Ἀρχιμανδρίτου Σάββα Ἁγιορείτου
Κήρυγμα 10/3/22
«Ὅταν ἐξ αἰτίας κάποιας ἡδονῆς ἡ καρδία μετακινηθεῖ ἀπὸ τὸν συνήθη τόπο, ἀπὸ τὴν συνήθη θέση τῆς φιλοπονίας της, τότε γίνεται δύσκολη στὸ νὰ συγκρατηθεῖ, ὅπως ὁ βαρύτατος λίθος ποὺ γλίστρησε σὲ κατωφέρεια» λέγει ὁ Ἀββᾶς Μάρκος ὁ Ἀσκητὴς στὸ σύγγραμμά του Περὶ τῶν οἰομένων ἐξ ἔργων δικαιοῦσθαι. Μᾶς μιλάει γιὰ τὴν ἦττα τοῦ νοός, τῆς καρδίας ἀπὸ τὴν φιληδονία, ὁπότε διώχνεται ἡ φιλοπονία· ἡ ἀγάπη δηλαδὴ γιὰ τὴν κακοπάθεια, γιὰ τὸν πόνο, γιὰ τὸν κόπο χάριν τοῦ Θεοῦ. «Ὅταν» λέγει λοιπόν, «ὑφ’ ἡδονῆς τινὸς ἡ καρδία παρακινηθῇ τοῦ τῆς φιλοπονίας τόπου (σαλευθεῖ, δηλαδὴ φύγει μακριὰ ἡ καρδιὰ ἀπὸ τὴν ἀγάπη γιὰ τὸν πόνο καὶ τὸν Θεό, γιὰ τὴν κακοπάθεια καὶ γιὰ τὴν ταπείνωση ποὺ ἔρχεται ἀπὸ αὐτό), «τότε λίθου βαρυτάτου δίκην ἐπὶ κατάβασιν ὀλισθήσαντος, δυσεπικράτητος γίνεται»· τότε, σὰν ἕνας λίθος, σὰν μιὰ πέτρα ἡ ὁποία πῆρε τὴν κατηφόρα γλίστρησε σὲ μία κατωφέρεια, αὐτὴ τότε δὲν μπορεῖ νὰ συγκρατηθεῖ. Ὅπως ὁ λίθος δὲν μπορεῖ νὰ συγκρατηθεῖ ποὺ πῆρε τὴν κατηφόρα, ἔτσι καὶ ἡ καρδιὰ ἡ ὁποία θὰ πάψει νὰ ἀγαπᾶ τὸν κόπο γιὰ τὸν Θεό, φύγει ἀπὸ τὸν τόπο τῆς φιλοπονίας ἐξ αἰτίας τοῦ δελεάσματος τῆς ἡδονῆς, χάνεται καὶ καταστρέφεται αὐτὴ ἡ καρδιὰ καὶ δὲν μπορεῖ πλέον νὰ συγκρατηθεῖ στὴν κατωφερῆ πορεία, τὴν καθοδικὴ πορεία. Μᾶς μιλάει λοιπὸν ὁ Ἅγιος ὅτι πρέπει νὰ πολεμᾶμε τοὺς λογισμοὺς αὐτοὺς ποὺ μᾶς δελεάζουν καὶ μᾶς ἐμβάλλουν τὴν ἀγάπη πρὸς τὴν ἡδονή· νὰ πολεμᾶμε τὴν φιληδονία ποὺ εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ κορυφαῖα πάθη.
