώμικα ρούχα και άνθρωπο ασήμαντο, φτωχό και ταλαιπωρημένο από την πολλή υπομονή, την άσκηση και εργασία κι από την εξάντληση που φέρνει ο κόπος ο πολύς;

Διηγήσεις ἀπό τό Λειμωνάριο: Ὁ Πατριάρχης Ἰακώβ ἀποτρέπει ἀββᾶ ἀπό τήν συγκατοίκηση μέ Μονοφυσίτη μοναχό

Ο Πατριάρχης Ιακώβ αποτρέπει τον αββά Ζωσιμά  και από την απλή συγκατοίκησι με Μονοφυσίτη μοναχό. Πρόκειται για μια μαρτυρία και ένα παρόμοιο όραμα που είχε ο θεοφοβούμενος αββάς Ζωσιμάς. Ήταν ξένος και περιπλανώμενος με καθαρή ψυχή και ακέραιο χαρακτήρα. Αξιώθηκε μάλιστα να μονάσει κοντά στον σεβάσμιο Πέτρο και να κρατήσει ανόθευτη την πίστη του. Ο Ζωσιμάς αφού μόνασε στη Ραϊθού και στο όρος του Σινά με τους ορθοδόξους πατέρες, όπως μου διηγήθηκε, έφυγε από κει και ήρθε στα Ιεροσόλυμα. Είχε αγαπήσει πολύ τον τρόπο ζωής σ’ αυτούς τους αγίους τόπους και πηγαινοερχόταν συνεχώς να βρει έναν τόπο ησυχίας. Ήρθε λοιπόν στη Βαιθήλ, όπου ο πατριάρχης Ιακώβ είδε το όραμα με την Κλίμακα12, και απέκτησε τη συμπάθεια του μοναχού που φρόντιζε τον τόπο αυτόν.