πρωτοπρεσβυτέρου Δημητρίου Αθανασίου
Σημείωση. Στο
παρακάτω άρθρο γίνεται ερευνητική καταγραφή των υμνογράφων του
Τριωδίου, χωρίς να γίνεται εκτενής αναφορά στους υμνογράφους της Μεγάλης
Εβδομάδος. Για τους υμνογράφους αυτούς και για τα έργα τους έχουμε
δημοσιεύσει παλιότερα σχετικό άρθρο.
…………………………………………………………………..
Ο καταρτισμός του σημερινού έντυπου Τριωδίου έγινε σε διάφορες
ιστορικές περιόδους. Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά ο καθηγητής Ευάγγελος
Θεοδώρου, «το Τριώδιο είναι αποτέλεσμα μιάς «μακράς εξελίξεως
,γενομένης απ΄αυτής της αποστολικής εποχής μέχρι του τέλους των
βυζαντινών χρόνων»
Μέχρι τον 6ο αιώνα το Τριώδιο αποτελούνταν από ψαλμούς
και αναγνώσματα. Μόνο για την Κυριακή υπήρχε ένα τροπάριο ,το
ιδιόμελο, που ψάλλεται και σήμερα στα απόστιχα του Εσπερινού της
Κυριακής, όπως π.χ.το «Δεύτε εκκαθάρωμεν εαυτούς…» (Α Κυριακή των
Νηστειών). Στην Κων/πολη την ίδια εποχή, μετά το προφητικό ανάγνωσμα
της Τριθέκτης υπήρχε και ένα τροπάριο. Ο ποιητής των τροπαρίων αυτών
ήταν ο Όσιος Αυξέντιος ,που ασκήθηκε στην Βιθυνία.
Ο Άγιος Σωφρόνιος, που εμφανίζεται στην Παλαιστίνη κατά τον 7ο αιώνα, ως «έξοχος ποιητής και ρήτωρ» πλούτισε τον ασματολογικό κύκλο με αρκετά Ιδιόμελα.
