❝ τροπῆς ἀποσκίασμα ❞~

📜🌿 ❝ τροπῆς ἀποσκίασμα ❞~

Η ιδιαίτερα ποιητική αυτή φράση προέρχεται από χωρίο της καθολικής επιστολής του Ιακώβου Αδελφοθέου (μέρος του χωρίου υπάρχει αιώνες τώρα στη Θεία Λειτουργία):

📖 «πᾶσα δόσις ἀγαθὴ καὶ πᾶν δώρημα τέλειον

ἄνωθέν ἐστι καταβαῖνον ἀπὸ τοῦ πατρὸς τῶν φώτων,

παρ᾿ ᾧ οὐκ ἔνι παραλλαγὴ ἢ τροπῆς ἀποσκίασμα». (Ιακ. 1,17)

Πρόκειται για αστρονομική μεταφορά, πιθανότατα αντλημένη από τις εκλείψεις ηλίου και σελήνης. Ο "πατήρ των φώτων" (ο Θεός, η πηγή του φωτός, η αυτοζωή) αντιδιαστέλλεται με τα ουράνια σώματα πάνω στα οποία πέφτει η σκιά (το "ἀποσκίασμα") άλλων ουράνιων σωμάτων, όταν αυτά "τρέπονται" (δηλ. όταν στρέφονται, μετακινούνται).

Σύμφωνα με άλλη (παραπλήσια) ερμηνεία, πρόκειται για τη σκιά που το ίδιο το ουράνιο σώμα ρίχνει σε άλλα -το οποίο αποτελεί ένδειξη ότι κινείται, σύμφωνα με τις γνώσεις της εποχής.

Και στις δύο περιπτώσεις πάντως, το "ἀποσκίασμα" (η σκιά) είναι "σύμπτωμα" κάποιας μεταβολής και τρεπτότητας, κάποιας μη αμετάβλητης και αναλλοίωτης κατάστασης.

◾Παραθέτουμε σχετικές μεταφράσεις:

✍️~ μετάφρ. Ελληνικής Βιβλικής Εταιρείας [1997]: «Ο ουράνιος Πατέρας δεν αλλάζει τη λάμψη του ούτε αναβοσβήνει σαν τα αστέρια».

~ μετάφρ. Ι. Κολιτσάρα: «[..] στον οποίον δεν υπάρχει καμμιά αλλοίωσις, ούτε η παραμικροτέρα σκια μεταβολής».

~ μετάφρ. King James Bible: "[...] with whom is no variableness, neither shadow of turning".

ΣΗΜ Το χωρίο έγινε αφορμή για ένα διάσημο κείμενο του Δανού φιλοσόφου Σ. Κίρκεργκορ.

__________

◾Η επιστολή του Ιακώβου Αδελφοθέου (23 Οκτωβρίου) έχει και ένα λεξικογραφικό ενδιαφέρον. Περιέχει έναν ορισμό της θρησκείας που δεν υπάρχει αλλού πουθενά (1.27)

📜 ❝ θρησκεία καθαρὰ καὶ ἀμίαντος

παρὰ τῷ Θεῷ καὶ πατρὶ αὕτη ἐστίν,

ἐπισκέπτεσθαι ὀρφανοὺς καὶ χήρας ἐν τῇ θλίψει αὐτῶν,

ἄσπιλον ἑαυτὸν τηρεῖν ἀπὸ τοῦ κόσμου ❞

https://apantaortodoxias.blogspot.com/2026/10/blog-post_366.html