Λόγος τὴν Ἔ’ Κυριακὴ τῶν Νηστειῶν γιὰ τὴ συνένωση τῆς νηστείας μὲ τὴν εὐσπλαχνία καὶ τὴν προσευχὴ (Ἅγιος Ἰγνάτιος Μπριαντσανίνωφ)

«Αγαθόν προσευχή μετά νηστείας και ελεημοσύνης και δικαιοσύνης» (Τωβίτ 12:8)

«Είναι καλό πράγμα η προσευχή, όταν συνοδεύεται από τη νηστεία, την ελεημοσύνη και τη δικαιοσύνη», είπε ο αρχάγγελος Ραφαήλ στον Τωβίτ. Μεγάλο, πράγματι, καλό είναι μια τέτοια νηστεία! Είναι μεγάλο καλό για τους αμαρτωλούς, καθώς αποτελεί τη μοναδική θύρα εξόδου από τη σαρκική κατάσταση και εισόδου στη σωτήρια μετάνοια. Είναι μεγάλο καλό και για τους δικαίους, καθώς αποτελεί το πιο ισχυρό πνευματικό τους όπλο. Μ’ αυτό το όπλο στα χέρια διατηρούν την ψυχική και σωματική τους αγνότητα ως το τέλος τής επίγειας διατριβής τους. Θεμέλιο της προσευχής τους είναι η νηστεία και θεμέλιο της νηστείας τους η ευσπλαχνία. Προσεύχονται με πίστη και λαμβάνουν όλα όσα ζητούν. Η σάρκα μας, όπως επισημαίνει ο όσιος Μάρκος ο Ασκητής, προέρχεται από τη γη. Όπως η γη, λοιπόν, έτσι κι αυτή χρειάζεται καλλιέργεια. Οι σπόροι που σπέρνονται σ’ ένα χωράφι ακαλλιέργητο, πάνε χαμένοι, μη δίνοντας κανέναν καρπό. Έτσι άκαρπη μένει και η προσευχή τού ανθρώπου που δεν έχει οργώσει και το σώμα του και την καρδιά του με τη νηστεία. Η περιπλάνηση και το βάρος των λογισμών, η ψυχρότητα και η σκληρότητα της καρδιάς, οι μάταιες και αμαρτωλές φαντασίες εξουδετερώνουν την προσευχή τού χορτασμένου. Επίσης, όπως σ’ ένα χωράφι που έχει μεν οργωθεί αλλά δεν έχει σπαρεί με καλούς σπόρους, φυτρώνουν αγριόχορτα, έτσι και στην καρδιά εκείνου που νηστεύει, φυτρώνουν τα αγριόχορτα της υπερηφάνειας και της υψηλοφροσύνης, αν η σωματική άσκηση της νηστείας δεν συνοδεύεται από την πνευματική άσκηση της προσευχής. Η υπερηφάνεια και η υψηλοφροσύνη είναι πάντοτε ενωμένες με την περιφρόνηση και την κατάκριση του πλησίον, με την αυταπάτη και την πλάνη, οι οποίες οδηγούν στην καταστροφή. Η νηστεία είναι ένα ισχυρό πνευματικό όπλο εναντίον των παθών και των δαιμόνων. Όταν, όμως, γίνεται αυτοσκοπός ή, πολύ χειρότερα, μέσο κενοδοξίας, τότε μεταβάλλεται σε όπλο ψυχικής αυτοκτονίας. Τέτοια ήταν η νηστεία των Φαρισαίων, νηστεία αυστηρή αλλά επιζήμια.

«Εγώ», λέει ο Θεός με το στόμα τού προφήτη Ησαΐα, «δεν τη θέλω αυτή τη νηστεία με την οποία κάποια μέρα ο άνθρωπος ταπεινώνει τον εαυτό του. Μα κι αν λυγίσεις τον τράχηλό σου σαν τον κρίκο και καθήσεις με πένθιμο ρούχο πάνω στη στάχτη, μη νομίσεις πως η νηστεία σου είναι δεκτή από μένα. Δεν όρισα εγώ να νηστεύεις έτσι, λέει ο Κύριος, αλλά κόβοντας κάθε δεσμό με την αδικία, ακυρώνοντας τις άνομες συμφωνίες που έκλεισες με τρόπο βίαιο, αφήνοντας ελεύθερους τους καταπιεσμένους και σχίζοντας κάθε συμβόλαιο αθέμιτης συναλλαγής. Να μοιράζεσαι το ψωμί σου με τον πεινασμένο και να βάζεις στο σπίτι σου τους άστεγους φτωχούς. Όταν βλέπεις γυμνό, να τον ντύνεις. Μην παραβλέψεις ποτέ κανέναν συνάνθρωπό σου. Τότε θα λάμψεις σαν το φως τής αυγής, οι πληγές σου γρήγορα θα γιατρευθούν, η αρετή σου θα βαδίζει μπροστά σου και η δόξα τού Θεού θα σε περιβάλλει. Τότε θα φωνάξεις στον Θεό, κι Εκείνος θα σε ακούσει. Πριν ακόμα τελειώσεις την προσευχή σου, θα αποκριθεί: “Εδώ είμαι”». Ο προφήτης ζητάει την ευσπλαχνία πριν από τη νηστεία αλλά και μετά τη νηστεία. Βεβαιώνει πως η προσευχή τού ανθρώπου που έχει συνενώσει τη νηστεία με την ευσπλαχνία, εισακούεται σύντομα από τον Θεό, ο οποίος δίνει τη χάρη Του σε κάθε τέτοιον αγωνιστή.

Διδαχή στά λόγια: «Ἡ κακή φήμη τῶν Σοδόμων καί τῶν Γομόρρων διαδόθηκε πολύ, φτάνοντας ὡς ἐμένα, καί οἱ ἁμαρτίες τους εἶναι πάρα πολύ μεγάλες. Θά κατέβω, λοιπόν, νά διαπιστώσω, ἄν πράγματι διαπράττονται ἐκεῖ αὐτά πού φημολογοῦνται καί πού ἐφτασαν ὡς ἐμένα» (Ἅγιος Ἰγνάτιος Μπριαντσανίνωφ)

Πόσοι άνθρωποι παρασύρονται από κακές φήμες που κυκλοφορούνται για συνανθρώπους τους, πόσοι άνθρωποι παρασύρονται από τη συκοφαντία! Πολλοί εξαιρετικά καλοσυνάτοι, εξαιρετικά καλοπροαίρετοι και εξαιρετικά ευφυείς άνθρωποι διέπραξαν μεγάλα κακουργήματα, επειδή απατήθηκαν από κάποια κακή φήμη, πίστεψαν κάποια συκοφαντία, έγιναν ακούσια όργανα κάποιας κακοβουλίας. Από τι αυτό; Από το ότι άφησαν το θεμέλιο όλων των αρετών, την ορθή και δίκαιη κρίση2. Η εγκατάλειψη της κρίσεως οδηγεί σε ενέργειες άκριτες, ασυλλόγιστες. Η ιστορία της ανθρωπότητας μαρτυρεί αναμφισβήτητα ότι τα κακουργήματα ενάρετων ανθρώπων ήταν ενέργειες άκριτες ή αλλιώς ενέργειες που δεν τις πρόλαβε η κρίση.

Οι άγιοι πατέρες, για να μας αποτρέψουν από τέτοιες ενέργειες, μας καλούν να δώσουμε μεγάλη προσοχή στα λόγια του Θεού: «Η κακή φήμη των Σοδόμων και των Γομόρρων διαδόθηκε πολύ, φτάνοντας ως εμένα, και οι αμαρτίες τους είναι πάρα πολύ μεγάλες. Θα κατέβω, λοιπόν, να διαπιστώσω, αν πράγματι διαπράττονται εκεί αυτά που φημολογούνται και που έφτασαν ως εμένα»3. Ας εξετάσουμε, λοιπόν, τα λόγια που ειπώθηκαν από τον Κύριο και Θεό μας, και ας καθοδηγούμαστε απ’ αυτά στη ζωή μας, ώστε ν’ αποφεύγουμε όχι μόνο τα μεγάλα κακουργήματα αλλά και τα μικρά σφάλματα, που διαπράττονται συχνά μόνο από ακρισία.

Οι πόλεις Σόδομα και Γόμορρα ήταν χτισμένες σε μια πολύ εύφορη κοιλάδα κάτω από τον μακάριο ουρανό της Παλαιστίνης. Η Γραφή παρομοιάζει την κοιλάδα αυτή με την Αίγυπτο ως προς την καρποφορία και με τον παράδεισο ως προς την απαράμιλλη ομορφιά της φύσεως4. Οι κάτοικοι των δύο πόλεων, έχοντας άφθονα επίγεια αγαθά, είχαν παραδοθεί στο πάθος της γαστριμαργίας. Σήμερα, βέβαια, δεν μπορούμε να καταλάβουμε σε ποιο βαθμό είχε αναπτυχθεί το πάθος αυτό στους αρχαίους λαούς, που ήταν προικισμένοι με άγνωστη σ’ εμάς σωματική ρώμη και υγεία. «Η ανομία των Σοδόμων», λέει ο προφήτης Ιεζεκιήλ, ήταν «η υπερηφάνεια» και η σπάταλη ζωή «με περίσσιο ψωμί και άφθονο κρασί»5.

Από τον χορτασμό δημιουργείται συνήθως κατάσταση σαρκική στον άνθρωπο, ο οποίος «γίνεται σαν τα άλογα ζώα και εξομοιώνεται μ’ αυτά»6. Η κατάσταση αυτή είναι αδιαχώριστη από τη σαρκική σοφία7, τον σαρκικό τρόπο σκέψεως, το σαρκικό φρόνημα. Το κύριο και ουσιώδες χαρακτηριστικό του σαρκικού φρονήματος είναι η υπερηφάνεια, η θύρα όλων των αμαρτιών και όλων των κακιών. Ο υπερήφανος είναι ξένος προς τη λατρεία του Θεού, ξένος προς τον φόβο του Θεού, ξένος προς τον νόμο του Θεού, ξένος προς τον πλησίον και τις ανάγκες του, ξένος προς την αυτογνωσία, ξένος προς την αρετή. Ο υπερήφανος είναι εχθρός και καταστροφέας τόσο των άλλων ανθρώπων όσο και του ίδιου του εαυτού του. Ο υπερήφανος είναι ικανός για όλες τις παρανομίες, έχοντας, θαρρείς, το προνόμιο να τις διαπράττει ελεύθερα. Ο υπερήφανος είναι άνθρωπος με καρδιά πετρωμένη και με νου δαιμονικό.

Από τον χορτασμό, λοιπόν, οι Σοδομίτες είχαν ξεπέσει σε κατάσταση σαρκική. Και ψυχή της σαρκικής καταστάσεώς τους ήταν η υπερηφάνεια8. Από τη σύζευξη της τυφλής υπερηφάνειας και της σαρκικής καταστάσεως γεννήθηκε ο συνηθισμένος καρπός τους, η ακόρεστη και αχαλίνωτη ακολασία. Δεν αρκέστηκε αυτή η ακολασία στην κατά φύση ικανοποίηση. Πόθησε και την παρά φύση, στην οποία όρμησε με λύσσα.

"Ὁ ἀντίχριστος θά προσφέρει στήν ἀνθρωπότητα τήν πιό μεγάλη ἐπίγεια εὐημερία...

"Ο αντίχριστος θα προσφέρει στην ανθρωπότητα την πιό μεγάλη επίγεια ευημερία και ευδαιμονία, θα προσφέρει τιμές, πλούτη, μεγαλεία, σωματικές ανέσεις και σαρκικές ηδονές. Όσοι επιζητούν τα επίγεια αγαθά, θα τόν δεχθούν και θα τον ονομάσουν κύριό τους."

Αγιος Ιγνάτιος Μπριαντσιανίνωφ

(Ἀσκητικές Ὁμιλίες Β´. Έργα 8 σελ, 153)

https://proskynitis.blogspot.com/2022/09/blog-post_59.html

Ἡ Πόρτα τῆς Καρδιᾶς μας Ἀνοίγει ... γιά Τόν Οὐράνιο Βασιλιά μέ τή Μετάνοια ...

Άγιος Ιγνάτιος Μπριαντσανίνωφ.

Ρώτησε κάποιος αδελφός τον αββά Ποιμένα:

– “Τι είναι μετάνοια για την αμαρτία;”

Και ο Γέροντας απάντησε:

– “Το να μην κάνει κανείς στο εξής την αμαρτία. Γι΄αυτό τον λόγο οι δίκαιοι ονομάσθηκαν άμεμπτοι, γιατί έπαυσαν να αμαρτάνουν και έγιναν δίκαιοι”.

Αδελφός είπε στον αββά Ποιμένα:

– «Εάν πέσω σε ελεεινό παράπτωμα, με κατατρώει ο λογισμός μου κατηγορώντας με «πώς έγινε και έπεσες;»

Και ο Γέροντας του λέει:

– «Όποια ώρα πέσει ο άνθρωπος σε κάποιο σφάλμα και πεί «ήμαρτον», αμέσως παύει ο λογισμός».

Είπε ο αββάς Ποιμήν ότι ο μακάριος αββάς Αντώνιος έλεγε:

«Η μεγάλη δύναμη του ανθρώπου είναι το να αναλαμβάνει την ευθύνη των σφαλμάτων του ενώπιον του Κυρίου και να αναμένει πειρασμό μέχρι τελευταίας του αναπνοής».

Αδελφός ρώτησε τον Αββάν Ποιμένα* «Πώς μπορεί ένας άνθρωπος να αποφυγή την κατάκρισι του πλησίον ;» Ο γέρων απήντησε ως εξής: «Ημείς και οι αδελφοί μας αποτελούμεν δύο εικόνας. Έφ’ όσον δε ο άνθρωπος προσέχει τον εσωτερικόν του βίον και αυτοκατηγορειται, τότε βλέπει καλόν και έντιμον τον αδελφόν του* εφ’ όσον όμως αυτοκολακεύεται *και θεωρεί τον εαυτόν του καλόν, τότε ευρίσκει, ότι ο αδελφός του είναι κακός».

Άλλος αδελφός ρώτησε έναν γέροντα:

– Πάτερ, τι εννοεί ο προφήτης λέγοντας, «ούκ έστι σωτηρία αυτώ εν τω Θεώ αυτού;» (Ψαλμ. 3:3).

– Εννοεί τους λογισμούς της απελπισίας, είπε ο γέροντας, πού υποβάλλουν οι δαίμονες σ ́ όποιον αμάρτησε. Του λένε, δηλαδή, ότι ο Θεός δεν πρόκειται πια να τον σώσει, και έτσι προσπαθούν να τον γκρεμίσουν στα βάραθρα της απογνώσεως. Τέτοιους λογισμούς όμως πρέπει να τους διώχνει ο άνθρωπος με τα λόγια: «Κύριος καταφυγή μου, ότι αυτός εκσπάσει έκ παγίδος τους πόδας μου» (πρβλ. Έξοδ. 17:15. Ψαλμ. 24:15).

Διδαχή για τη μετάνοια

Άγιος Ιγνάτιος Μπριαντσανίνωφ

«Μετανοείτε· ήγγικε γαρ η βασίλεια των ουρανών» (Ματθ. 4, 17)

Με αυτά τα βαρυσήμαντα και ιερά λόγια άρχισε το κήρυγμά Του προς την πεσμένη ανθρωπότητα ο ενανθρωπήσας Λόγος.

Διδαχή τήν Κυριακή μετά τά Θεοφάνεια γιά τή μετάνοια (Ἅγιος Ἰγνάτιος Μπριαντσανίνωφ)

 «Μετανοείτε· ήγγικε γαρ η βασίλεια των ουρανών» (Ματθ. 4, 17)

Με αυτά τα βαρυσήμαντα και ιερά λόγια άρχισε το κήρυγμά Του προς την πεσμένη ανθρωπότητα ο ενανθρωπήσας Λόγος. Απλή είναι φαινομενικά η διδαχή. Αλλά πρέπει να την κατανοήσουμε μέσ’ από την ίδια τη ζωή μας. Τότε θα μας αποκαλυφθεί ότι μέσα σ’ αυτές τις λιγοστές και κοινότοπες λέξεις κλείνεται ολόκληρο το Ευαγγέλιο. Και ο απόστολος Παύλος, άλλωστε, μιλώντας για το κήρυγμά του σ’ ολόκληρη σχεδόν τη γνωστή τότε οικουμένη, τόνιζε: «Κήρυττα και στους Ιουδαίους και στους Έλληνες, προτρέποντάς τους να μετανοήσουν ενώπιον του Θεού και να πιστέψουν στον Κύριό μας Ιησού Χριστό».

Αδελφοί! Για να πιστέψουμε στον Κύριό μας Ιησού Χριστό, χρειάζεται μετάνοια. Για να παραμείνουμε σ’ αυτή τη σωτήρια πίστη, χρειάζεται μετάνοια. Για να προοδεύσουμε πνευματικά, χρειάζεται μετάνοια. Για να κληρονομήσουμε τη βασιλεία των ουρανών, χρειάζεται μετάνοια.

Όλα αυτά αναφέρονται στην Αγία Γραφή με κάθε σαφήνεια. Η Αγία Γραφή μας διδάσκει: «Ο Θεός έστειλε τον Υιό Του στον κόσμο, προκειμένου να σωθεί ο κόσμος δι’ αυτού». «Όποιος πιστεύει σ’ Αύτόν, δεν έχει να φοβηθεί τη θεϊκή κρίση· όποιος, όμως, δεν πιστεύει, έχει κιόλας καταδικαστεί». «Το φως», δηλαδή ο Χριστός, «ήρθε στον κόσμο, αλλά οι άνθρωποι αγάπησαν περισσότερο το σκοτάδι παρά το φως, γιατί οι πράξεις τους ήταν πονηρές. Κάθε άνθρωπος που πράττει έργα φαύλα, μισεί το φως και δεν έρχεται στο φως, γιατί φοβάται μήπως αποκαλυφθούν τα έργα του και κριθούν».

Για τους υποδουλωμένους στο πάθος της κενοδοξίας η Γραφή επισημαίνει: «Πώς μπορείτε εσείς να πιστέψετε, αφού αποζητάτε τον έπαινο ο ένας του άλλου, και δεν επιδιώκετε τον έπαινο του μοναδικού Θεού;».

Οι αιχμαλωτισμένοι από το πάθος της φιλαργυρίας όχι μόνο δεν πίστεψαν στον Κύριο, αλλά και Τον χλεύαζαν, όταν Αυτός τους δίδασκε για την αναγκαιότατη και ιερότατη μνήμη της αιωνιότητας, καθώς και για τη διευθέτηση των επίγειων πραγμάτων σύμφωνα με τον αιώνιο προορισμό του ανθρώπου.

Οι απατημένοι από το πάθος του φθόνου όχι μόνο δεν πίστεψαν στον Κύριο, αλλά και συνωμότησαν εναντίον Του για να Τον θανατώσουν, διαπράττοντας θεοκτονία.

Όλοι οι μολυσμένοι από πρόσκαιρα και αμαρτωλά πάθη, σύμφωνα με την αψευδή μαρτυρία του Ευαγγελίου, αρνούνται να συμμετάσχουν στους πνευματικούς γάμους του Υιού του Θεού, καθιστώντας οι ίδιοι τον εαυτό τους ανάξιο της ευλογημένης ενώσεως μ’ Εκείνον.

«Δεν μπορείτε να είστε δούλοι και του Θεού και του μαμωνά». Δεν μπορείτε να υπηρετείτε δύο κυρίους ταυτόχρονα, και τον Θεό και την αμαρτία. «Μετανοείτε», λοιπόν, «γιατί έφτασε η βασιλεία των ουρανών». «Μετανοείτε και πιστεύετε στο Ευαγγέλιο».

Κυριακή Θ’ Λουκᾶ: Γιά τήν πλεονεξία (Ἅγιος Ἰγνάτιος Μπριαντσανίνωφ)

 

 Διδαχή την ΚΣΤ’ Κυριακή

Κάποτε, στον καιρό της επίγειας παρουσίας του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, ένας άγνωστος άνθρωπος ζητούσε από τον αδελφό του να μοιράσουν την κληρονομιά τους, αλλά εκείνος δεν το δεχόταν. Τότε παρακάλεσε τον Κύριο: «Διδάσκαλε, πες στον αδελφό μου να μοιράσουμε την κληρονομιά μας». Εκείνος, όμως, με πραότητα και ταπείνωση αποκρίθηκε στον άνθρωπο που Του ζή­τησε να διευθετήσει γήινη υπόθεση: «Άνθρωπέ μου, ποιος με διόρισε δικαστή ή μοιραστή σας;». Η βασιλεία τού Κυρίου, βλέπετε, «δεν προέρχεται από τούτον εδώ τον κόσμο». Γι’ αυτό και τα εγκόσμια έργα δεν αποτελούν το αντικείμενο της αποστολής στη γη του ενανθρωπήσαντος Θεού Λόγου. Στη συνέχεια, γυρίζοντας στο πλήθος που είχε συγκεντρωθεί γύρω Του, τους υπέ­δειξε την ορθή θεώρηση της επίγειας ζωής και των αγαθών της: «Να προσέχετε και να φυλάγεστε από κά­θε είδους πλεονεξία. Γιατί η ζωή του ανθρώπου δεν εξαρτάται από τα περίσσια πλούτη του».

Είναι πολύ πονηρό το πάθος τής πλεονεξίας.

Ο Κύριος μας συμβουλεύει να είμαστε προσεκτικοί, για να μην εισχωρήσει στην ψυχή μας απαρατήρητο. Αυτό το πάθος, για να μας ξεγελάσει και να μας κυριέψει, συνή­θως μας βεβαιώνει ότι θα ζήσουμε πολλά χρόνια, ότι στα γεράματά μας θα υποφέρουμε από πολλές αρρώστιες, ότι θα έρθουμε αντιμέτωποι με ποικίλες δυσκολίες και περιστάσεις, για τις οποίες η μεγάλη περιουσία δείχνει να είναι η μοναδική και παντοδύναμη πηγή βοήθειας.

Ο Κύριος, για να χτυπήσει το πάθος τής πλεονεξίας στην αρχή του, στις σκέψεις όπου θεμελιώνεται και οικοδομείται, επισημαίνει ότι αυτές ακριβώς οι σκέψεις είναι εσφαλμένες, ψευδείς, καθώς η μακροχρόνια επίγεια ζωή, με τις όποιες δυσκολίες και περιστάσεις της, δεν εξασφαλίζεται με τη συσσώρευση πλούτου. Η ευημερία τού ανθρώπου στον κόσμο τούτο εξαρτάται αποκλειστικά από το έλεος του Θεού, από την ευλογία Του. Αν ο Θεός αποσύρει το έλεος και την ευλογία Του από τον άνθρωπο, τότε αυτός μέσα σ’ όλη την αφθονία των υλικών αγαθών του, μέσα σ’ όλη τη δύναμή του, πλήτ­τεται από δυστυχίες αξεπέραστες. Ψυχρά κοιτάζει ο πλούτος τον δήθεν κυρίαρχό του, όταν αυτός τιμωρείται από το χέρι τού Θεού, και με όψη αδιάφορη απαντά στις ικετευτικές ματιές του, όταν αυτός ακούσια χωρίζεται από τα εγκόσμια.

Διδαχή τήν Θ’ Κυριακή τοῦ Ματθαίου γιά τή βοήθεια τοῦ Θεοῦ στόν ἄνθρωπο πού θλίβεται (Ἅγιος Ἰγνάτιος Μπριαντσανίνωφ)

   (Ματθ. 14, 22-34)

Ο ΑΓΙΟΣ απόστολος Πέτρος, όπως ακούσαμε σήμερα στο Ευαγγέλιο, όταν είδε κάποτε τον Κύριο να βαδίζει πάνω στην τρικυμισμένη θάλασσα, Του είπε: «Δώσε μου εντολή να έρθω κοντά Σου περπατώντας πάνω στα νερά». Και παίρνοντας την εντολή από τον παντοδύναμο Κύριο, κατέβηκε από το καΐκι, όπου βρισκόταν, και άρχισε να βαδίζει πάνω στα νερά, τα οποία ήταν σαν να είχαν στερεοποιηθεί κάτω από τα πόδια του. Όσο πίστευε ο Πέτρος στην εντολή του Κυρίου, όσο ήταν προσηλωμένος με τον νου και την καρδιά του σ’ αυτή την εντολή, βάδιζε πάνω στο υγρό στοιχείο όπως στη στεριά. Αλλά ο άνεμος ήταν πολύ δυνατός και τα κύματα σηκώνονταν ψηλά. Ο Πέτρος, στρέφοντας την προσοχή του σ’ αυτά, άφησε να εισχωρήσει μέσα του κάποιος φόβος, φόβος που από έναν επιφανειακό κριτή θα χαρακτηριζόταν φυσικός και εύλογος. Τότε, όμως, άρχισε να βουλιάζει. «Κύριε, σώσε με!», κραύγασε στον Χριστό. Κι Εκείνος, απλώνοντάς του το χέρι, τον έσωσε από τον πνιγμό, λέγοντας: «Ολιγόπιστε, γιατί σε κυρίεψε ή αμφιβολία;».

Όλοι μας βαδίζουμε πάνω στα άστατα κύματα της θάλασσας του βίου, που σείεται και αναταράζεται από τις τόσες συμφορές και δυσκολίες· όλοι μας βαδίζουμε πάνω σ’ αυτά τα κύματα και κατευθυνόμαστε προς τις πύλες του θανάτου, για να κριθούμε από τον Θεό. Πόσο επισφαλής είναι κάτω από τα πόδια μας η θάλασσα του βίου! Δεν μπορούμε να μάθουμε τι θα μας συμβεί την κάθε στιγμή. Οι πιο μεγάλες αλλαγές στη ζωή μας γίνονται απροσδόκητα, αιφνιδιαστικά. Ακόμα κι ο θάνατος μας κρυφοζυγώνει σαν κλέφτης, μας κρυφοζυγώνει όπως όλες σχεδόν οι συμφορές.

Δέρνεται η θάλασσα από ισχυρούς ανέμους, που σηκώνονται από διάφορες μεριές για ανεξιχνίαστη αιτία. Και του βίου μας η θάλασσα δέχεται διάφορες επιθέσεις από τα πονηρά πνεύματα και από τους ανθρώπους που έχουν γίνει όργανά τους. Παθαίνουμε ποικίλες συμφορές από αναπάντεχα περιστατικά, από τη μυστηριώδη πορεία των πραγμάτων. Είναι αδύνατο να προβλέπουμε και να προγνωρίζουμε τι θα επινοήσει η μοχθηρία, τι θ’ αποτελέσει αφορμή ή μέσο κάποιου κακού, από πού θα έρθει ένας πειρασμός. Και όλα αυτά είναι μεν αδύνατο να τα προβλέπουμε, τις περισσότερες φορές, όμως, είναι αδύνατο και να τα αποτρέπουμε.

Υπάρχει άλλη μια θάλασσα, θάλασσα αόρατη, κάτω από τα νοερά βήματά μας. Η θάλασσα αυτή δέρνεται και αναταράζεται από άλλους ανέμους.

ΑΓΙΟΥ ΙΓΝΑΤΙΟΥ ΜΠΡΙΑΝΤΣΑΝΙΝΩΦ.Ἔκθεση τῆς διδασκαλίας τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας γιά τή Θεομήτορα.

Η ΘΕΟΤΟΚΟΣ, η αειπάρθενος Μαρία, είναι ή ανώτερη απ’ όλες τις κτιστές λογικές υπάρξεις, είναι ασύγκριτα ανώτερη και από τούς κορυφαίους αγγέλους, τα Χερουβείμ και τα Σεραφείμ, είναι ασύγκριτα ανώτερη και άπ’ όλους τούς άγιους ανθρώπους. Ή Θεοτόκος είναι ή Δέσποινα και ή Βασίλισσα όλης της κτίσεως, της επίγειας και της ουράνιας. Ή Θεοτόκος είναι αειπάρθενος, δηλαδή παρθένος μέχρι τη γέννηση τού Θεανθρώπου Υιού της, παρθένος κατά τη γέννησή Του και παρθένος μετά τη γέννησή Του. Το όνομα Μαρία της δόθηκε με εντολή τού Θεού και σημαίνει κυρία .

Γιά να αντιληφτούμε τήν αξία της Θεοτόκου, γιά να τήν αντιληφτούμε στο μέγεθος πού τήν ομολογεί ή Ορθόδοξη Εκκλησία, πρέπει να χρησιμοποιήσουμε ώς πνευματικό χειραγωγό τήν ακριβή και λεπτομερή γνώση ενός ασύλληπτου γεγονότος της θείας παντοδυναμίας: της ενανθρωπήσεως του Θεού Λόγου.

Ό προαιώνιος Λόγος και Υιός του Θεού με τη δημιουργική Του δύναμη σχημάτισε γιά τον εαυτό Του σάρκα στή μήτρα της Παρθένου: Συνελήφθη Θεάνθρωπος και γεννήθηκε Θεάνθρωπος. Ό Υιός κατά τη θεία φύση έγινε Υιός κατά τήν ανθρώπινη φύση. Από τήν Παρθένο γεννήθηκε ό Ιησούς Χριστός, ένα πρόσωπο με δύο πλήρεις και ακέραιες φύσεις, τη θεία και τήν ανθρώπινη.

'Η θεία φύση, μολονότι άπειρη, δεν εξαφάνισε τήν ανθρώπινη φύση- και ή ανθρώπινη φύση, μολονότι πεπερασμένη, δεν περιόρισε τη θεία φύση. Αυτή ή τόσο θαυμαστή ένωση των δύο φύσεων, ένωση άσύγχυτη και αδιαίρετη, ένωση πού γίνεται δεκτή με τήν πίστη και με τήν πνευματική γνώση πού γεννιέται από τήν πίστη , ένωση ασύλληπτη γιά τη σαρκική και τήν ψυχική γνώση, πραγματοποιήθηκε με τη θεϊκή παντοδυναμία.

Ό ένανθρωπήσας Κύριος είχε όλα τα χαρακτηριστικά τού ανθρώπου: πνεύμα, ψυχή και σώμα. Πνεύμα είναι το λογικό τού ανθρώπου, ό νους του, ή σκέψη του, τα έλλογα αισθήματα της καρδιάς του, αισθήματα όμοια με τα έλλογα, επίσης, των Αγγέλων και ανόμοια με τα άλογα των κτηνών. Ή ψυχή φανερώνεται στή ζωτική δύναμη τού ανθρώπου. Χαρακτηριστικά της ψυχής είναι ή επιθυμία ή θέληση και ή ενέργεια, δηλαδή ό φυσικός θυμός πού δεν μεταβάλλεται σε οργή. Αυτά τα βλέπουμε και στα ζώα. Το ανθρώπινο πνεύμα τού Χριστού καταγινόταν στήν προσευχή και στή διδαχή του θείου λόγου με ανθρώπινο λόγο.

Ὁ ἅγιος Διονύσιος, τρία χρόνια μετά τή μεταστροφή του, ἐπισκέφτηκε τήν Ὑπεραγία Θεοτόκο στά Ἱεροσόλυμα, στό σπίτι τοῦ Εὐαγγελιστοῦ Ἰωάννου, ὅπου ἐκείνη ἔμενε μετά τήν Ἀνάληψη τοῦ Κυρίου. Νά τί γράφει σχετικά μέ τήν ἐπίσκεψη αὐτή σέ μίαν ἐπιστολή του πρός τόν Ἀπόστολο Παῦλο:

Παραθέτουμε στή συνέχεια τη μαρτυρία γιά τη Θεομήτορα ενός συγχρόνου της, τού άγιου Διονυσίου του Αρεοπαγίτη, μορφωμένου και ονομαστού Αθηναίου, πού μεταστράφηκε στή χριστιανική πίστη από τον Απόστολο Παύλο. Ο άγιος Διονύσιος, τρία χρόνια μετά τη μεταστροφή του, επισκέφτηκε τήν Υπεραγία Θεοτόκο στά Ιεροσόλυμα, στό σπίτι του Ευαγγελιστού Ιωάννου, όπου εκείνη έμενε μετά τήν Ανάληψη του Κυρίου. Να τί γράφει σχετικά με τήν επίσκεψη αυτή σε μιαν επιστολή του πρός τον Απόστολο Παύλο:

«Δεν πίστευα —το ομολογώ ενώπιον του Κυρίου, ω θαυμάσιε οδηγέ και ποιμένα μας— ότι εκτός από τον ύψιστο Θεό ήταν δυνατό να υπάρχει οποιοδήποτε πρόσωπο πού να είναι γεμάτο από θεία δύναμη και θεία χάρη. Όμως, κανένας άνθρωπος δεν μπορεί να φανταστεί αυτό πού είδα και κατάλαβα όχι μόνο με τα ψυχικά μου μάτια αλλά και με τα σωματικά Είδα, λοιπόν, με τα μάτια μου τη θεόμορφη και αγιότερη απ’ όλα τα ουράνια πνεύματα Μητέρα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Ήταν ένα δώρο της χάριτος του Θεού, της συγκαταβατικότητας του κορυφαίου αποστόλου (Ιωάννου), καθώς και της απέραντης καλοσύνης, ευσπλαχνίας και ευμένειας της ίδιας της Παρθένου. Ομολογώ ξανά και ξανά μπροστά στον παντοδύναμο Θεό, μπροστά στον πανάγαθο Σωτήρα και μπροστά στην ένδοξη και πάντιμη Μητέρα Του, πώς, όταν με οδήγησε σ’ εκείνην, τη θεόμορφη και παναγία Παρθένο, ο Ιωάννης, η κεφαλή των ευαγγελιστών και των προφητών, πού, ενώ ζει με σάρκα, λάμπει όπως ο ήλιος στον ουρανό, με τύλιξε μια θεία λάμψη, λάμψη ζωηρή και αμείωτη, φωτίζοντάς με όχι μόνο εξωτερικά αλλά και εσωτερικά, καθώς και μια υπερκόσμια, μια υπέροχη ευωδία με συνεχείς εναλλαγές. 

Διδαχή τήν Κυριακή τοῦ Τυφλοῦ γιά τήν ἔπαρση καί τήν ταπεινοφροσύνη (Ἅγιος Ἰγνάτιος Μπριαντσανίνωφ)

  «Eις κρίμα εγώ εις τον κόσμον τούτον ήλθον, ίνα οι μη βλέποντες βλέπωσι και οι βλέποντες τυφλοί γένωνται» (Ιω. 9:39)

ΑΓΑΠΗΤΟΙ αδελφοί! Ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός, μετά τη θεραπεία του εκ γενετής τυ­φλού, για την οποία ακούσαμε σήμερα στο ιερό Ευαγγέλιο, είπε: «Ήρθα για να φέρω σε κρίση τον κόσμο, έτσι ώστε αυτοί που δεν βλέπουν να βρουν το φως τους, κι εκείνοι που βλέπουν ν’ αποδειχθούν τυφλοί» (Ιω. 9:39). Τέτοια λόγια δεν μπορούσαν ν’ αφήσουν αδιάφορους τους υπερήφανους «σοφούς» και «δικαίους» του κόσμου τούτου, όπως ήταν οι Φαρι­σαίοι. Εξαιτίας της φιλαυτίας τους και της μεγάλης ιδέ­ας που είχαν για τον εαυτό τους, αισθάνθηκαν θιγμένοι από την παρατήρηση του Κυρίου. Αντέδρασαν, λοιπόν, με μιαν ερώτηση, που εκφράζει την αγανάκτηση και την έπαρσή τους, αλλά συνάμα και τη χλευαστική τους διά­θεση και τον φθόνο τους και την περιφρόνησή τους προς τον Χριστό: «Μήπως είμαστε κι εμείς τυφλοί;» (Ιω. 9:40).

Στην απάντηση του Κυρίου καθρεφτίζεται η ψυχική κα­τάσταση των Φαρισαίων, η οποία προκάλεσε την ερώτησή τους: «Αν ήσασταν τυφλοί, δεν θα ήσασταν ένοχοι· τώρα, όμως, λέτε με βεβαιότητα ότι βλέπετε· η ενοχή σας, λοιπόν, παραμένει» (Ιω. 9:41).

Πόσο φοβερή ασθένεια της ψυχής είναι η έπαρση! Στα ανθρώπινα έργα, στερεί από τον υπερόπτη τη βοή­θεια και τη συμβουλή του πλησίον. Και στο έργο του Θεού, στο έργο της σωτηρίας, στέρησε από τους αλαζόνες Φαρισαίους της εποχής του Κυρίου και στερεί από τους Φαρισαίους κάθε εποχής τον πιο πολύτιμο θησαυ­ρό, τη θεία δωρεά που έφερε από τον ουρανό ο Υιός του Θεού· τους στέρησε και τους στερεί τη θεία αποκάλυψη και τη μακάρια κοινωνία με τον Θεό, κοινωνία που προ­ϋποθέτει την αποδοχή αυτής της αποκαλύψεως.

Οι Φαρισαίοι θεωρούσαν ότι ανήκαν στους ανθρώπους «που βλέπουν», ότι δηλαδή είχαν φτάσει στην αλη­θινή και τέλεια θεογνωσία, δεν χρειάζονταν περαιτέρω πρόοδο και, επομένως, δεν είχαν ανάγκη από καμιά σπουδή ή διδαχή. Γι’ αυτό απέρριπταν τη διδασκαλία για τον Θεό, που τους την παρέδιδε άμεσα ο Ίδιος.

Διδαχή τήν Κυριακή τῆς Σαμαρείτιδος γιά τήν πνευματική καί ἀληθινή λατρεία τοῦ Θεοῦ (Ἅγιος Ἰγνάτιος Μπριαντσανίνωφ)

«Οι αληθινοί προσκηνηταί προσκυνήσουσι τω πατρί εν πνεύματι και αληθεία· και γαρ ο πατήρ τοιούτους ζητεί τους προσκυνούντας αυτόν» (Ιω. 4, 23).

ΑΓΑΠΗΤΟΙ αδελφοί! Ακούσαμε στο σημερινό Ευαγγέλιο ότι οι αληθινοί ακόλουθοι του αληθινού Θεού Τον λατρεύουν πνευματικά και αληθινά, καθώς και ότι ο Θεός θέλει να έχει τέτοιους λάτρεις. Αν ο Θεός θέλει να έχει τέτοιους λάτρεις, είναι φανερό ότι αυτούς μόνο δέχεται, αυτοί μόνο Του είναι ευάρεστοι. Έτσι διακήρυξε ο ίδιος ο Υιός του Θεού. Ας Τον πιστέψουμε. Μ’ όλη μας την αγάπη ας αγκαλιάσουμε την πανάγια διδαχή Του. Για να Τον ακολουθήσουμε αλάθητα, ας εξετάσουμε τι σημαίνει να λατρεύουμε τον Θεό Πατέρα «πνευματικά και αληθινά». Η αλήθεια είναι ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός. Το μαρτύρησε ο Ίδιος: «Εγώ είμαι η οδός, η αλήθεια και η ζωή» (Ιω. 14, 6). Ο Χριστός, η αλήθεια, είναι ο Λόγος του Θεού, που υπήρχε προαιώνια στον Θεό και που είναι Θεός (Βλ. Ιω. 1, 1-2). Διά του Λόγου δημιουργήθηκαν όλα τα όντα, ορατά και αόρατα (Βλ. Ιω. 1, 3. Κολ. 1, 16). «Και ο Λόγος έγινε άνθρωπος κι έστησε τη σκηνή Του ανάμεσά μας· και είδαμε τη θεϊκή Του δόξα, τη δόξα που ο μονογενής (Υιός) έχει από τον Πατέρα· ήρθε γεμάτος θεία χάρη και αλήθεια» (Ιω. 1, 14). «Κανείς ποτέ δεν είδε τov Θεό· μόνο ο μονογενής Υιός, που είναι μέσα στην αγκαλιά του Πατέρα, Εκείνος Τον έκανε γνωστό» (Ιω. 1, 14). Έκανε γνωστό στους ανθρώπους, φανέρωσε πλήρως στους ανθρώπους τον Θεό ο Υιός του Θεού, ο Λόγος του Θεού. Αποκάλυψε στους ανθρώπους την απρόσιτη σ’ αυτούς αλήθεια, επιβεβαιώνοντάς την αδιαφιλονίκητα με την πλούσια παροχή της θείας χάριτος. «Από τον δικό Του πλούτο πήραμε όλοι εμείς τη μια δωρεά πάνω στην άλλη.

Διδαχή τήν Κυριακή τοῦ Αντίπασχα γιά τόν Χριστιανισμό (Ἅγιος Ἰγνάτιος Μπριαντσανίνωφ)

«Μακάριοι οι μη ιδόντες και πιστεύσαντες» (Ιω. 20, 29)

«ΜΑΚΑΡΙΟΙ είναι εκείνοι που πιστεύουν χωρίς να μ’ έχουν δει». Αυτά τα λόγια είπε ο Κύριος στον πιστό μαθητή Του, που αρνήθηκε να πιστέψει στην ανάστασή Του, όταν οι αδελφοί του, οι απόστολοι, του τη γνωστοποίησαν. Αυτά τα Λόγια είπε ο Κύριος στον μαθητή Του, που είχε δηλώσει ότι δεν θα πίστευε στην ανάστασή Του, ώσπου να βεβαιωνόταν με τις αισθήσεις του γι’ αυτό το τόσο θαυμαστό και τόσο σημαντικό για ολόκληρη την ανθρωπότητα γεγονός. «Είδαμε τον Κύριο με τα μάτια μας!» (Ιω. 20, 25), έλεγαν με χαρά στον άγιο Θωμά οι άλλοι απόστολοι, στους οποίους εμφανίστηκε ο Κύριος την ημέρα της αναστάσεώς Του, όταν βράδιασε. Οι μαθητές ήταν συγκεντρωμένοι σ’ ένα σπίτι με κλειδωμένες τις πόρτες, επειδή φοβούνταν τους Ιουδαίους, που μόλις είχαν διαπράξει τη θεοκτονία κι έπαιρναν ήδη μέτρα εναντίον της προαναγγελμένης αναστάσεως του Ιησού (Βλ. Ιω. 20, 19). Ο Κύριος είχε μπει στο σπίτι χωρίς ν’ ανοίξει τις πόρτες.

Ἡ εἰδωλολατρία. Ἁγίου Ἰγνατίου Μπριαντσανίνωφ

Η ΕΙΔΩΛΟΛΑΤΡΙΑ

Ό σατανάς δεν ικανοποιήθηκε με τό ότι υπέταξε τόν άνθρωπο καί μαζί του όλη τή γη, με τό ότι τόν κρατούσε αιχμάλωτο, χρησιμοποιώντας σάν αλυσίδες τά διάφορα πάθη πού ξεσήκωνε μέσα του, με τό ότι τόν έκανε δούλο της αμαρτίας καί, μέσω αυτής, δούλο δικό του. Ό λογισμός πού κυρίεψε τόν πονηρό άγγελο όσο βρισκόταν στον ουρανό, δεν τόν άφησε ούτε καί τότε πού ρίχτηκε, μετά την αποστασία του, κάτω από τόν ουρανό, στα πρόθυρα, θα λέγαμε, του άδη. Ποιος λογισμός; Να γίνει ίσος μέ τόν Θεό! 

Τόν λογισμό του, λοιπόν, αυτόν τόν έκανε πράξη, εισάγοντας στη γή την ειδωλολατρία.

Τό ανθρώπινο γένος όλο καί αυξανόταν, ενώ συνάμα όλο καί περισσότερο Ικανοποιούσε όχι μόνο τίς ανάγκες του, αλλά καί τίς ιδιοτροπίες του καί τίς αμαρτωλές επιθυμίες του. Μέ τέτοια ζωή, όμως, η αυτογνωσία καί η θεογνωσία είναι ασυμβίβαστες! Έτσι, βυθισμένοι στις επίγειες μέριμνες καί απολαύσεις, οι άνθρωποι έγιναν αποκλειστικά σαρκικοί καί έχασαν την ίδια την έννοια του ενός καί αληθινού Θεού. Αλλά τό αίσθημα της τιμής προς τόν Θεό, αίσθημα εγγενές στον άνθρωπο από την πλάση του καί επομένως φυσικό, είναι αναφαίρετο από την καρδιά του.

Ὁ θάνατος καί ὁ Ἅδης. Ἁγίου Ἰγνατίου Μπριαντσανίνωφ

Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΚΑΙ Ο ΑΔΗΣ

Μετά την πτώση του, ο πρώτος άνθρωπος απορρίφτηκε από τον Θεό. Στο πρόσωπό του απορρίφτηκε σύνολο το ανθρώπινο γένος, του οποίου ο Αδάμ είναι ο γενάρχης. Έτσι, όλοι οι άνθρωποι, τελειώνοντας μέ τόν σωματικό θάνατο το επίγειο ταξίδι τους, κατέβαιναν μέ τίς ψυχές τους στις υποχθόνιες φυλακές του άδη.

Στα έγκατα της γης βρίσκεται ο αδης. Εκεί καίει «η αιώνια φωτιά, πού έχει ετοιμαστεί γιά τον διάβολο και τούς δικούς του», οι οποίοι δημιουργήθηκαν αλλά και έπεσαν πριν από τή δημιουργία του υλικού κόσμου. Εκεί υπάρχει τό σκοτάδι το εξώτερο, εκεί τά τάρταρα, εκεί τό τρίξιμο των δοντιών, εκεί τό ακοίμητο σκουλήκι, εκεί ο ακατάπαυστος καί μάταιος θρήνος, εκεί τά ποικίλα βάσανα γιά τά ποικίλα αμαρτήματα, ανάλογα με τόν βαθμό της αμαρτωλότητας κάθε ανθρώπου.

Ο ψυχικός θάνατος είναι θάνατος πραγματικός, πού μάς προσέβαλε μέσω των προπατόρων μας. Ο θάνατος έχει εξουσία καί πάνω στο σώμα μας.

«Ὅτι σοῦ ἐστίν ἡ βασιλεία καί ἡ δύναμις καί ἡ δόξα εἰς τούς αἰῶνας ἀμήν» ΑΓΙΟΥ ΙΓΝΑΤΙΟΥ ΜΠΡΙΑΝΤΣΑΝΙΝΩΦ.

Με τέτοια Λόγια πίστεως επισφραγίζεται η Κυριακή Προσευχή! Μ’ αυτά αναγνωρίζεται καί διακηρύσσεται η ουσιώδης καί καθολική εξουσία του Θεού. Με την αναγνώριση της ο χριστιανός γίνεται ελεύθερος, όπως τό δήλωσε ο Κύριος στον τυφλωμένο ψυχικά Πιλάτο, πού καυχιόταν γιά την εξουσία του πάνω σ’ Εκείνον: «Δεν θα είχες καμιάν εξουσία πάνω μου, αν δεν σου είχε δοθεί από τόν Θεό». Η πνευματική Ελευθερία είναι γνώρισμα των τέλειων χριστιανών. Γι’ αυτήν είπε ο απόστολος: «Όπου υπάρχει τό Πνεύμα τού Κυρίου, εκεί υπάρχει καί Ελευθερία». Όταν η παντοδυναμία του Θεού αποκαλυφθεί στον νου πού καθαρίστηκε μέ τή μετάνοια καί φωτίστηκε από τή θεία χάρη, τότε ή δύναμη των άγγέλων καί των ανθρώπων εκμηδενίζεται. Τότε ο πιστός καί προσευχόμενος νους ομολογεί τη μεγάλη αλήθεια: ότι μόνο στον Θεό ανήκουν «η βασιλεία και η δύναμις και η δόξα εις τους αιώνας».

Η Κυριακή Προσευχή δεν καταργεί την αδιάλειπτη

«Καί μή εἰσενέγκης ἡμᾶς εἰς πειρασμόν, ἀλλα ρῦσαι ἡμᾶς ἀπό τοῦ πονηροῦ». ΑΓΙΟΥ ΙΓΝΑΤΙΟΥ ΜΠΡΙΑΝΤΣΑΝΙΝΩΦ.

«Και μη εισενέγκης ημάς εις πειρασμόν, αλλα ρύσαι ημάς από του πονηρού».

Τό δεύτερο μέρος του αιτήματος ερμηνεύει τό πρώτο.

Πειρασμοί ονομάζονται εδώ οι ατυχείς εκείνες περιστάσεις, κατά τις οποίες από εκούσια κλίση στήν αμαρτία παραδινόμαστε στήν εξουσία του διαβόλου καί οδηγούμαστε στην απώλεια. Αυτό έπαθε ο Ιούδας ο Ισκαριώτης: «Μπήκε ο σατανάς μέσα του», λέει η Γραφή.

Μέ το παραπάνω αίτημα δεν αρνούμαστε τίς θλίψεις, πού είναι απαραίτητες γιά τή σωτηρία μας, καθώς μας προφυλάσσουν από τα πάθη καί τούς δαίμονες. «Γι’ αυτό», λέει ο απόστολος, «χαίρομαι γιά τίς ασθένειές μου, γιά τις ύβρεις, τις θλίψεις, τούς διωγμούς καί τίς στενοχώριες πού πέρασα γιά χάρη του Χριστού γιατί, όταν φαίνεται πώς έχω χάσει κάθε δύναμη, τότε είμαι πραγματικά δυνατός». 

«Καί ἄφες ἡμῖν τά ὀφελήματα ἡμῶν, ὡς καί ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφείλεταις ἡμῶν». ΑΓΙΟΥ ΙΓΝΑΤΙΟΥ ΜΠΡΙΑΝΤΣΑΝΙΝΩΦ

Ο Κύριος, αφού μέσα στην άπειρη ευσπλαχνία Του χάρισε στους αμαρτωλούς τά ύψιστα καί ανεκτίμητα αγαθά, ζητάει κι από μας να δείχνουμε ευσπλαχνία προς τούς συνανθρώπους μας. Τό μυστήριο της λυτρώσεως θεμελιώνεται πάνω στην ευσπλαχνία. Η λύτρωση είναι η φανέρωση της θείας ευσπλαχνίας στην πεσμένη ανθρωπότητα. Καί η πεσμένη ανθρωπότητα μπορεί να οικειωθεί τή λύτρωση, πού της χαρίστηκε από τόν Θεό, μόνο μέ την ευσπλαχνία. Δεν είναι δυνατό να λυτρωθούμε αλλιώς, παρά μόνο μέ τό να σπλαχνιστούμε τόν εαυτό μας καί τούς συνανθρώπους μας, μέ τό να συναισθανθούμε την πτώση μας, την αμαρτωλότητά μας καί την καταστροφή μας, μέ τό να διαπιστώσουμε την πτώση, την αμαρτωλότητά καί την καταστροφή ολόκληρης της ανθρωπότητας, μέ τό να αναγνωρίσουμε την κοινή καί απόλυτη ανάγκη της θείας ευσπλαχνίας.

Αποκλειστικά δική μας ανάγκη καί δικό μας καθήκον είναι να χαρίσουμε στούς οφειλέτες μας τά χρέη τους, δηλαδή να τούς συγχωρήσουμε γιά τά σφάλματα πού διέπραξαν απέναντι μας.

«Τόν ἄρτον ἡμῶν τόν ἐπιούσιον δός ἡμῖν σήμερον». ΑΓΙΟΥ ΙΓΝΑΤΙΟΥ ΜΠΡΙΑΝΤΣΑΝΙΝΩΦ.

«Τον άρτον ημών τον επιούσιον δός ημίν σήμερον».

Εδώ δεν γίνεται λόγος γιά τή φθαρτή τροφή πού συντηρεί προσωρινά τό σώμα.Ο Κύριος, πού είπε, «Μην έχετε άγχος, λέγοντας, “Τί θα φάμε;” ή “Τί θα πιούμε;”  “Τί θα ντυθούμε;”», αναφέρεται στήν τροφή πού δίνει αιώνια ζωή καί μένει άφθαρτη. Αναφέρεται στη νέα μορφή πού χάρισε στούς ανθρώπους ο ενανθρωπήσας Υιός του Θεού, στον άρτο της ζωής πού κατέβηκε από  τον ουρανό, στον άρτο του Θεού μέ τον οποίο μπορεί  να χορτάσει καί ν’ αποκτήσει την αιώνια ζωή όλος ο κόσμος. Η λέξη «επιούσιος», δηλαδή ο απαραίτητος για τη ζωή μας, «εκφράζει την ανωτερότητα καί τόν χαρακτήρα της ουσίας αυτού του άρτου, πού είναι πάνω από κάθε ουσία καί πού ξεπερνά όλα τα δημιουργήματα μέ τό μεγαλείο καί την αγιότητά του». Η μεγαλειότητα καί η αγιότητά του είναι απέραντες καί ασύλληπτες. Ο αγιασμός καί ο πνευματικός πλούτος πού παρέχονται μέ τή βρώση του, είναι άπειροι καί ακατανόητοι.

«Γενηθήτω τό θέλημά σου, ὡς ἐν οὐρανῷ καί ἐπί τῆς γῆς». ΑΓΙΟΥ ΙΓΝΑΤΙΟΥ ΜΠΡΙΑΝΤΣΑΝΙΝΩΦ

«Γενηθήτω το θέλημά σου, ως εν ουρανώ και επί της γης».

Με τή λέξη «ουρανός» εννοούνται οι κάτοικοι του ουρανού. Απ’ αυτούς τό θέλημα του Θεού εκπληρώνετε άοκνα καί άμεμπτα Μέ τό θέλημα του Θεού δεν αναμειγνύουν τό δικό τους θέλημα Δεν έχουν καν δικό τους θέλημα. Τό θέλημά τους τό έχουν ταυτίσει μέ τό θέλημα του Θεού. Στους κατοίκους του ουρανού έχει πραγματοποιηθεί αυτό πού ζητούσε ο Σωτήρας του κόσμου από τόν Θεό Πατέρα γιά τούς μαθητές Του καί όλους τους ακολούθους Του: «Δεν προσεύχομαι μόνο γι αυτούς (δηλαδή τούς αποστόλους) αλλά καί γιά εκείνους πού μέ τό κήρυγμα αυτών θα πιστεύουν σ’ εμένα, ώστε να είναι όλοι ένα, όπως Εσύ, Πατέρα, είσαι ενωμένος μ’ εμένα κι εγώ μ’ Εσένα. Να είναι κι αυτοί ενωμένοι μ’ εμάς... Να είναι ένα μεταξύ τους, όπως εμείς είμαστε ένα: Εγώ ενωμένος μαζί τους κι Εσύ ενωμένος μαζί μου, ώστε ν’ αποτελούν μια τέλεια ενότητα».

«Ἐλθέτω ἡ βασιλεία σου». ΑΓΙΟΥ ΙΓΝΑΤΙΟΥ ΜΠΡΙΑΝΤΣΑΝΙΝΩΦ

«Ελθέτω η βασιλεία Σου».

«Η βασιλεία του Θεού είναι μέσα σας». Τί θαυμαστή αλληλουχία στην Κυριακή Προσευχή! Μ’ αυτήν παριστάνεται η αλληλουχία, η κλιμάκωση, το άγιο σύστημα της πνευματικής προόδου. Μετά το αίτημα γιά την παροχή της θεογνωσίας, ο υιοθετημένος από τόν Θεό άνθρωπος ζητάει, μέ υπόδειξη του Κυρίου, να έρθει στην ψυχή του η βασιλεία του Θεού. Αυτή τη βασιλεία πρέπει να τη ζητάμε μέ προσευχή ταπεινή αλλά καί μέ πίστη δυνατή. ’Αν είμαστε αληθινά πιστοί, οπωσδήποτε θα τή λάβουμε. Μάς το έχει υποσχεθεί ο Λόγος του Θεού: «Εκείνος πού έχει εγκολπωθεί τίς εντολές μου καί τίς εκτελεί, αυτός με αγαπά» καί σ’ αυτόν αγιάζεται τό όνομά μου- «κι αυτός πού μέ αγαπά, θ’ αγαπηθεί από τον Πατέρα μου». «Όποιος μέ αγαπά, θα τηρήσει τόν λόγο μου» καί θ’ αγιαστεί σ’ αυτόν τό όνομά μου. Καί ο Πατέρας μου θα τόν αγαπήσει, καί θα έρθουμε σ’αυτόν καί θα κατοικήσουμε μαζί του».

«Ελθέτω η βασιλεία Σου»! Τί θαυμαστό αίτημα! Καί τί θαυμαστή επιθυμία εκφράζεται με το αίτημα αυτό! Η θερμή προσευχή εμπνέεται από υπερφυσική επιθυμία καί η προσευχή αυτή εκπληρώνεται. Ναι, εκπληρώνεται! Τό αποδεικνύουν συγκεκριμένα γεγονότα καί αναμφισβήτητες εμπειρίες.