Ἦθος καὶ χριστιανικὴ ἠθικὴ μέσα ἀπὸ μιὰ ἀπόφαση τοῦ ΣΤΕ

Πρωτ. Στέφανος Στεφόπουλος

ΗΘΟΣ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΜΙΑ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΤΕ

Προ ολίγων εβδομάδων διαβάσαμε με έκδηλη απογοήτευση και έντονο προβληματισμό την απόφαση (392/2026) του Συμβουλίου της Επικρατείας (στο εξής ΣτΕ) σχετικά με τον “γάμο” των ομόφυλων ζευγαριών και την υιοθεσία παιδιών απ’ αυτά έτσι όπως νομοθετήθηκε με τον 5089/2034.

Δεν προτίθεμαι να κρίνω την απόφαση καθώς δεν είμαι νομικός, ούτε να κατακρίνω εμμέσως πλην σαφώς την επιλογή ζωής των ανθρώπων αυτών.

Είμαι όμως κι εγώ, όπως αυτοί, πολίτης και μάλιστα συνειδητός Χριστιανός, ελεύθερος να ζω και να υπερασπίζομαι το δικό μου δικαίωμα επιλογής και την ελευθερία , βάσει του Ελληνικού Συντάγματος, να εκφράζω τη γνώμη, την πίστη και τις αξίες μου και μάλιστα με τρόπο που δεν θα προσβάλλει κανέναν άλλον.

Έτσι, λοιπόν, το σημείο της εν λόγω απόφασης που θα σχολιάσω είναι η λανθασμένη βάση του σκεπτικού του ΣτΕ , ειδικά σε ότι αφορά στην ηθική και τα χρηστά ήθη εξ απόψεως της Ορθοδόξου Εκκλησίας.

Ας δούμε πρώτα τί ακριβώς κοινοποιήθηκε στους πολίτες, μεταξύ άλλων.

Τυχαία επέλεξα την παρακάτω ιστοσελίδα : kathimerini.gr 20/3/26, 11:55 άρθρο της Σ. Σπίγγου με τίτλο : “Ομόφυλα ζευγάρια. Το σκεπτικό του ΣτΕ γιά τον πολιτικό γάμο και την υιοθεσία”. Σταχυολογώ τα παρακάτω:

“…οι θεσμοί του γάμου και της οικογένειας δεν παραμένουν στατικοί και αναλλοίωτοι αλλά εξελίσσονται σύμφωνα με τις σύγχρονες κοινωνικές συνθήκες, ενώ η επέκταση του πολιτικού γάμου σε πρόσωπα του ιδίου φύλου δεν θίγει τον θεσμό της οικογένειας…

…δεν θίγονται οι κανόνες και παραδόσεις της Ορθοδόξου Χριστιανικής Εκκλησίας σχετικά με την τέλεση γάμου και δημιουργία οικογένειας…

Παναγιώτης Τρεμπέλας, Μυστικισμός – ἀποφατισμός – καταφατικὴ θεολογία (Κριτική)

Παραθέτουμε παρακάτω από την διδακτορική διατριβή του Θεοφίλου Α. Αμπατζίδη, «Η θέωση και οι προϋποθέσεις της κατά τον Συμεών το Νέο Θεολόγο» (ΑΠΘ, 2015), σχετικές παραγράφους για την «νοοτροπία» που χαρακτήριζε μεγάλη μερίδα της ορθόδοξης θεολογίας τουλάχιστον του πρώτου μισού του εικοστού αιώνα στην Ελλάδα, και σχετικὲς παραγράφους για το απαράδεκτο δίτευχο πόνημα του Παναγιώτου Τρεμπέλα, που ακόμη – δυστυχώς – κυκλοφορεί εκδοτικώς η υπ’ αυτού οργανωθείσα οργάνωση «ΣΩΤΗΡ» (που προήλθε τό 1960 από τη «ΖΩΗ», που ιδρύθηκε το 1907 από μαθητές του Αποστόλου Μακράκη (1831-1905), που τον εγκατέλειψαν (αποσχίστηκαν) όταν εκείνος αρνήθηκε να συμφιλιωθεί με την Ιερά Σύνοδο).

Θεόφιλος Α. Αμπατζίδης, «Η θέωση και οι προϋποθέσεις της κατά τον Συμεών το Νέο Θεολόγο» (ΑΠΘ, 2015), σσ. 24-27:

[…] Τον πειρασμό αυτόν δε διέλαθε μερίδα της νεότερης ελληνικής θεολογίας του εικοστού αιώνος. Υποταγμένη, περισσότερο ή λιγότερο, σε σχολαστικά πρότυπα, εξαιτίας ποικίλων ιστορικών, κοινωνικών και θεολογικών παραγόντων που έχουν πληθωρικά αναλυθεί και, εξάπαντος, δεν συνιστούν αντικείμενο της παρούσης έρευνας, αρνήθηκε στα πρόσωπα εξεχόντων ακαδημαϊκών θεολόγων, αν όχι ρητά τη δυνατότητα αποδοχής των ακτίστων ενεργειών από τη μεριά του ανθρώπου, τα θεοειδή της αποτελέσματα στα πρόσωπα των αγίων της Εκκλησίας, και συγκεκριμένα του Συμεώνος του Νέου Θεολόγου.

Και ενώ στη Δύση τα φιλοκαλικά κείμενα, για παράδειγμα, μαζί με έξοχα πατερικά έργα της καλούμενης ασκητικής, νηπτικής και ησυχαστικής γραμματείας, γνώριζαν ταχύτατη διάδοση και επηρέαζαν ικανό αριθμό ανθρώπων, ειδικά των πλέον καλλιεργημένων, στην ορθόδοξη Ελλάδα υπήρξαν επιφυλάξεις μέχρι και αντιρρήσεις τόσο για την «Ορθοδοξία» της φιλοκαλικής παράδοσης και γραμματείας, όσο και για τον άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά και τον άγιο Συμεών τον Νέο Θεολόγο.

Νά δεχόμαστε, νά κατηχοῦμε καί νά βαπτίζουμε τούς μεταστρεφομένους στήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία ἤ ὄχι;

Παν. Δ. Παπαδημητρίου, PhD

–βʹ ἔκδοσις, 8/1/2026

–αʹ ἔκδοσις, 14/12/2025: Ὀρθόδοξος Τύπος, 19/12/2025 – 26/12/2025, ἀρ. φύλλων 2570-2571. Τίτλος δημοσίευσης Ὀ.Τ.: «Τά προβλήματα τῶν μεταστρεφομένων εἰς τήν Ὀρθοδοξίαν».

(γιά καλύτερη ἀνάγνωση, γιά τίς παραπομπές, τίς εἰκόνες, τίς ἀναφορές, κτλ., δεῖτε στὸ τέλος τό PDF)

Ὑπάρχουν ἀνάμεσα στοὺς Ἀμερικανοὺς Προτεστάντες, ὁρισμένες ψυχούλες, ποὺ τοὺς πιάνει ὁ Χριστὸς ἀπὸ τὸ χέρι καὶ τοὺς φέρνει στὶς διάφορες Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες στὴν Ἀμερική. Τὸ θέμα εἶναι ἐμεῖς τί κάνουμε μετά.

Τοὺς βοηθᾶμε, κυρίως ἡ ἐπίσημη Ἐκκλησία, νὰ τοὺς κατηχήσουμε σωστά, Ὀρθόδοξα, καὶ νὰ τοὺς βαπτίσουμε Ὀρθοδόξους;

Μοῦ διηγήθηκε ἕνας Ἕλληνας γνωστός μου στὴν Ἀμερική τὰ ἑξῆς περιστατικὰ ποὺ τοῦ συνέβησαν πρόσφατα:

«Ἔτυχε καὶ πῆγα τὴν Κυριακὴ σὲ μία Σέρβικη Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία στὴν Καλιφόρνια ποὺ εἶμαι. Στὸ τέλος τῆς Λειτουργίας, μετὰ καὶ τὸ κήρυγμα τοῦ Ἱερέως, καὶ ἐνῶ ὁ κόσμος σηκωνόταν σιγά-σιγά νὰ πάει νὰ πάρει τὸ ἀντίδωρο, ἀκούω τὸν διπλανό μου (ἕνας μικρὸς σὲ ἡλικία οὔτε 22-25 χρονῶν Ἀμερικανός) νὰ μὲ χαιρετάει καὶ νὰ μοῦ λέει τὸ ὄνομά του. Τὸν χαιρέτησα καὶ ἐγὼ ἐγκάρδια μὲ τὸ ὄνομά μου καὶ γύρισα πάλι μπροστά μου νὰ περιμένω τὴν σειρά μου νὰ σηκωθῶ γιὰ τὸ ἀντίδωρο.1 Μέσα μου ὅμως κάτι μοῦ ἔλεγε νὰ τοῦ μιλήσω. Μὲ μιὰ ἀφορμή, ἀρχίσαμε μιὰ πολὺ καλὴ συζήτηση.

Εἶχε μεγαλώσει Προτεστάντης, καὶ πήγαινε κάθε Κυριακὴ στὸν Προτεστάντικο ναό του γιὰ τὴν λειτουργία τους. Αὐτὴ ἦταν ἡ πρώτη φορὰ ποὺ πῆγε σὲ ἄλλο ναό ἀπὸ τὸν δικό του τὸν Προτεστάντικο, καὶ φυσικὰ πρώτη φορὰ σὲ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία, καὶ ὅπως μοῦ εἶπε φοβόταν πάρα πολύ καὶ στὴν σκέψη νὰ ἔρθει (λογικὸς καὶ ὑπαρκτὸς αὐτὸς ὁ φόβος ἀπὸ πολλὲς μεριές).

Μοῦ εἶπε ὅτι ἔνιωσε πολὺ ζεστά, πολὺ οἰκεῖα, στὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία (προφανῶς ἀπὸ τὴν Χάρη τοῦ Θεοῦ), καίτοι ἄγνωστος μεταξὺ ἀγνώστων.

Πόση δύναμη τοῦ ἔδωσε ὁ Χριστὸς νὰ ὑπερνικήσει τὸν λογικὸ φόβο του, καὶ τὴν πίστη ποὺ μεγάλωσε, τὴν πίστη τῆς οἰκογένειάς του, καὶ νὰ ἔρθει σὲ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία!

Ο ΥΙΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ: ΠΟΙΑ Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ: «Ο ΥΙΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ»;

Του Γεωργίου Τσιμπιρίδη

Ο ΥΙΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ: ΠΟΙΑ Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ: «Ο ΥΙΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ»;

Είναι ‘ο Υιός τού Θεού’ Θεός Αληθινός;

Μία απάντηση στις παρερμηνείες των Αρειανιστών

Προλογικό Σημείωμα

Στην παρούσα μελέτη θα επιχειρήσουμε να αναλύσουμε συνοπτικώς τι κρύβεται πίσω από την φράση ‘ο Υιός τού Θεού’ κι αυτό όχι μόνο προς χάριν των ετεροδόξων, αλλά και διότι εξ ημών των Ορθοδόξων υπάρχουν άνθρωποι που έχουν γεράσει μέσα εις την Εκκλησία και όμως πιστεύουν ότι ο Χριστός δεν είναι ο Θεός, αλλά είναι ‘ο Υιός τού Θεού’, κάτι δηλαδή διαφορετικό από Θεός!

Οι Μάρτυρες τού Ιεχωβά, ορμώμενοι από διάφορα χωρία τής Γραφή όπως το ΛΟΥΚ. Α:35 «και αποκριθείς ο άγγελος είπεν αυτή· Πνεύμα Άγιον επελεύσεται επί σε και δύναμις υψίστου επισκιάσει σοι· διο και το γεννώμενον άγιον κληθήσεται υιός Θεού» δηλαδή «Και ο άγγελος τής απάντησε: «Πνεύμα Άγιο θα έλθει επάνω σου και δύναμη τού Υψίστου θα σε επισκιάσει. Γι’ αυτό και το άγιο παιδί που θα γεννηθεί, θα είναι Υιός Θεού (όχι υιός ανδρός)», δυστυχώς βλέπουν και υπερτονίζουν την μία όψη τού νομίσματος, ότι δηλαδή ο Ιησούς είναι Υιός τού Θεού ως άνθρωπος, παραθεωρούντες την άλλη όψη του, τα χωρία δηλαδή και τις αναφορές που γίνονται εις την Γραφή και αφορούν εις τον Ιησού ως τον Υιόν τού Θεού (ενάρθρως), με την υψηλή δηλαδή και ανωτέρα έννοια. Μερικά από αυτά τα χωρία, που αφορούν εις την υπερφυσική έννοια τής υιότητος τού Χριστού θα εξετάσουμε εις την παρούσα μελέτη.

Για να εννοήσουμε λοιπόν, τι ακριβώς σημαίνει ο όρος ‘ο Υιός τού Θεού’ θα αναλύσουμε πέντε περιστατικά από την Καινή Διαθήκη: Αυτό με τον εκ γεννετής τυφλό που περιγράφεται εις το κατά ΙΩΑΝ. Θ:1-41, αυτό με τον Ναθαναήλ εις το κατά ΙΩΑΝ. Α:50, την περίφημη ομολογία τού Αποστόλου Πέτρου εις το κατά ΜΑΤΘ. ΙΣΤ:16-17, την ερώτηση τού Καιάφα εις τον Ιησού κατά την διάρκεια τής παρανόμου ‘δίκης’ Του εις το κατά ΜΑΤΘ. ΚΣΤ:63 και το περιστατικό κατά το οποίο οι Ιουδαίοι αντελήφθησαν, ότι ο Ιησούς κήρυττε τον εαυτό Του ισόθεο που περιγράφεται εις το κατά ΙΩΑΝ. Ε:18.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο.

Ο διάλογος τού Χριστού με τον πρώην τυφλό

Ο Χριστός είναι Αυτός που βρίσκει το χαμένο πρόβατο

Μετά την τέλεση τού θαύματος εις τον εκ γεννετής τυφλό, έψαξε ο ίδιος ο Ιησούς να εύρει τον θεραπευθέντα με τον οποίον είχε τον εξής διάλογο: «Ήκουσεν ο Ιησούς ότι εξέβαλον αυτόν έξω, και ευρών αυτόν είπεν αυτώ· συ πιστεύεις εις τον Υιόν τού Θεού; 36. Απεκρίθη εκείνος και είπε· και τις εστί, κύριε, ίνα πιστεύσω εις αυτόν; 37. Είπε δε αυτώ ο Ιησούς· και εώρακας αυτόν και ο λαλών μετά σού εκείνος εστίν. 38. Ο δε έφη· πιστεύω, Κύριε· και προσεκύνησεν αυτώ» (ΙΩΑΝ. Θ:35-38).

Μόλις ο Ιησούς απεκάλυψε, ότι είναι ο Υιός τού Θεού, αμέσως ο πρώην τυφλός πίστευσε, και πλήρης ενθουσιασμού ύψωσε τον τόνο τής φωνής του και ωμολόγησε την πίστη του λέγοντας: ‘πιστεύω, Κύριε’. Προηγουμένως προσεφώνησε τον Ιησού με την λέξη ‘κύριε’ ως άνθρωπο (στίχ.36), γι’αυτό εις την περίπτωση αυτή ορθό είναι το ‘κύριε’ να γράφεται με κάππα μικρό και όχι με κεφαλαίο. Τώρα όμως προσφωνεί τον Ιησού με την λέξη ‘Κύριε’ ως Θεό, και γι’αυτό το ‘Κύριε’ πρέπει να γράφεται με κάππα κεφαλαίο.

Μετά το θαύμα ο πρώην τυφλός δεν θα ενδιαφέρθηκε να βρει και να ευχαριστήσει τον ευεργέτη του Ιησού; Ασφαλώς θα ενδιαφέρθηκε. Αλλά δεν είναι αυτός που βρήκε τον Ιησού. Είναι ο Ιησούς ‘ο ευρών αυτόν’. Δεν είμεθα εμείς που βρίσκουμε τον Χριστό. Είναι ο Χριστός που ευρίσκει εμάς συμφώνως προς τον λόγο Του «Ήλθε ο Υιός τού ανθρώπου ζητήσαι και σώσαι το απολωλός» (ΛΟΥΚ. ΙΘ:10). Γράφει ο Απόστολος Παύλος προς Χριστιανούς προερχομένους εκ τών εθνικών, οι οποίοι δεν γνώριζαν τον Αληθινό Θεό και λάτρευαν ψευδοθεούς: «Νυν δε γνόντες Θεόν, μάλλον δε γνωσθέντες υπό τού Θεού» (ΓΑΛ. Δ:9) δηλαδή «Τώρα όμως, αφού γνωρίσατε τον Θεό, μάλλον δε ο Θεός γνώρισε εσάς (δηλαδή σάς έκανε δικούς Του)». Ο Θεός δηλαδή άρχεται τού έργου τής σωτηρίας μας. Δεν αρχίζουμε εμείς, αλλά αρχίζει ο Θεός το έργο τής σωτηρίας μας.

Σώζει, όχι πίστη στον Θεό, αλλά στον “Υιό τού Θεού”

Όταν ο Χριστός βρήκε τον πρώην τυφλό τον ρώτησε: «Συ πιστεύεις εις τον Υιόν τού Θεού;». Γιατί ερώτησε ο Χριστός; Δεν ήξερε; Ασφαλώς ήξερε. Αλλά ερώτησε, για να τού δώσει αφορμή να ομιλήσει, να συνομιλήσει μαζί του και να ομολογήσει. Το ερώτημα απευθύνεται και προς τον καθένα από εμάς. Και είναι το σημαντικώτερο ερώτημα, διότι προπάντων από την απάντηση εις το ερώτημα αυτό εξαρτάται η σωτηρία ή απώλειά μας. Εις την φράση: ‘Συ πιστεύσεις;’, η αντωνυμία προτάσσεται με έμφαση και αντιδιαστέλλει τον θεραπευμένο τυφλό προς τούς απίστους Ιουδαίους. Η φράση δηλαδή σημαίνει: Οι Ιουδαίοι, προς τούς οποίους έδωσες μάχη, δεν πιστεύουν. Εν αντιθέσει προς αυτούς ΕΣΥ πιστεύεις;

Άξιον παρατηρήσεως είναι το γεγονός ότι ο Χριστός δεν έθεσε το ερώτημα «Συ πιστεύεις εις τον Θεό;», αλλά έθεσε το ερώτημα «Συ πιστεύεις εις τον Υιόν τού Θεού;» Υπάρχει και η γραφή «εις τον Υιόν τού ανθρώπου» η οποία όμως μαρτυρείται από λιγότερους κώδικες εν σχέσει προς την αυθεντική «εις τον Υιόν τού Θεού». Αναφέρουμε ενδεικτικώς όλους τούς κώδικες εις τούς οποίους απαντούν και οι δύο γραφές, όπως αναγράφονται εις το Κριτικό Κείμενο τών Bruce M. Metzger, Kurt Aland, Carlo M. Martini, Johannes Karavidopoulos, Barbara Aland, έκδ. 1993:

Ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς ἐλέγχει καί ἀκυρώνει τόν ὀρθολογιστικό ἀγνωστικισμό τῆς Δύσεως.

Ἀπέναντι στόν ὀρθολογιστικό Ἀγνωστικισμό τοῦ Βαρλαάμ, ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς παρουσίασε τήν ἐμπειρική ὁδό γνώσεως τοῦ Θεοῦ πού ἀπαιτεῖ ὄχι κάθαρση ἀπό τήν ἄγνοια, διότι τότε οἱ ἀρχαῖοι φιλόσοφοι θά ἦσαν θεοπτικότεροι τῶν προφητῶν, τῶν ἀποστόλων καί τῶν ἁγίων, ἀλλά κάθαρση ἀπό τά πάθη καί ἀπό τήν ἁμαρτία, κατόρθωση τῆς ἀπαθείας.

Χωρίς τήν κάθαρση ἀπό τά πάθη ὁ νοῦς σκοτίζεται καί δέν εἶναι κατάλληλος χῶρος γιά νά ἐπιλάμψει τό θεϊκό φῶς, τό ὁποῖο φωτίζει ἀναλογικά τούς Χριστιανούς κατά τόν βαθμό τῆς καθάρσεώς τους.

Ὁ φωτισμός αὐτός δέν εἶναι αἰσθητός οὔτε διανοητικός, ἀλλά πραγματικός θεϊκός φωτισμός, ἐνέργεια φωτιστική τοῦ Θεοῦ.

Τό φῶς τῆς Θείας Μεταμορφώσεως δέν ἦταν κτιστό καί αἰσθητό, ἀλλά θεϊκό καί ἄκτιστο, μέσῳ τοῦ ὁποίου οἱ Ἀπόστολοι εἶδαν πράγματι τήν θεϊκή δόξα, τήν θεότητα τοῦ Χριστοῦ, τήν κρυπτομἐνη κάτω ἀπό τήν ἀνθρώπινη φύση του.

Ἡ ἀπομάκρυνσις τοῦ Ἐσταυρωμένου ὡς κακοδοξία

Ἡ ἀπομάκρυνσις τοῦ Ἐσταυρωμένου ὡς κακοδοξία

Γράφει ὁ Δρ Ἰωάννης Κ. Ἀγγελόπουλος, Θεολόγος – Καθηγητὴς

1. Εἰσαγωγὴ

1. Ἕνα ζήτημα ποὺ ἀπασχολεῖ τοὺς συνειδητοὺς καὶ ἐν ἐγρηγόρσει χριστιανοὺς τῶν ἡμερῶν μας εἶναι τὸ ζήτημα τῆς ἀπομακρύνσεως τοῦ Ἐσταυρωμένου ἀπὸ τὸ ἱερὸ Βῆμα τῶν ναῶν ἀρχικῶς μίας Μητροπόλεως καὶ ἐν συνεχείᾳ καὶ ἄλλων ἀρκετῶν Μητροπόλεων τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος. Ἂς δοῦμε δι’ ὀλίγων πῶς ἐξελίχθησαν τὰ γεγονότα καὶ πῶς ἀπὸ χωροταξικὴ μεταρρύθμισι ἀποβαίνει σταδιακῶς σὲ θεολογικὴ κακοδοξία. Ἐκ προοιμίου σημειώνομε ὅτι καὶ ἄλλοι πολλοὶ ἠσχολήθησαν καὶ ἔγραψαν περισσότερα καὶ καλύτερα τοῦ παρόντος κείμενα, ὡρισμένα ἐκ τῶν ὁποίων παραθέτομε στὸ τέλος τοῦ ἄρθρου ὡς βιβλιογραφία.

1.2. Τὸ ἱστορικὸν

1.α. Ἀπὸ τὸν κεκοιμημένο προκάτοχο τοῦ σημερινοῦ Μητροπολίτου Περιστερίου ἔγινε μικρὰ μετακίνησις τοῦ Ἐσταυρωμένου, σὲ κάποιους ναούς, στὴν κόγχη τοῦ ἱεροῦ Βήματος γιὰ νὰ τοποθετηθῆ ἕνας ὑπερυψωμένος θρόνος ἔμπροσθεν αὐτοῦ γιὰ νὰ κάθεται ὁ Ἐπίσκοπος, συμφώνως μὲ τὴν παλαιοχριστιανικὴ διάταξι τοῦ συνθρόνου μέσα στὸ ἱερὸ Βῆμα [1].

1.β. Ὁ σημερινὸς Μητροπολίτης μὲ ἐγκύκλιο καὶ κατόπιν συνέδριο κληρικῶν καὶ λαϊκῶν ἀνέλαβε νὰ ἐπαναφέρη τὴν Τοπικὴ Ἐκκλησία στὴν ἀρχαία λειτουργικὴ τάξι, ἐξοβελίζοντας τὸν Ἐσταυρωμένο ὄπισθεν τῆς Ἁγίας Τραπέζης ἐντὸς τοῦ Ἱεροῦ Βήματος μὲ τὸ ἐπιχείρημα ὅτι ἡ συνήθεια αὐτὴ εἶναι νεωτέρα, δὲν προέρχεται ἀπὸ τὴν Ὀρθόδοξο Ἐκκλησία ἀλλὰ ἀπὸ Ρωμαιοκαθολικὲς καὶ Προτεσταντικὲς ἐπιδράσεις καὶ δὲν συνάδει μὲ τὸν θεολογικὸ χαρακτῆρα τοῦ Ἱεροῦ Βήματος, κατὰ τὸν ὁποῖο προηγεῖται ἡ Σταύρωσις (μὲ τὸν Ἐσταυρωμένο στὴν κορυφὴ τοῦ τέμπλου) καὶ ἕπεται ἡ Ταφὴ καὶ ἡ Ἀνάστασις (μὲ τὴν Ἁγία Τράπεζα ποὺ τὶς συμβολίζουν). Κατὰ συνέπεια θεωρεῖ ἀνακολουθία τὴν τοποθέτησι ἑνὸς δευτέρου Ἐσταυρωμένου ὄπισθεν τῆς Ἁγίας Τραπέζης.

«Oὐ δεῖ αἱρετικοῖς ἢ σχισματικοῖς συνεύχεσθαι» (Α΄)

Μέρος 1ο

«Oυ δει αιρετικοίς ή σχισματικοίς συνεύχεσθαι»

Προσεγγίζοντας την κατ’ ακρίβεια πράξη της Εκκλησίας

Τι σημαίνει «συνεύχεσθαι»; Γιατί «ου δει συνεύχεσθαι»;

π. Αναστάσιος Γκοτσόπουλος, Εφημέριος Ι. Ν. Αγ. Νικολάου Πατρών.

Είναι άραγε σωστές οι δικαιολογίες συγχρόνων Οικουμενιστών, για την έννοια της "συμπροσευχής"; Το παρόν άρθρο αποτελεί το 1ο μέρος της έρευνας αυτής.

(ΔΕΙΤΕ ΤΟ Β΄ ΜΕΡΟΣ)

Σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας μας, από τους Αποστολικούς ακόμα χρόνους, η αίρεση έχει καταστρεπτικές συνέπειες για τον άνθρωπο. Τον απομακρύνει από τον Θεό και τον οδηγεί στην απώλεια. Γι’ αυτό και ο ίδιος ο Κύριος και οι Απόστολοι είναι ιδιαίτερα αυστηροί με τις «αιρέσεις απωλείας»[1].

Οι Πατέρες της Εκκλησίας επισημαίνουν το μεγάλο κίνδυνο και ακολουθώντας τις Αποστολικές συστάσεις[2] καλούν τους χριστιανούς και μάλιστα τους ακατάρτιστους στην πίστη να μην έχουν καμία σχέση με αιρετικούς, διότι ο κίνδυνος για τη σωτηρία τους είναι βέβαιος.[3]

Δυστυχώς όμως πολλοί, μη έχοντας ουσιαστική σχέση με το πνεύμα των Πατέρων και με τη ζωή της Εκκλησίας μας, βλέπουν πίσω από τις απαγορεύσεις αυτές μίσος και εχθρότητα της Εκκλησίας προς τους αιρετικούς. Ο Αγ. Νεκτάριος όμως πολύ περιεκτικά συγκεφαλαιώνοντας την Ορθόδοξη διδασκαλία μας προτρέπει: «Αποτρέπου την απιστίαν και την αίρεσιν και το σχίσμα, όχι τον άπιστον και τον αιρετικόν και τον σχίστην, όχι τον άνθρωπον. Αποστρέφου την γνώμην, όχι την φύσιν. Δι’ εκείνην είναι αλλότριος και διάφορος, είναι αποστροφής και μίσους υπόδικος. Δια τοιαύτην είναι οικείος και πλησίον, είναι ελέους και συμπαθείας, πολλάκις δε και κηδεμονίας και περιθάλψεως άξιος»[4]. «Οι απαγορεύσεις περί πολυποίκιλης επικοινωνίας με αιρετικούς πήγαζαν ουσιαστικά από την αγάπη της Εκκλησίας. Η Εκκλησία δηλαδή προσπαθούσε αφ’ ενός να διαφυλάξει τα υγιά μέλη της από την ψυχοκτόνο ασθένεια των κακοδόξων, αφ’ ετέρου δε να προβληματίσει τους τελευταίους με τη στάση της και να τους κάνει να καταλάβουν ότι βρίσκονται σε εσφαλμένο δρόμο. Η αποχή δηλαδή από την κοινωνία μαζί τους είχε ταυτόχρονα και παιδαγωγικό χαρακτήρα»[5].

Διαστρέφουν τὴν Διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας ὁ Μητροπολίτης Φλωρίνης καὶ ἄλλοι

Πρωτοπρεσβύτερος Θεόδωρος Ζήσης

Ὁμότιμος Καθηγητὴς Θεολογικῆς Σχολῆς Α.Π.Θ.

ΔΙΑΣΤΡΕΦΟΥΝ ΤΗΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ

ΠΡΟΛΕΓΟΜΕΝΑ

Ἡ ἔκταση τοῦ παρόντος ἄρθρου ξεπέρασε τὸν ἀρχικὸ σχεδιασμό, διότι ἔπρεπε νὰ προστεθοῦν καὶ νὰ ἀναιρεθοῦν νέες συκοφαντίες καὶ διαστρεβλώσεις τοῦ νεωτεριστῆ καὶ οἰκουμενιστῆ μητροπολίτη τῆς Φλώρινας Εἰρηναίου. Γι᾽ αὐτὸ θεώρησα ἀπαραίτητο νὰ προτάξω τοὺς τίτλους τῶν ἑνοτήτων, ὥστε νὰ παραμείνει τὸ ἐνδιαφέρον τῶν ἀναγνωστῶν ζωντανὸ καὶ νὰ μὴ ἀποκάμουν νὰ τὸ διαβάσουν μέχρι τέλους. Διαρθρώνεται λοιπὸν τὸ περιεχόμενο ὡς ἑξῆς:

1. Μεταβάλλουν τὸ κακὸ σὲ καλὸ καὶ τὸ σκοτάδι σὲ φῶς. Παρεμποδίζουν τὴν σωτηρία.

2. Ἐστάλη στὴν Φλώρινα γιὰ νὰ ξερριζώσει τὴν καλὴ φυτεία τοῦ ὁσίου Αὐγουστίνου Καντιώτη

3. Οἱ διαστρεβλωμένες καὶ κακοποιημένες ἀλήθειες

α) Ἐκκλησία δὲν εἶναι οἱ ἐπίσκοποι, ἀλλὰ τὸ σύνολο τῶν πιστῶν. Ἡ πλάνη τοῦ ἐπισκοποκεντρισμοῦ

β) Κακὴ ὑπακοὴ καὶ ἁγία ἀνυπακοή

γ) Καλοὶ καὶ κακοὶ ἐπίσκοποι

δ) Κακοποιοῦν καὶ ὑβρίζουν τὴν Θεοπαράδοτη καὶ Πατροπαράδοτη Ἀποτείχιση

ε) Ξεπέρασε καὶ τὸν ἀρχιεπίσκοπο Ἱερώνυμο στὴν διαστρέβλωση

στ) Ὁ αἱρετικὸς Πολυχρόνιος καὶ οἱ ἀποτειχισμένοι. Συκοφαντικὴ μυθοπλασία.

ζ) Πάμπολλες διαστρεβλώσεις. Δὲν χωροῦν σὲ ἕνα ἄρθρο.

η) Οἱ προβατόσχημοι λύκοι καὶ ὁ καταξιωμένος καθηγητής

Ἐπίλογος: Χριστὸς ἐπὶ γῆς, ὑψώθητε.

1. Μεταβάλλουν τὸ κακὸ σὲ καλὸ καὶ τὸ σκοτάδι σὲ φῶς. Παρεμποδίζουν τὴν σωτηρία.

Δὲν εἶχα σκοπὸ νὰ ἀσχοληθῶ μὲ τὰ λεγόμενα καὶ πραττόμενα τοῦ νέου μητροπολίτη τῆς Φλώρινας Εἰρηναίου, ὁ ὁποῖος μόλις συμπλήρωσε ἕνα ἔτος ἀπὸ τὴν ἐκλογή του (9 Ὀκτωβρίου 2023) στὸν περιφανῆ θρόνο τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Φλωρίνης, Πρεσπῶν καὶ Ἑορδαίας, τὸν ὁποῖο ἐδόξασε καὶ ἐλάμπρυνε ὁ μέγας ἀγωνιστὴς καὶ σύγχρονος Ὁμολογητὴς ὅσιος Αὐγουστῖνος Καντιώτης. Μὲ παρεκάλεσαν καὶ μὲ παρακίνησαν πρόσωπα ἀπὸ τὸ δικό του ποίμνιο, νὰ πάρω θέση καὶ νὰ ἐκφράσω τὴν γνώμη μου γιὰ ὅσα δημοσίως ἐκήρυξε ὁ μητροπολίτης Εἰρηναῖος σὲ δύο κηρύγματά του πανομοιότυπα, μὲ ἀσήμαντες φραστικὲς διαφορές, ποὺ ἐξεφώνησε στὶς 17 Ἰουλίου, μὲ ἀφορμὴ τὴν ἑορτὴ τῆς Μεγαλομάρτυρος Ἁγίας Μαρίνης, τὸ ἕνα κατὰ τὸν ἑσπερινὸ τῆς ἑορτῆς στὸν Ἱερὸ Ναὸ τῆς Μεταμορφώσεως τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ Πτολεμαΐδας, τῆς δικῆς του μητροπολιτικῆς περιφέρειας (16.07.2024), καὶ τὸ ἄλλο στὸν πανηγυρίζοντα Ἱερὸ Ναὸ τῆς Ἁγίας Μαρίνης στὸ Τσοτύλι κατὰ τὴν Θεία Λειτουργία (17.7.2024), προσκεκλημένος τοῦ οἰκείου μητροπολίτη Σισανίου καὶ Σιατίστης Ἀθανασίου. Εἶχαν μάλιστα τὴν καλωσύνη οἱ σκανδαλισθέντες καὶ ἀνησυχήσαντες πιστοὶ νὰ ἀπομαγνητοφωνήσουν τὰ κείμενα τῶν δύο κηρυγμάτων, ποὺ οὐσιαστικὰ εἶναι ἕνα καὶ νὰ μοῦ τὰ ἀποστείλουν.

Ἡ Θεολογία τοῦ Σταυροῦ μέ τόν Ἐσταυρωμένο στήν Ἁγία Τράπεζα

Θεολογία τοῦ Σταυροῦ μέ τόν Ἐσταυρωμένο στήν Ἁγία Τράπεζα

Παν. Δ. Παπαδημητρίου, αʹ ἔκδοσις, 6/12/2024

(γιά καλύτερη ἀνάγνωση, γιά τίς παραπομπές, τίς εἰκόνες, τίς ἀναφορές, κτλ., δεῖτε στὸ τέλος τό PDF)

1 Η ΘΕΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΣΤΑΥΡΩΜΕΝΟΥ ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ

Ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς μᾶς εἶπε ὅτι «ὃς οὐ λαμβάνει τὸν Σταυρὸν αὐτοῦ καὶ ἀκολουθεῖ ὀπίσω Μου, οὐκ ἔστι Mου ἄξιος», Ματθ. ιʹ 38.

Ἄρα ὁ Χριστιανός, σὲ ὅλην του τὴν ζωήν λαμβάνει τὸν Σταυρὸν αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθεῖ ὀπίσω ἀπὸ τὸν Χριστόν καί Θεόν μας. Δηλ. ὁ Χριστιανός, λαμβάνων τὸν Σταυρόν, ἀκολουθεῖ στὰ ἀχνάρια τῆς ἐπίγειας ζωῆς τοῦ Χριστοῦ καὶ τῶν διδασκαλιῶν καὶ ἐντολῶν Του,1 δι᾽ οὗ Σταυροῦ ἡμῖν κόσμος ἐσταύρωται καὶ ἡμεῖς τῷ κόσμῳ.2

Γιὰ αὐτὸ ὅταν πεθαίνει ὁ Χριστιανός, στὸν τάφο του πήγνυται ὁ Σταυρός τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, «τὸ σημεῖον τοῦ Υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου»,3 ποὺ κουβαλοῦσε μὲ τὴν βοήθεια τοῦ Θεοῦ σὲ ὅλην του τὴν ζωή, ὁ ὁποῖος Σταυρὸς εἶναι ἐπίσης ἡ σύνοψη ὅλων τῶν διδασκαλιῶν καὶ ἐντολῶν τοῦ Χριστοῦ καὶ Θεοῦ μας, εἶναι ἡ σφραγίδα ὅτι αὐτὸς ἦταν (ἐν δυνάμει, μακάρι καὶ ἐν πράξει) ἀληθινός Του μαθητής, εἶναι ἡ ἐλπίδα τοῦ Χριστιανοῦ καὶ τῶν νεκρῶν ἡ ἀνάστασις.4

Γιὰ αὐτὸ ὅλοι οἱ Ὀρθόδοξοι ἔχουν τὸν Σταυρὸν τοῦ Κυρίου στὸν Τάφο τους.

Πρωτίστως, ὅλοι οἱ Μάρτυρες, καὶ ὅλοι οἱ Ἅγιοι εἶχαν/ἔχουν τὸν Σταυρὸν τοῦ Κυρίου στὸν τάφο τους ἀνέκαθεν, μαρτυρούμενον ἤδη ἀπὸ τὰ παλαιοχριστιανικὰ χρόνια. Ὁ Μέγας Κωνσταντῖνος τό 320 μ.Χ. ἔμπηξε στὴν Ἁγία Τράπεζα πάνω ἀπὸ τὸν τάφο τοῦ Ἀποστόλου Πέτρου Σταυρὸ βάρους 68 κιλῶν ἀπὸ ἀτόφιο χρυσάφι, βλ. §2.1, καί ὅλο τό §2.

Βλ. ἐπίσης, τὴν ἐνότητα «Σταυρόν πηχθῆναι ἐπὶ τῆς τιμίας Τραπέζης (6ος αἰ.)», §2.4.

«Οἱ Μάρτυρες εἶναι οἱ πρῶτοι Ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας. [...]. Ἐν τοῖς κοιμητηρίοις τὸν πέριξ τοῦ Τάφου ἑκάστου Μάρτυρος χῶρον περιέβαλλον καὶ ἐστέγαζον δι’ οἰκοδομῆς, ἡ ὁποία κατὰ τὰς τρεῖς αὐτῆς πλευρὰς εἶχεν ἁψῖδας. Αἱ οἰκοδομαὶ αὗται ὠνομάσθησαν Μαρτύρια, ἕκαστον δὲ αὐτῶν ἔφερε τὸ ὄνομα τοῦ οἰκείου Μάρτυρος (Μαρτύριον τοῦ τάδε Μάρτυρος). Ἐκεῖ ἐπὶ τοῦ Τάφου τοῦ Μάρτυρος ἐτελεῖτο ἡ Θεία Εὐχαριστία κατὰ τὰς μνήμας Μαρτύρων καὶ καθ’ οἰανδήποτε ἄλλην περίστασιν.

Ἔλεγχος καὶ ἀναίρεση ἐπιχειρημάτων Ἐγκυκλίου 1-2024 τοῦ Μητροπολίτου Περιστερίου καὶ τοῦ Συνοδευτικοῦ Μηνύματος. (Γ΄ ΜΕΡΟΣ – τελευταῖο)

Ἰωάννης Λίτινας

Ἔλεγχος καὶ ἀναίρεση ἐπιχειρημάτων Ἐγκυκλίου 1-2024 τοῦ Μητροπολίτου Περιστερίου καὶ τοῦ Συνοδευτικοῦ Μηνύματος.

(μικρὰ συμβολὴ στὸ ἔργο τῆς Συνοδικῆς Ἐπιτροπῆς Νομοκανονικῶν καὶ Δογματικῶν Ζητημάτων)

Γ΄ ΜΕΡΟΣ (τελευταῖο)Ἡ ὑποτιθέμενη «σύγχυση» μεταξύ τοῦ «Ἐσταυρωμένου τῆς Μ. Παρασκευῆς» καί τοῦ «Τιμίου Σταυροῦ».

Δεύτερη «σύγχυση» ποὺ καταλογίζεται στοὺς ὀρθοδόξους, εἶναι μεταξὺ τοῦ «Ἐσταυρωμένου τῆς Μ. Παρασκευῆς» καὶ τοῦ «Tιμίου Σταυροῦ». Μέσω τῆς κατηγόρησης αὐτῆς ἐπιχειρεῖται νὰ διαχωρισθοῦν τὰ ἐν λόγω δύο ὡς ἀλλότρια, ὥστε νὰ προστεθεῖ μία ἀκόμα δικαιολογία γιὰ τὴν καταφρόνηση τοῦ Ἐσταυρωμένου ποὺ διενεργεῖται σὲ ὅλη τὴν ἔκταση τῆς Ἐγκύκλιου.

Ἔτσι, δίνεται ἔμφαση στὴν ἀξία τοῦ τύπου τοῦ Τιμίου Σταυροῦ ποὺ δὲν ἔχει τὴν ἀπεικόνιση τοῦ Ἐσταυρωμένου, σὲ ἄκρα ἀντιδιαστολὴ μὲ τὸν Ἐσταυρωμένο, ποὺ βεβαίως εἶναι ἐπίσης τύπος τοῦ Τιμίου Σταυροῦ μὲ προσαρτημένη ἢ ἁγιογραφημένη τὴν εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ.

Διατείνεται πρὸς τοῦτο, ὅτι ὁ λαὸς τοῦ Θεοῦ «σταυρο-προσκυνᾶ» καὶ ὄχι «ἐσταυρωμενο-προσκυνᾶ»,[1] σημειώνοντας ὅτι ὁ λαὸς τοῦ Θεοῦ προσκυνᾶ τὸν Σταυρὸ «ὅλον τὸν χρόνο», ἐνῶ τὸν Ἐσταυρωμένο «γιὰ μία μόνον ἡμέρα», παραθεωρώντας ὅτι καὶ ὁ Ἐσταυρωμένος προσκυνεῖται ὁμοίως ὅλον τὸν χρόνο ἀφοῦ εἶναι ἀνάγλυφος ἢ ἁγιογραφημένος πάνω στὸ ἅγιο Ευαγγέλιο καὶ στὸν Σταυρὸ λιτανειῶν. Το δὲ Εὐαγγέλιο προσκυνεῖται πρῶτο κατὰ τὴν τάξιν τῆς προσκυνήσεως καὶ μετὰ ὁ Σταυρός.[2]

Γίνεται κατόπιν παραπομπή στὶς ἑορτὲς τῆς Σταυροπροσκυνήσεως καὶ τῆς Παγκοσμίου Ὑψώσεως τοῦ Τιμίου Σταυροῦ, ἀποσιωπώντας ὡστόσο ὅτι: α) καὶ οἱ δύο ἑορτὲς αὐτὲς εἶναι καὶ ὀνομάζονται «δεσποτικὲς», ἀφοῦ ὁ Σταυρὸς ἀνήκει στὸν Ἐσταυρωμένο Δεσπότη Χριστό, καὶ β) ὅτι τιμώντας τὸν Σταυρὸ ἀνάγεται ἡ τιμὴ στὸν Ἐσταυρωμένο.[3]

Ἀσφαλῶς δύναται νὰ γίνει εἰκαστικὴ διάκριση μεταξὺ τῶν δύο (Σταυροῦ καὶ Ἐσταυρωμένου), ὄχι ὅμως θεολογικὴ, ὅπως θὰ δοῦμε. Στὶς ἑορτὲς αὐτὲς ἡ Ἐκκλησία δίνει ἔμφαση σαφῶς στὴν προσκύνηση τοῦ Σταυροῦ διότι:

Ἡ θεολογικὴ σκέψις τοῦ J. Moltmann

Ἡ θεολογικὴ σκέψις τοῦ J. Moltmann

Τοῦ κ. Εὐλαλίου Θωμαΐδη, Θεολόγου

Οἱ μεταπατερικοὶ θεολόγοι μετὰ τοὺς K. Barth καὶ K. Rahner, τόσο οἱ προτεστάντες (πχ. J. Moltmann) ὅσο καὶ οἱ ρωμαιοκαθολικοὶ (πχ. C. LaCugna [1]), ἐπιχειροῦν νὰ θεμελιώσουν τὴν ἑνότητα τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ πάνω στὶς ἀμοιβαῖες διαπροσωπικὲς σχέσεις, τουτέστιν στὴν ἀγαπητικὴ ἀλληλοπεριχώρηση τῶν ὑποστάσεων ἢ προσώπων τῆς ἀκτίστου θεότητας, καὶ ὄχι πλέον στὸ δόγμα τῆς ὀντολογικῆς μοναρχίας τοῦ Πατρός, ἤτοι στὴν ἐκ τοῦ Πατρὸς αὐτοκοινοποίηση τῆς οὐσίας (θεολογικὴ καὶ οἰκονομικὴ κοινοποίηση) στὰ αἰτιατὰ πρόσωπα, δηλαδὴ σὲ αὐτὰ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγ. Πνεύματος.

Τόσο ὁ ὅρος τοῦ Barth «τρόπος τοῦ εἶναι τοῦ Θεοῦ» ὅσο καὶ ὁ ὅρος τοῦ Rahner «τριπλὸς τρόπος ὕπαρξης τοῦ Θεοῦ», πρᾶγμα ποὺ προσπαθοῦν νὰ καταδείξουν τὶς διακρίσεις ἐντός τῆς θεότητας, εἶναι ὅροι οἱ ὁποῖοι μποροῦν νὰ ὁδηγήσουν στὴν ἐξάλειψη τῶν προσωπικῶν διαφορῶν (οἰκονομικὸς καὶ θεολογικὸς σαβελλιανισμός [2]) καὶ αὐτὸ ἀκριβῶς προσπαθεῖ νὰ ἀποφύγει ὁ J. Moltmann.

Ἔχοντας ὑπόψιν μας τὰ ἀνωτέρω εἰσαγωγικὰ ἐκτεθέντα μποροῦμε κάλλιστα νὰ προχωρήσουμε στὴν πραγμάτευση ὁρισμένων θεμελιωδῶν θέσεων τῆς θεολογικῆς σκέψη τοῦ J. Moltmann, ἡ ὁποία ἔχει ἐπηρεάσει τὴν πλειονότητα τῶν σύγχρονων ὀρθόδοξων ἀκαδημαϊκῶν θεολόγων. Γιὰ τὸν M. ὁ κύριος ἐχθρός τοῦ χριστιανισμοῦ δὲν εἶναι ἄλλος ἀπὸ τὸ μονταλισμό, ἤτοι ὁ σαβελλιανσιμὸς – τροπικὸς μοναρχιανισμός. Οἱ θεολόγοι πρὶν τὸ M. δὲ μπόρεσαν νὰ ἀντιληφθοῦν τὸ σχεσιακὸ χαρακτῆρα τοῦ προσώπου. Ἐν ὀλίγοις, τὸ «ἐγὼ» δὲ μπορεῖ νὰ ὑπάρχει ἄνευ τοῦ «ἐσύ», πρᾶγμα ποὺ σημαίνει ὅτι δὲν ὑπάρχει προσωπικότητα ἄνευ σχέσεως ἢ ἀναφορᾶς, οὔτε ὅμως ἀναφορὰ ἄνευ προσωπικότητας. Ἡ προσωπικότητα καὶ ἡ σχέση μὲ τὸ κάθε ἄλλο (Θεός, κόσμος, ἄνθρωπος) εἶναι δύο ὄψεις τοῦ ἰδίου πράγματος, κατὰ τὸ M. πάντοτε [3].

Ἡ ἑνότητα τοῦ Θεοῦ δὲ βασίζεται στὴ μία οὐσία τῆς θεότητας, ὅπως ὑποστηρίζουν οἱ κλασσικὲς θεολογικὲς παραδόσεις τῆς δυτικῆς καὶ τῆς ἀνατολικῆς χριστιανοσύνης, οὔτε σὲ μία ἀπόλυτη ὑποκειμενικότητα (ὅπως πρεσβεύει ὁ πατρομονισμὸς τοῦ Rahner), ἀλλὰ βασίζεται στὴν ἀμοιβαία – ἀγαπητικὴ σχέση τῶν τριαδικῶν προσώπων. Αὐτὴ ἡ ἀμοιβαία σχέση καλεῖται ἀλληλοενοίκηση [4], ἡ ὁποία ὑποτίθεται ὅτι ταυτίζεται μὲ τὴν πατερικὴ ἀλληλοπεριχώρηση τῶν ὑποστάσεων ἢ προσώπων.

Ὁ "καινὸς" ἄνθρωπος τοῦ Θεοῦ καὶ ὁ κενὸς θείας χάριτος ἄνθρωπος τοῦ μέλλοντος

Πρωτ. Στέφανος Στεφόπουλος

Ο “καινός” άνθρωπος του Θεού και ο κενός θείας χάριτος άνθρωπος του μέλλοντος

Ποιμαντικά διαχρονικά προβλήματα και ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος

Μεταξύ των πολλών δεινών που μας “φίλεψε” ο δαιμονικός κορωνοϊός και η δραστική μείωση των εκκλησιαζομένων σε εθνικό επίπεδο.

Το ομολογούμε συχνά και προβληματιζόμαστε σχετικά με την/τις αιτίες που οδήγησαν πολλούς χριστιανούς μακριά απ’ τους Ναούς και τις ενοριακές ποιμαντικές δραστηριότητες.

Όμως, αν και υπάρχει μιά αλήθεια πίσω απ’ τα γεγονότα, τα πρόσωπα και τις καταστάσεις των ημερών εκείνων που δικαιολογούν εν μέρει την απομάκρυνση των πιστών από τις εκκλησίες, όμως δεν δικαιολογεί πλήρως την συμπεριφορά πολλών χριστιανών σήμερα.

Αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς με τον εαυτό μας, οφείλουμε να παραδεχθούμε ότι συνιστά παραπλανητική απλοποίηση η μονομερής εξήγηση του αδειάσματος, σχεδόν, από τους Ναούς μας των χριστιανών λόγω του κορονοϊού, της στάσης της Εκκλησίας και της διαχείρισης του προβλήματος από την Πολιτεία.

Το φαινόμενο μάλλον συνέπεσε με μιά σειρά άλλων παραγόντων και μάλιστα διαχρονικών. Δε φτάσαμε εδώ μέσα από καταστάσεις των τελευταίων 2, 3 ετών αλλά από πολλά και πολύ παλιά θέματα των κοινωνιών.

Ἡ Ὀρθοδοξία σήμερα - Πόσο ἀνήκει στοὺς καιροὺς μας ἢ ποιές πρόσαρμογές ἐπιβάλλονται;

Γέρων Θεόκλητος Διονυσιάτης

Ὁ τίτλος εἶναι, σαφῶς καθοριστικός, ὡς χρονικὸς προσδιορισμὸς τῆς Ὀρθοδοξίας σήμερα καὶ ὡς διαστολὴ ἀπὸ τὸ χθές. Δηλαδή, ὑπὸ τὴν σύγχρονη ὀπτικὴ γωνία, τί εἶναι ἡ Ὀρθοδοξία, ποιό εἶναι τὸ μήνυμά της, ποιά στοιχεῖα τὴ συγκροτοῦν, πόσον ἀπηχεῖ σήμερα, τί παλαιὸ ἀπὸ τὸ σῶμα της πρέπει ν' ἀποβληθεῖ, τί νέο μπορεῖ καὶ πρέπει νὰ προσλάβει, τέλος, πόσο ἀνήκει στοὺς καιρούς μας ἢ ποιές πρόσαρμογές ἐπιβάλλονται;

Βέβαια, οἱ προτάσεις καὶ τὰ ἐρωτήματα περιορίζονται στὸν ἑλλαδικὸ χῶρο, ὅσο καὶ ἂν ἡ Ὀρθοδοξία δὲν γνωρίζει ὅρια, οὔτε ἐποχές, οὔτε ἱστορικὲς μεταβολὲς τοῦ κόσμου, γιατί εἶναι ὑπέρχρονη κατὰ τὴ θεανθρώπινη δομή της. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖο μεταβάλλεται, ὑπόκειται σὲ ἀλλοιώσεις, εἶναι ὄχι ἡ Ὀρθοδοξία, ἀλλὰ... οἱ ὀρθόδοξοι, ὡς ἐλεύθερες καὶ τρεπτὲς προσωπικότητες.

Ὀρθοδοξία εἶναι ὁ Χριστός, ὀρθοδόξως ἑρμηνευθεὶς καὶ βιωθεῖς, παρατεινόμενος στοὺς αἰῶνες. Εἶναι, κατὰ τὸν Παῦλο, «Ἰησοῦς Χριστὸς χθὲς καὶ σήμερον ὁ αὐτὸς καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας» (Ἔβρ. 13,8), ποὺ ἀποτελεῖ τὴ Κεφαλὴ τῆς Ἐκκλησίας=μέλη. Χριστολογικὼς «ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν...» (Ἰωάν. ἄ, 14). Καί, κατὰ τὴν 4η Οἰκουμενικὴ Σύνοδο, ὁ Χριστὸς εἶναι μιὰ ὑπόσταση μὲ δύο φύσεις ἀσύγχυτες, Θεὸς καὶ ἄνθρωπος ποὺ μὲ τὴν ἀντίδοση τῶν ἰδιωμάτων, θέωσε τὴ σάρκα .Ἡ Ἐκκλησία «σημαίνεται ἐν τοῖς Μυστηρίοις». Ἡ Ἐκκλησία εἶναι «στῦλος καὶ ἑδραίωμα τῆς ἀληθείας». Ἡ Ἐκκλησία εἶναι πηγὴ χάριτος, ποὺ ἀναβλύζει μὲν ἀπὸ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα, χορηγεῖται ὅμως διὰ τοῦ ἱερατείου. Ἡ χάρις παίρνει πρόσωπα κακοποιημένα ἀπὸ τὴν ἁμαρτία καὶ τὰ θεοποιεῖ. Ἀπὸ τὴν ἄποψη αὐτή, ἡ Ἐκκλησία εἶναι Θεοτόκος. Τὰ πάντα στὴν Ἐκκλησία πλέουν μέσα στὸ ἄκτιστο φῶς τῆς Ἁγίας Τριάδος.

Τὸ ἀλφαβητάριον τῆς συγχύσεως

Τὸ ἀλφαβητάριον τῆς συγχύσεως

Γράφει ὁ κ. Εὐλάλιος Θωμαΐδης, θεολόγος – ἐκπαιδευτικὸς

Στὸ παρὸν ἄρθρο θὰ μᾶς ἀπασχολήσει ἡ κατάδειξη ὁρισμένων δογματικῶν – θεολογικῶν ἀνακριβειῶν καὶ πλανῶν, οἱ ὁποῖες παρουσιάζονται στὸ βιβλίο «Ἀλφαβητάρι τῆς Πίστης» τοῦ Χρήστου Γιανναρᾶ καὶ ἀφοροῦν στὴν ἰδιαίτερη θεώρηση τῆς ἀγάπης τοῦ πρόσφατα ἐκλιπόντος καθηγητῆ φιλοσοφίας στὴν Πάντειο σχολή.

Στὶς σελίδες 60 καὶ 61 τοῦ ἀνωτέρω ἀναφερθέντος φημισμένου του βιβλίου ὁ καθ. Χρ. Γ. φαίνεται νὰ συγχέει τὰ φυσικὰ ἰδιώματα μὲ τὰ ὑποστατικὰ (στὴν προκειμένη περίπτωση μόνο μὲ αὐτὰ τοῦ Πατρὸς – πατρομονισμός). Πιὸ συγκεκριμένα, ἀναφέρει ὅτι ὁ Θεὸς εἶναι ἄκτιστος, ἄχρονος, ἄπειρος καὶ ἀπεριόριστος, ὄχι γιατί ἡ οὐσία του ὀφείλει νὰ εἶναι αὐτὰ τὰ πράγματα, ἀλλὰ γιατί εἶναι ὄντως Πρόσωπον – ὕπαρξη προσωπική. Οὐδείς, ὅμως, Ἕλληνας Πατέρας τῆς Ἐκκλησίας ὑποστήριξε ὅτι ὁ Θεὸς ἔχει τὶς φυσικὲς ἢ οὐσιώδεις του ἰδιότητες, ἐπειδὴ εἶναι Πρόσωπο ἤ, κάλλιον εἰπεῖν, ἐπειδὴ εἶναι Πατήρ. Ὅποιος ἀποδίδει τὰ προσωπικὰ στὴν οὐσία καὶ τὰ οὐσιώδη στὰ πρόσωπα δὲν κάνει κάτι τίποτε ἄλλο πέραν ἀπὸ τὸ νὰ βρίσκεται σὲ θεολογικὴ πλάνη καὶ σύγχυση, διότι φαίνεται νὰ ἀγνοεῖ τὸ ὀρθόδοξο δόγμα ὅτι ὁ Πατὴρ ὡς ὑπόσταση εἶναι αἴτιος τῶν ὑποστάσεων ἢ προσώπων τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγ. Πνεύματος (πηγὴ καὶ ρίζα τῆς θεότητας), ἐνῷ ἡ ὑπερούσια οὐσία – ἄκτιστη θεία φύση εἶναι ἡ θεοπρεπὴς αἰτία ὅλων τῶν ἀκτίστων φυσικῶν της προσόντων (βούληση, δύναμη, ἐνέργεια καὶ ὅλα τὰ περὶ τὴ θεία οὐσία οὐσιώδη ἰδιώματα).

Τό «Πάσχα τοῦ Καλοκαιριοῦ» καί ὁ συνεορτασμός τοῦ Πάσχα

Τὸ ἐρχόμενον Πάσχα θὰ ἐπιδιωχθῆ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν ἐπετεύχθη τὸ 1923!

ΤΟ «ΠΑΣΧΑ ΤΟΥ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΟΥ» ΚΑΙ Ο ΣΥΝΕΟΡΤΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ

Πῶς θὰ συνεορτάσουν Πατριάρχης – Πάπας τὸ ἕνα «Πάσχα» ἄνευ τοῦ ἑτέρου;…

Θὰ πανηγυρίσουν διὰ τὴν σχετικοποίησιν τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Κυρίου, τὴν ὁποίαν κατώρθωσαν οἱ παπικοὶ μὲ τὸ δόγμα τῆς «Assumptio» τῆς Θεοτόκου;

Γράφει ὁ κ. Παῦλος Τρακάδας, θεολόγος

Δικαίως αἱ ἐξαγγελίαι τοῦ Πατριάρχου Βαρθολομαίου περὶ ἀπὸ κοινοῦ ἑορτασμοῦ τοῦ Πάσχα μετὰ τοῦ Πάπα ἔχουν προκαλέσει ἀνησυχίαν καὶ ἀντιδράσεις εἰς τοὺς πιστούς. Ἤδη ἔχουν γραφῆ πολλὰ καὶ θὰ γραφοῦν ἀκόμη περισσότερα περὶ ἐν γένει τοῦ ἀδυνάτου συνεορτασμοῦ μετὰ αἱρετικῶν, ὅπως καὶ κατὰ τῆς ἀλλαγῆς τοῦ Πασχαλίου, ἡ ὁποία ὄχι ἁπλῶς φημολογεῖ­ται, ἀλλὰ ὑποστηρίζεται ἀπὸ τὸ κλῖμα τοῦ Πατριαρχείου Κων/λεως ὡς πρακτικὴ διευκόλυνσις διὰ τοὺς ἐν παποπροτεσταντικὰς χώρας διαμένοντας Ὀρθοδόξους καὶ ἔνδειξις ἑνότητος ὅλων τῶν χριστιανῶν ἔναντι τῶν ἀλλοθρήσκων ἁπανταχοῦ τῆς γῆς. Μία ἰδιαζόντως σημαντικὴ πτυχὴ τοῦ ζητήματος, ἡ ὁποία δὲν ἔχει ἀναδειχθῆ ἀρκούντως, εἶναι ὁ συνδυασμὸς τῶν δύο, δηλ. αἱρέσεως καὶ πασχαλίου, καὶ κατάλληλος ἀφορμὴ ἡ «ἑορτὴ τῶν ἑορτῶν» τοῦ Θέρους, ἡ Κοίμησις τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου.

Ὁ ἑορτολογικὸς κύκλος καὶ τὸ ἡμερολόγιον

Πολλοὶ ἔχουν ἀκούσει ἢ ἔχουν διαβάσει ὅτι τὸ ἡμερολογιακὸν ζήτημα ἐκκίνησεν, ὅταν τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον τὸ 1902 ἤλλαξε τὴν ἀπ’ αἰώνων στάσιν αὐτοῦ καὶ ἐζήτει ἀπὸ τὰς Ὀρθοδόξους Ἐκκλησίας νὰ πληροφορηθῆ τί φρονοῦν περὶ ἀλλαγῆς τοῦ ἡμερολογίου, καταλῆ­γον μετὰ ἀπὸ τὰς ἀρνητικὰς ἀπαντήσεις εἰς τὴν ἐγκύκλιον τοῦ 1904, ὅπου ἀπερρίφθη κάθε μεταβολή. Εἰς ὀλίγους ὅμως εἶναι γνωστὸν ὅτι ἀπὸ τὸ 1894 ὁ παπικὸς κληρικὸς Tondini de Quarenghi ἐπίεζεν εἰς τὴν Κων/πόλιν διὰ τὸ συγκεκριμένον ζήτημα, μεταξὺ ἄλλων δημοσιεύων μελέτην τὸ 1905 μὲ τίτλον «Ὀνομασίαι ἐκφράζουσαι ἀμέσως τὴν θεία μητρότητα τῆς Μαρίας ἐν τῷ Θεοτοκαρίῳ τοῦ Πατριαρχείου Κων/λεως», εἰς τὴν ὁποίαν προβάλλει τὴν σπουδαιότητα τοῦ ἡμερολογιακοῦ ζητήματος διὰ τὴν «ἕνωσιν» Ὀρθοδοξίας καὶ παπισμοῦ. Ἡ Ὑπεραγία Θεοτόκος τιμᾶται δεόντως εἰς Ἀνατολὴν καὶ Δύσιν καὶ μία τοιαύτη μελέτη ἀμέσως θὰ προσήλκυε τὸ ἐνδιαφέρον ὅλων.

ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΣΤΟ ΔΙΑΛΟΓΟ ΜΕ ΤΗΝ ΡΩΜΑΙΟΚΑΘΟΛΙΚΗ ΟΜΟΛΟΓΙΑ (ΙΧ) –Περὶ Ἀγάπης, "Διαλόγου τῆς Ἀγάπης" καὶ Ζήλου.

Πρωτ. Στέφανος Στεφόπουλος

ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΣΤΟ ΔΙΑΛΟΓΟ ΜΕ ΤΗΝ ΡΩΜΑΙΟΚΑΘΟΛΙΚΗ ΟΜΟΛΟΓΙΑ (ΙΧ)

Περί Αγάπης, “Διαλόγου της Αγάπης” και Ζήλου.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ 1’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ - 2’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ - 3’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ - 4’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ

- 5’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ - 6’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ - 7’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ - 8’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ

Στις μέρες μας πολύς λόγος γίνεται για την αγάπη. Μιά περίεργη αγάπη που συχνά δεν έχει παρά ελάχιστη σχέση ή και μηδαμινή με την αληθινή αγάπη που όπως μας διδάσκει η Εκκλησία μας δεν χωρίζεται της αληθείας.

Αυτή η παραφροσύνη, γνωστή και ως “αγαπολογία”, δημιουργεί εσφαλμένες εντυπώσεις στους αγαπώμενους και αλγεινή εικόνα στο πλήρωμα της Εκκλησίας, όταν το θέμα ή τα πρόσωπα σχετίζονται άμεσα μ’ αυτήν.

Ένα παράδειγμα από τα πολλά είναι οι διαχριστιανικοί και διαθρησκειακοί διάλογοι, στους οποίους οι ορθόδοξοι θεολόγοι επικαλούμενοι την δυσκολία κατανόησης των δογματικών αληθειών μας, επιδίδονται σε μιά άκρατη “αγαπολογία” που τελικά σχετικοποιεί τα δόγματα και θέτει σε κίνδυνο την πίστη μας αλλά και “θολώνει” τα νερά γιά τους ετερόδοξους οι οποίοι τελικά αντί να επιστρέφουν στην μόνη αληθινή Εκκλησία που είναι η Ορθοδοξία, παραμένουν στην πλάνη τους, ενίοτε προσπαθώντας να συγκλίνουν σε επί μέρους δευτερεύοντα στοιχεία αρκούμενοι στην παρεξηγημένη “αγάπη” μας με την ιδέα ότι βαδίζουν σε ένα απ’ τα μονοπάτια που οδηγούν στην ουράνια βασιλεία. Οδηγεί, λοιπόν, η παρεξήγηση αυτή στην αίρεση του Οικουμενισμού.

Απ’ την άλλη πάλι, συχνά βιώνουμε το αντίθετο άκρο του ζηλωτισμού που οδηγεί σε ακρότητες που θίγουν την Εκκλησία μας και δημιουργούν πολύ αρνητική εντύπωση στους συμμετέχοντες στους διαλόγους.

Ας δούμε, όμως, παρακάτω κάποιες θέσεις της Εκκλησίας μας για να διαπιστώσουμε ποιός είχε αληθινή αγάπη γιά τους αντιφρονούντες, τους αιρετικούς, τους αμαρτωλούς. Ο Κύριος, οι Άγιοι, η Παράδοσή μας ή οι σημερινοί θεολόγοι που φωνασκούν υπέρ μιάς άκριτης “αγαπολογίας” που φτάνει στο μεθόριο των δογματικών μας αληθειών;

– Ο Κύριός μας δεν απηύθυνε τα φοβερά “ουαί” εναντίον των Φαρισαίων και Γραμματέων, αποκαλώντας τους “όφεις”, “γεννήματα εχιδνών”, “υποκριτές”, “μωροί”, “οδηγοί τυφλοί”, “τάφοι κεκονιαμένοι”; (Ματθ. κγ’ 13 κ. εξ)

– Ο άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος δεν αποκάλεσε και αυτός τους Φαρισαίους και Σαδδουκαίους “γεννήματα εχιδνών”; (Ματθ. γ’ 7)

– Ο Απόστολος Πέτρος δεν συνιστά στους πιστούς να αποφεύγουν τους ψευδοπροφήτες και ψευδοδιδασκάλους (Β’ Πετρ. β κεφάλαιο) και τους “εμπαίκτες” και να διέρχονται τη ζωή τους “εν αγίαις αναστροφαίς και ευσεβείαις”; (Β’ Πετρ. γ’, 11)

«Ἀλλοτρίας δὲ βοτάνης ἀπέχεσθαι, ἥτις ἐστὶν αἵρεσις» ΜΕΡΟΣ Ε’

Α’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ, Β’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ, Γ’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ, Δ’ ΜΕΡΟΣ ΕΔΩ

(Άγιος Ιγνάτιος ο Θεοφόρος – Προς Τραλλιανοίς VI, 37-38)

(και οι ομολογιακές βαθμίδες των Ορθοδόξων Χριστιανών)

ΝΙΚΟΣ Ε. ΣΑΚΑΛΑΚΗΣ, ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ

Αναμφίβολα, και στις Επιστολές του Αγίου Ιγνατίου «Προς Εφεσίους – ΧΙV, 29-31» και «Προς Πολύκαρπον Σμύρνης – ΙΙΙ, 30-34», φανερώνεται (σε ομολογιακές βαθμίδες) η άγρυπνη – ασυμβίβαστη συνείδηση του Αγίου Ιγνατίου (ως ποιμένος) έναντι του κινδύνου των αιρέσεων, διατυπώνοντας και τις μορφές συμπεριφοράς∙ αγωνιστικής συμπεριφοράς σε επίπεδο αντίστασης. Γράφει σχετικά:

Α) «Οι επαγγελόμενοι Χριστού είναι, ουκ εξ ών λέγουσι μόνον, αλλά και εξ ών πράττουσι γνωρίζονται. «Εκ γαρ του καρπού το δένδρον γινώσκεται» (Ματθ. 12, 33)» (Προς Εφεσίους).

Β) «Οι δοκούντες αξιόπιστοι είναι, και ετεροδιδασκαλούντες, μη σε καταπλησσέτωσαν. Στήθι δε εδραίος, ως άκμων τυπτόμενος. Μεγάλου εστιν αθλητού, δερεσθαι, και νικάν. Μάλιστα δε ένεκεν Θεού πάντα υπομένειν ημάς δει, ίνα και αυτός ημάς αναμείνη εις την βασιλείαν» (Προς Πολύκαρπον).

Αυτή την αναγκαιότητα συνύπαρξης, πολλαπλής σύμμιξης αρετής και ομολογίας, που υπογραμμίζει (ανωτέρω) ο Άγιος Ιγνάτιος, δεν την κατανοεί το σύγχρονο πλήρωμα∙ την αρνούνται δε στην πράξη οι «σύγχρονοι ποιμένες».

Τα (αληθώς) παιδιά της Ορθοδοξίας τονίζουν:

«Ιδού αληθής ποιμένος λόγος, άξιος, δυνάμενος μόνον παρά γνησίου διαδόχου του Αποστόλου Παύλου να εκφωνηθή, λόγος άνευ κόμπου και υποσχέσεων, ουδ’ εν επισημότητι αξιώματος ακφωνηθείς, αλλ’ εν πάση ταπεινότητι. Λόγος θρησκείας έμπλεως και αρετής» (Από τον Εγκωμιαστικό λόγο Γεωργ. Ι. Καββαδία στον επίσκοπο (Κεφαλληνίας) Γεράσιμο Δόριζα).

Σύνοψις: Ἀντεπιγραφαὶ

Σύνοψις: Ἀντεπιγραφαὶ

Τοῦ κ. Εὐλαλίου Θωμαΐδη, Θεολόγου

Οἱ Ἀντεπιγραφαὶ ἀποτελοῦν ἕνα μικρὸ σὲ ἔκταση ἔργο τοῦ Ἁγ. Γρηγορίου Παλαμᾶ, τὸ ὁποῖο ἀπευθύνεται κατὰ τῶν Ἐπιγραφῶν τοῦ Ἰωάννου Βέκκου. Ἂς δοῦμε συνοπτικὰ τὴ θεματολογία ποὺ ἀπασχολεῖ τὸ παρὸν ἔργο.

Σύμφωνα μὲ τὸν Ἅγ. Γρηγόριο Παλαμᾶ, οἱ προθέσεις, ἐκ, καί, διά, ταυτίζονται μεταξύ τους σὲ ὅ,τι ἀφορᾶ στὴ θεία οἰκονομία, δηλαδὴ τὴν ἐνεργειακὴ (δημιουργικὴ καὶ ἀναδημιουργικὴ) σχέση ποὺ ὑφίσταται μεταξὺ τῆς ἀκτίστου θεότητας καὶ τῆς κτιστῆς πραγματικότητας. Τοῦτο σημαίνει ὅτι μποροῦμε κάλλιστα νὰ ποῦμε ὅτι τὸ Ἅγιο Πνεῦμα ἐκχέεται πρὸς τὴν κτίση τόσο ἐκ ὅσο καὶ διὰ τοῦ Υἱοῦ, καθότι αὐτὲς οἱ προθέσεις ἀναφέρονται στὴ μία ἄκτιστη θεία ἐνέργεια τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ, ἡ ὁποία προχέεται ἐκ Πατρός, δι’ Υἱοῦ ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι. Συνεπῶς, ὅταν οἱ προθέσεις ἐκ καὶ διὰ ἰσοδυναμοῦν ἢ ταυτίζονται, τότε δεικνύουν τὸ ἀπαράλλακτο τῶν τριαδικῶν ὑποστάσεων κατὰ τὴ φύση, τὴ βούληση, τὴ δύναμη, τὴν ἐνέργεια καὶ κατ’ ὅλα τὰ φυσικὰ ἢ οὐσιώδη ἰδιώματα (πχ. ἀθανασία, ἀτρεψία, ἀϊδιότητα, παντοδυναμία κλπ), τὰ ὁποῖα βρίσκονται περὶ τὴν ἄκτιστη θεία φύση. Ἀντιθέτως, σὲ ὅ,τι ἀφορᾶ στὶς τριαδικὲς ὑποστάσεις τῆς ἀκτίστου θεότητας μετὰ τῶν ὑποστατικῶν τους ἰδιωμάτων, ἡ πρόθεση διὰ δὲν μπορεῖ νὰ ἀποδοθεῖ στὴν ὑπόσταση ἢ πρόσωπο τοῦ Υἱοῦ, καθότι ὁ Υἱὸς δὲν σχετίζεται ὑποστατικὰ ἢ προσωπικὰ μὲ τὴν ὑπόσταση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος [1]. Τὸ Ἅγιο Πνεῦμα, λοιπόν, δὲν σχετίζεται ὑπαρκτικὰ μὲ τὸν Υἱὸ παρὰ μόνον κατὰ τὸ λόγο τῆς φύσεως (κοινότητα φύσης καὶ φυσικῶν ἰδιωμάτων).

Ἡ θεοεγκατάλειψις ὡς αἵρεσις κατὰ τοὺς Ἕλληνας Πατέρας τῆς Ἐκκλησίας

Ἡ θεοεγκατάλειψις ὡς αἵρεσις κατὰ τοὺς Ἕλληνας Πατέρας τῆς Ἐκκλησίας

Τοῦ κ. Εὐλαλίου Θωμαΐδη, Θεολόγου

Ἡ ὑποστατικὴ ταυτότητα τῶν δύο φύσεων, ἡ ὁποία ὑπάρχει στὴ σύνθετη ὑπόσταση τοῦ Χριστοῦ, ὅπως καὶ ἡ ταυτότητα τῆς βουλήσεως τῶν τριῶν θείων ὑποστάσεων, ἡ ὁποία ὑπάρχει ἐντός τῆς Ἁγίας Τριάδος, καταλύεται, ὄχι μόνο ἀπὸ τὴν ἀρειανικὴ θεωρία τῆς ὑποταγῆς τοῦ Υἱοῦ στὸν Πατέρα, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὴ σχετικὰ σύγχρονη θεωρία τῆς θεοεγκατάλειψης, τουλάχιστον ἔτσι ὅπως ἐκφράστηκε ἀπὸ τὸν J. Moltmann. Ἡ προαναφερθεῖσα θεολογικὴ ἄποψη, προκειμένου νὰ ἑρμηνεύσει μὲ κάποιον τρόπο τὴν ὀδύνη τῶν αἱματηρῶν πολεμικῶν συγκρούσεων ἐκείνης τῆς ἐποχῆς (Παγκόσμιοι πόλεμοι), ὑποστηρίζει πὼς ὁ Θεὸς συμμετέχει στὸ πάθος καὶ τὴν ὀδύνη ὁλόκληρου τοῦ κτιστοῦ κόσμου. Ὁ J. Moltmann θεωρεῖ πὼς ἡ ἀπόλυτη ἀπάθεια τοῦ Θεοῦ εἶναι μία ἐπιρροὴ ἀπὸ τὴν ἀρχαία ἑλληνικὴ φιλοσοφία, ἡ ὁποία ἔκανε λόγο περὶ ἑνὸς πρώτου ἀναιτίου αἰτιώδους ὑπερκείμενου ὄντος, τὸ ὁποῖο δὲν ἐπιθυμεῖ κάτι ἀπὸ τὰ αἰτιατὰ ὄντα, καὶ τὸ ὁποῖο δὲν ἀγαπᾶ κάτι ἄλλο πέραν τοῦ ἑαυτοῦ του, ἐφόσον αὐτὸ ὑπάρχει ὡς πλῆρες, μὴ ἔχοντας, δηλαδή, καμία δυνατότητα πρὸς πραγματοποίηση, καθότι αὐτὸ εἶναι μόνο ἐνέργεια καὶ ὄχι δυνάμει, πρᾶγμα ποὺ σημαίνει, μὲ τὴ σειρά του, ὅτι στὴν ἄκτιστη θεότητα δὲν ὑπάρχει κάτι ἀνεκπλήρωτο, δηλονότι κάποια ἰδιότητα ποὺ αὐτὴ νὰ μὴν τὴν κατέχει ἐξ ἀρχῆς.

Ὁ προαναφερθείς προτεστάντης θεολόγος, λοιπόν, θεωρεῖ τὸ Θεὸ ἀπαθῆ, λόγω τῆς ὀντολογικῆς του τελειότητας, ἀλλὰ ὄχι μὲ τρόπο ἀπόλυτο καὶ ἀμετάβλητο, καθὼς ὁ Θεὸς εἶναι συνάμα καὶ «ἐμπαθής», ἕνεκα τῆς ὑπέρμετρης ἀγάπης του, τὴν ὁποία δείχνει καὶ μεταδίδει πλουσιοπάροχα πρὸς τὰ κτίσματά του. Τὴ στιγμή, λοιπόν, τοῦ πάθους τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ Πατὴρ ἐγκαταλείπει τὸν Υἱὸ του ἐπάνω στὸ Σταυρό, ὑποφέροντας τοιουτοτρόπως τόσο ὁ Πατὴρ ὅσο καὶ ὁ Υἱὸς ἀπὸ αὐτὸν τὸν ἐπώδυνο ἀποχωρισμὸ[1].

Μικτοὶ Γάμοι: Τὸ κατ’οικονομία ἔγινε κανόνας

Συντάκτης Γιάννης Κοτζάμπασης

Τα τελευταία χρόνια τελούνται όλο και περισσότεροι μικτοί γάμοι. Μικτοί γάμοι λέγονται οι γάμοι που τελούνται μεταξύ Ορθοδόξων και αιρετικών, Ορθοδόξων και Ισλαμιστών ή Βουδιστών κ. α.

Στην Μίαν, Αγίαν, Καθολικήν και Αποστολικήν Εκκλησία , την Ορθοδοξία, υπάρχουν κανόνες που θεσπίστηκαν από τους Αγίους Πατέρες της Εκκλησίας μας στις Οικουμενικές Συνόδους βάσει των οποίων πορεύτηκε και πορεύεται η Εκκλησία. Βασικός στόχος των πιστών των Ορθοδόξων χριστιανών είναι σωτηρία. Τρία είναι τα στάδια που οδηγούν στην σωτηρία 1) η κάθαρση από τα πάθη , 2) η αγιότητα , 3) η Θέωση. Τα μέσα που χρησιμοποιεί η Εκκλησία για την πνευματική πρόοδο των πιστών είναι τα μυστήρια. Το βάπτισμα είναι το πρώτο μυστήριο που με αυτό γινόμαστε μέλη της Εκκλησίας αλλά και αποκτούμε το δικαίωμα να συμμετέχουμε και στα άλλα μυστήρια που οδηγούν στην αγιότητα.

Ένα από τα μυστήρια που βοηθούν τον άνθρωπο στην σωτηρία είναι και ο γάμος. Είναι ο χώρος όπου δύο άνθρωποι, ένας άνδρας και μία γυναίκα, βοηθά ο ένας τον άλλον πνευματικά για να φθάσουν στην Βασιλεία του Θεού και παράλληλα να γίνουν συνδημιουργοί του Θεού και να κάνουν τα παιδιά τους πολίτες του ουρανού. Εάν δεν καταφέρουμε να δημιουργήσουμε ως γονείς τις προϋποθέσεις για την σωτηρία των παιδιών μας, έχουμε αποτύχει σαν γονείς. Όσα πτυχία κι’ αν φροντίσουμε να πάρουνε όσες περιουσίες και να τους αφήσουμε είναι άχρηστα γιατί έχουν ημερομηνία λήξεως, και αυτά μας ακολουθούν μέχρι τον τάφο.

Το μυστήριο του γάμου τελείται κανονικά μόνον σε βαπτισμένους Ορθοδόξους χριστιανούς. Οι μικτοί γάμοι απαγορεύονται από τους Ιερούς κανόνες της Εκκλησίας μας. Στον ΙΔ (14) κανόνα της Δ΄ Οικουμενικής Συνόδου λέει τα εξής: