Περί Ἀναδόχου - Κουμπάρου

❈ Εἶναι γνωστό ὅτι ὁ νηπιοβαπτισμός στηρίζεται πάνω στόν θεσμό τοῦ ἀναδόχου, τοῦ νονοῦ δηλαδή.

Γι' αὐτό δέν ἀφήνουμε τούς ἀνθρώπους νά μεγαλώσουν καί τούς βαφτίζουμε νήπια, γιατί ὑπάρχει ὁ ἀνάδοχος, ὁ ὁποῖος ἐγγυᾶται γιά τήν κατήχηση τοῦ νηπίου καί κάνει αὐτά πού δέν μπορεῖ νά κάνει τό νήπιο. Δέν μπορεῖ τό νήπιο νά πεῖ τό "Πιστεύω" καί τό λέει ὁ ἀνάδοχος, ὁ ὁποῖος ἀναλαμβάνει τήν κατήχηση.

Εἶναι δεδομένο καί ἀποδεκτό ὅτι τό νήπιο δέν ἔχει συνείδηση τῶν τελουμένων καί ὅσων διαμείβονται μεταξύ αὐτοῦ καί τοῦ Θεοῦ μέσα στή συνεργασία τοῦ τελετουργοῦ ἱερέως καί τοῦ ἀναδόχου. Ὁ ἀνάδοχος τότε ἀναπληρώνει συνειδησιακά τό νήπιο καί ἀναλαμβάνει τήν εὐθύνη νά δημιουργήσει ἐν καιρῷ καί νά καλλιεργήσει δεόντως τήν συνείδηση αὐτῶν τῶν τόσο ἱερῶν συνθηκῶν καί σημαντικῶν συμβάσεων γιά τό παιδί πού ἀναδέχεται καθ' ὅλο τό μακρύ διάστημα τῆς ἀνάπτυξής του.

Ὅταν ὁ ἱερέας ρωτάει: "ἀποτάσσεσαι τόν σατανᾶ;", λέει "ἀποτάσσομαι". Αὐτό τί σημαίνει; Εἶναι μία συνθήκη, εἶναι ἕνας ὅρκος, εἶναι μιά ὑπόσχεση ὅτι τό νήπιο μέ τό στόμα τοῦ ἀναδόχου ὑπόσχεται στόν Θεό, στόν Χριστό, ὅτι ἀποτάσσεται τόν Σατανᾶ. Δέν θά ξαναδουλέψει ποτέ στόν Σατανᾶ. Δέν θά ξαναϋποταχτεῖ ποτέ στά κελεύσματα τοῦ Σατανᾶ.

Γι' αὐτό τό λέει τρεῖς φορές:

- Ἀποτάσσεσαι;

- Ἀποτάσσομαι.

- Ἔμπτυσον αὐτῷ.

Τόν φτύνει τόν Σατανᾶ. Μετά γυρνᾶμε στήν Ἀνατολή καί ὁμολογεῖ τρεῖς φορές ὅτι συντάσσεται μέ τόν Χριστό.

Ἄλλη συνθήκη τώρα. Ἔδιωξες τόν Σατανᾶ, τώρα ὑπόσχεσαι ὅτι θά εἶσαι μέ τόν Χριστό. Τό ὑπόσχεται τό νήπιο μέ τό στόμα τοῦ ἀναδόχου. Ἀναλαμβάνει ὁ ἀνάδοχος λοιπόν νά δημιουργήσει ὅλες αὐτές τίς συνθῆκες στή ζωή τοῦ νηπίου, ὥστε τό νήπιο νά μήν ἀρνηθεῖ ποτέ τόν Χριστό.

Καταλάβατε τί εὐθύνη ἔχει ὁ ἀνάδοχος; Ὅτι θά δημιουργήσει ἔτσι τή ζωή καί τίς συνθῆκες τοῦ νηπίου, ὥστε τό νήπιο θά πάει στόν Παράδεισο, δέν θά ἀρνηθεῖ ποτέ τόν Χριστό καί δέν θά πάει ποτέ μέ τόν Σατανᾶ.

Πόσοι ἀπό τούς ἀναδόχους ἔχουν καταλάβει τί κάνουν ἐκείνη τήν ὥρα;...

Ἡ πλάνη καί ἡ κακοδοξία γύρω ἀπό τό θέμα τοῦ ἀναδόχου δέν ἔχουν ὅρια. Στίς πιό πολλές περιστάσεις οἱ ἀνάδοχοι εἶναι ἀκατήχητοι. Ἀγνοοῦν καί τά ἐξωτερικά στοιχειώδη γιά τήν τελετουργία τοῦ μυστηρίου. Δέν συμμετέχουν συνειδητά σέ ὅσα γίνονται. Τώρα μάλιστα πού συνέδραμαν καί τά βίντεο στούς ναούς ἡ ἀτμόσφαιρα μεταβάλλεται σέ τσίρκο ἀδόκιμων καί ἀνειδίκευτων ἠθοποιῶν. Ἁπλῶς νά ἔχουμε μιά καλή παρουσία στό βίντεο! Πῶς εἶναι δυνατόν τέτοιοι ἀνάδοχοι νά κατηχήσουν τούς ἀναδεκτούς τους;

Ἡ κατήχηση ὡς συστηματική διδασκαλία τῶν πιστευταίων, αὐτῶν πού πρέπει νά πιστέψουμε, εἶναι ἔργο βαρύ καί ὑπεύθυνο. Ὁ ἀνάδοχος ὁ σύγχρονος περιορίζεται στό νά παίζει ἕναν ἀσυνείδητο ρόλο στήν τέλεση τοῦ μυστηρίου. Βαρύνεται μέ ὁρισμένες οἰκονομικές δαπάνες, γι' αὐτό καί στή συνέχεια διατηρεῖ κάποια κυρίως ψυχαγωγική κοινωνική σχέση, πού ἀρκετές φορές ἐξελίσσεται σέ φρικτά ἠθικοκοινωνικά δράματα μέ τήν οἰκογένεια τοῦ ἀναδεκτοῦ καί δέν λησμονεῖ ὅτι εἶναι καλός νά φροντίζει γιά τόν Πασχαλινό καί τόν Χριστουγεννιάτικο μπουναμᾶ. Στίς καλύτερες περιπτώσεις μπορεῖ νά πάει καί μερικές φορές τό παιδί στήν Ἐκκλησία νά τό Κοινωνήσει... καί τελειώσαμε...

Ἱερομ. Σάββα Ἁγιορείτου (Ὁμιλία 20 - 11 - 2010)