Ἔλεγχος καὶ ἀναίρεση ἐπιχειρημάτων Ἐγκυκλίου 1-2024 τοῦ Μητροπολίτου Περιστερίου καὶ τοῦ Συνοδευτικοῦ Μηνύματος. (Γ΄ ΜΕΡΟΣ – τελευταῖο)

Ἰωάννης Λίτινας

Ἔλεγχος καὶ ἀναίρεση ἐπιχειρημάτων Ἐγκυκλίου 1-2024 τοῦ Μητροπολίτου Περιστερίου καὶ τοῦ Συνοδευτικοῦ Μηνύματος.

(μικρὰ συμβολὴ στὸ ἔργο τῆς Συνοδικῆς Ἐπιτροπῆς Νομοκανονικῶν καὶ Δογματικῶν Ζητημάτων)

Γ΄ ΜΕΡΟΣ (τελευταῖο)Ἡ ὑποτιθέμενη «σύγχυση» μεταξύ τοῦ «Ἐσταυρωμένου τῆς Μ. Παρασκευῆς» καί τοῦ «Τιμίου Σταυροῦ».

Δεύτερη «σύγχυση» ποὺ καταλογίζεται στοὺς ὀρθοδόξους, εἶναι μεταξὺ τοῦ «Ἐσταυρωμένου τῆς Μ. Παρασκευῆς» καὶ τοῦ «Tιμίου Σταυροῦ». Μέσω τῆς κατηγόρησης αὐτῆς ἐπιχειρεῖται νὰ διαχωρισθοῦν τὰ ἐν λόγω δύο ὡς ἀλλότρια, ὥστε νὰ προστεθεῖ μία ἀκόμα δικαιολογία γιὰ τὴν καταφρόνηση τοῦ Ἐσταυρωμένου ποὺ διενεργεῖται σὲ ὅλη τὴν ἔκταση τῆς Ἐγκύκλιου.

Ἔτσι, δίνεται ἔμφαση στὴν ἀξία τοῦ τύπου τοῦ Τιμίου Σταυροῦ ποὺ δὲν ἔχει τὴν ἀπεικόνιση τοῦ Ἐσταυρωμένου, σὲ ἄκρα ἀντιδιαστολὴ μὲ τὸν Ἐσταυρωμένο, ποὺ βεβαίως εἶναι ἐπίσης τύπος τοῦ Τιμίου Σταυροῦ μὲ προσαρτημένη ἢ ἁγιογραφημένη τὴν εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ.

Διατείνεται πρὸς τοῦτο, ὅτι ὁ λαὸς τοῦ Θεοῦ «σταυρο-προσκυνᾶ» καὶ ὄχι «ἐσταυρωμενο-προσκυνᾶ»,[1] σημειώνοντας ὅτι ὁ λαὸς τοῦ Θεοῦ προσκυνᾶ τὸν Σταυρὸ «ὅλον τὸν χρόνο», ἐνῶ τὸν Ἐσταυρωμένο «γιὰ μία μόνον ἡμέρα», παραθεωρώντας ὅτι καὶ ὁ Ἐσταυρωμένος προσκυνεῖται ὁμοίως ὅλον τὸν χρόνο ἀφοῦ εἶναι ἀνάγλυφος ἢ ἁγιογραφημένος πάνω στὸ ἅγιο Ευαγγέλιο καὶ στὸν Σταυρὸ λιτανειῶν. Το δὲ Εὐαγγέλιο προσκυνεῖται πρῶτο κατὰ τὴν τάξιν τῆς προσκυνήσεως καὶ μετὰ ὁ Σταυρός.[2]

Γίνεται κατόπιν παραπομπή στὶς ἑορτὲς τῆς Σταυροπροσκυνήσεως καὶ τῆς Παγκοσμίου Ὑψώσεως τοῦ Τιμίου Σταυροῦ, ἀποσιωπώντας ὡστόσο ὅτι: α) καὶ οἱ δύο ἑορτὲς αὐτὲς εἶναι καὶ ὀνομάζονται «δεσποτικὲς», ἀφοῦ ὁ Σταυρὸς ἀνήκει στὸν Ἐσταυρωμένο Δεσπότη Χριστό, καὶ β) ὅτι τιμώντας τὸν Σταυρὸ ἀνάγεται ἡ τιμὴ στὸν Ἐσταυρωμένο.[3]

Ἀσφαλῶς δύναται νὰ γίνει εἰκαστικὴ διάκριση μεταξὺ τῶν δύο (Σταυροῦ καὶ Ἐσταυρωμένου), ὄχι ὅμως θεολογικὴ, ὅπως θὰ δοῦμε. Στὶς ἑορτὲς αὐτὲς ἡ Ἐκκλησία δίνει ἔμφαση σαφῶς στὴν προσκύνηση τοῦ Σταυροῦ διότι:

Ἔλεγχος καὶ ἀναίρεση ἐπιχειρημάτων Ἐγκυκλίου 1-2024 τοῦ Μητροπολίτου Περιστερίου καὶ τοῦ Συνοδευτικοῦ Μηνύματος.

(μικρά συμβολὴ στὸ ἔργο τῆς Συνοδικῆς Ἐπιτροπῆς Νομοκανονικῶν καὶ Δογματικῶν Ζητημάτων)

Α΄ ΜΕΡΟΣ

Ἰωάννης Λίτινας

 

Εἰσαγωγικὸ σημείωμα

Δεδομένου τοῦ ἐκτεταμένου σκανδαλισμοῦ ποὺ ἔχει προκαλέσει, ὄχι μόνο ἡ ἀδιόρθωτη πράξη τῆς ἀποβολῆς τοῦ Ἐσταυρωμένου καὶ τοῦ Σταυροῦ λιτανειῶν ἀπὸ τὸ Ἱερὸ Βῆμα τῶν ναῶν τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Περιστερίου, ἀλλὰ καὶ ἡ συνοδεύουσα, γυμνῇ τῇ κεφαλῇ, διδασκόμενη κακόδοξη θεολογία, μετὰ βλασφήμων ἀναφορῶν ἀπέναντι στὸν Κύριό μας Ἰησοῦ Χριστὸ καὶ ψευδῶν ἐπιχειρημάτων πρὸς ὑποστήριξη τῶν θεολογικῶς ἀστηρίκτων θέσεων τῆς Ἐγκυκλίου 1-2024, με τίτλο: «Ἡ λανθασμένη θεολογικὰ καὶ αὐθαίρετα μόνιμη τοποθέτηση τοῦ “Ἐσταυρωμένου τῆς Μ. Παρασκευῆς” μέσα στὸ Ἱερὸ Βῆμα καὶ πίσω ἀπὸ τὴν Ἁγία Τράπεζα», καὶ τοῦ «Συνοδευτικοῦ Προσκλητικοῦ Μηνύματος», προβαίνουμε σὺν Θεῷ, σὲ σειρά τριῶν (3) μερῶν, ἀπολογητικῆς μελέτης πρὸς ἀναίρεση τῶν διδασκαλιῶν αὐτῶν καὶ πρὸς διαφύλαξη ἔστω καὶ ἑνὸς ἀδελφοῦ ποὺ ἀπὸ ἄγνοια θὰ δεχθεῖ ὡς «ὀρθόδοξα» τὰ ψυχοφθόρα αὐτὰ διδάγματα.

Τὸ ὑπό ἔλεγχο σύγγραμμα ἀποτελεῖ ἴσως μοναδικὴ περίπτωση ἐκκλησιαστικῆς Ἐγκυκλίου ποὺ προσπαθεῖ νὰ πείση τὸ ποίμνιο, ἐναντιούμενο στὴν δογματικὴ του συνείδηση, κάνοντας χρήση βαρυτάτων κατηγοριῶν, ὅτι ἡ -κληρονομημένη ἀπὸ ἁγίους Πατέρες- τοποθέτηση τοῦ Ἐσταυρωμένου πίσω ἀπὸ τὴν Ἁγία Τράπεζα εἶναι μία θεολογικῶς πολυδιάστατη βλαπτικὴ πρακτικὴ στὴν Λατρεία ποὺ «ταλαιπωρεῖ τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία μόνον στὴν Ἑλλάδα».

Λόγος ἀπολογητικός πρός τούς διαβάλλοντας τόν Ἐσταυρωμένο στό Ἱερό Βῆμα.

«Σήμερα προσπαθοῦν νά γκρεμίσουν τήν πίστη, γι’ αὐτό ἀφαιροῦν σιγά-σιγά ἀπό καμμιά πέτρα, γιά νά σωριασθεῖ τό οἰκοδόμημα τῆς πίστεως. Ὅλοι ὅμως εὐθυνόμαστε γιά τό γκρέμισμα αὐτό· ὄχι μόνον αὐτοί πού ἀφαιροῦν τίς πέτρες καί τό γκρεμίζουν, ἄλλα καί ὅσοι βλέπουμε νά γκρεμίζεται καί δέν προσπαθοῦμε νά τό ὑποστυλώσουμε»[1], ἔλεγε ὁ ἅγιος Παΐσιος, διαβλέποντας στήν ἐποχή του τίς μεθοδείες τῶν ἐχθρῶν τῆς Πίστεως.

Σαράντα χρόνια μετά, «τό γκρέμισμα τῆς Πίστεως» ἔχει προχωρήσει πολύ καί συνεχίζεται ἀδιάκοπα. Ἄν ζοῦσε ὁ ἅγιος στις μέρες μας, πόσο περισσότερο θά ἔφριττε καί ἀντιδροῦσε βλέποντας τήν ὑπερψήφιση τοῦ σoδoμικοῦ νόμου ὡς ἀποτέλεσμα τῆς ἀναιμικῆς ἀντίδρασης τῆς ἡγεσίας τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλά καί ἀπό παλαιότερα∙ μέ τήν προσυνοδική προσπάθεια στό Σαμπεζύ γιά κατοχύρωση τῆς ὁμοφυλοφιλίας[2] στά κείμενα τῆς μετέπειτα διεξαχθείσης ψευδοσυνόδου τῆς Κρήτης, τήν φαναριώτικη δημιουργία νέου Οὐκρανικοῦ σχίσματος, τήν ἀπαγόρευση τῆς Θείας Λειτουργίας καί τῆς συμμετοχῆς τοῦ λαοῦ στήν λατρεία; Πόσο πολύ θά θλιβόταν ἡ ἁγία του καρδιά ἀπό τήν ἐπιβολή βλάσφημων «ὑγειονομικῶν μέτρων» στούς ἱ.ναούς (νεοβαρλααμισμός) ὑπό τίς ὁδηγίες τῆς ΔΙΣ καί τήν τέλεση Ἀνάστασης κατά τό Μ. Σάββατο; Πόση λύπη θά ἔνοιωθε ἀπό τήν αὔξηση τῶν συμπροσευχῶν μέ αἱρετικούς καί ἀλλοθρήσκους, τίς καινοτομίες στήν Ἱ.Παράδοση, καί τήν ἔνοχη σιωπή σέ κάθε ἀντεθνικό καί ἀντίχριστο νόμο; Τέλος, πόση ὀδυνηρά ἔκπληξη θά δοκίμαζε ὅταν ὑπό τό βάρος τῶν θλίψεων κατέφευγε ὅπως ἄλλοτε νά ‘βρει παρηγοριά στόν Ἐσταυρωμένο[3] καί διαπίστωνε ὅτι ἀφαιρέθηκε, μάλιστα μέ ἐναντίον Του κατηγορίες;

1. Συνοδεία κακοδοξίας ἡ ἀποβολή τοῦ Ἐσταυρωμένου.

Ἄν καί μόνο ἡ λειτουργική χρήση τοῦ Ἐσταυρωμένου ἀπό σειρά ἁγίων Πατέρων[4] ἦταν ἀρκετή νά καταδείξει τό ἄτοπον κάθε ἀντίθετου ἰσχυρισμοῦ, «οὐκ εὔλογον ἡγησάμην σιγᾶν καὶ δεσμὸν ἐπιθεῖναι τῇ γλώσσῃ»[5]∙ ἐλλείψει κάποιας στοχευμένης σχετικῆς πραγματείας καί παρά τήν ἐπίγνωση της μηδαμινότητάς μας ἐκπονήσαμε ὡς μέλη τῆς Ἐκκλησίας ταπεινό μελέτημα γιά τή θέση τοῦ Ἐσταυρωμένου στό Ἱερό Βῆμα[6], ἐπιχειρώντας μία ἀπολογητική ἔναντι τῶν προτεθειμένων ἐπιχειρημάτων μέ παράθεση πατερικῶν διδασκαλιῶν καί πράξεων, πρός ἀνάδειξη τῆς ἐκκλησιαστικῆς Του συμφωνίας μέ τήν λατρεία καί ἐν γένει τήν ὀρθόδοξη Ἱερά Παράδοση. Ὑπεβλήθη δέ, μέ τήν ἐλπίδα νά στηριχθῆ στήν πίστη του κάθε ἀδελφός πού κλονίσθηκε ἀπό τήν ἄθεσμη ἀφαίρεση καί νά ἀρθῆ ἡ ὑποτίμηση τοῦ Κυρίου μας ἐπαναφέροντας τόν Ἐσταυρωμένο. Δυστυχῶς ὅμως, τό κακόδοξο ἐγχείρημα τῆς ἀφαιρέσεως φαίνεται πώς παγιώνεται στήν Ἱ.Μ. Περιστερίου.

Ἰωάννης Λίτινας: Ὁ Ἐσταυρωμένος στό Ἱερό Βῆμα (ε)

μελέτημα περί τῆς ἐπιχειρούμενης ἀποβολῆς Του

Τὰ μέρη (α) ΕΔΩ (β) ΕΔΩ (γ) ΕΔΩ καί (δ) ΕΔΩ

Γράφει ὁ Ἰωάννης Λίτινας

7. Ἱεροκανονικός ἔλεγχος τῆς ἀποβολῆς τοῡ Ἐσταυρωμένου.

Ἡ χρήση τοῦ διακριτοῦ καὶ ἀποσπώμενου σώματος τοῦ Ἐσταυρωμένου ἐπὶ τοὐλάχιστον δύο αἰῶνες, (κατὰ δὲ τὴν ἀρχαιολογικὴ ἑταιρεία ἐπὶ πέντε αἰῶνες)[1], στὸν ἑλλαδικὸ χῶρο καὶ ἐπὶ πολλοὺς περισσότερους σὲ ἄλλες τοπικὲς Ἐκκλησίες, ἔχει κατασταθῆ παράδοση τέτοια ὥστε τὸ Τυπικὸν ὁρίζει κατὰ τὴν ἀκολουθία τῶν Παθῶν ὅτι «ψαλλομένου τοῦ 15ου ἀντιφώνου γίνεται ἡ ἔξοδος τοῦ Σταυροῦ ὡς συνηθίσθη ἤδη πανταχοῦ», πρᾶγμα ποὺ δεικνύει, ὅπως ἐπισημάναμε ἀρχικά, τὴν ἐθιμικὴ ἰσχύ του, κατὰ τὸ "ἡ δέ συνήθεια οὕτω κεκράτηκεν" (Κανών ΚΑ΄ Μ.Βασιλείου).

Ἡ εἰσαγωγὴ αὐτῆς τῆς πρακτικῆς ὄχι μόνο δὲν ἀνέτρεψε, ἀλλοίωσε ἢ ἔβλαψε στὸ παραμικρὸ τὴν προϋπάρχουσα λειτουργικὴ τάξη (δηλαδὴ τὴν ὕπαρξη τοῦ ἁπλοῦ Σταυροῦ πίσω ἀπὸ τὴν ἁγία τράπεζα μὲ ζωγραφισμένη τὴν μορφὴ τοῦ σταυρωθέντος Χριστοῦ ἢ χωρὶς αὐτὴν) ἀλλὰ ἀντιθέτως τὴν ἐνίσχυσε πολύ. Γι’ αὐτὸ τὸ λόγο δὲν θεωρεῖται ὡς καινοτομία βλάπτουσα τὴν Ἱερὰ Παράδοση. Οὔτε κἂν ὡς καινοτομία. Τοὐναντίον, καινοτομία εἶναι χωρὶς ἀμφιβολία ἡ ἀφαίρεση τοῦ Ἐσταυρωμένου μαζὶ μὲ τὸν Σταυρό.

Κανένας ἱερὸς Κανόνας, καμμία ἱερὰ παράδοση, καμμία Σύνοδος καὶ καμμία πατερική διδασκαλία ἤ πράξη δέν ἀντικρούουν τὴν ὕπαρξη τῆς ἀποσπώμενης μορφῆς τοῦ Σταυρωθέντος στὴν Λατρεία ἢ τὴν θέση της πίσω ἀπὸ τὴν Ἁγία Τράπεζα. Καὶ ὄχι μόνο δὲν ἀντικρούουν, ἀλλὰ ἀντιθέτως τὴν προστατεύει de jure ἀπὸ κάθε ἐναντία παρέμβαση ἡ Ζ΄ Οἰκουμενικὴ Σύνοδος.

Ἐπειδή, συγκεκριμένα, πρόκειται γιὰ εἰκονικὴ ἀναζωγράφηση τοῦ Χριστοῦ ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ ποὺ ἔχει ὑιοθετηθῆ ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία, κάθε ἀπόπειρα ἀποβολῆς της ἀπὸ αὐτήν, εἴτε ὡς ἀθέτηση τῆς ὑφιστάμενης ἐκκλησιαστικῆς παραδόσεως, εἴτε ὡς πανοῦργος ἐπινόηση πρὸς ἀνατροπὴ τῆς ἐνθέσμου παραδόσεως, εἴτε ὡς καινοτομία ἐπισύρει τὴν καθαίρεση καὶ τὸν ἀφορισμὸ σὲ ὅσους κληρικοὺς ἢ λαϊκοὺς τὴν τολμήσουν, κατὰ τὴν σαφῆ διατύπωση τοῦ Ὅρου Πίστεως τῆς Ζ΄ Οἰκουμενικῆς Συνόδου:

«Τοὺς οὖν τολμῶντας ἑτέρως φρονεῖν ἢ διδάσκειν, ἢ κατὰ τοὺς ἐναγεῖς αἱρετικοὺς τὰς ἐκκλησιαστικὰς παραδόσεις ἀθετεῖν καὶ καινοτομίαν τινὰ ἑπινοεῖν ἤ ἀποβάλλεσθαι τι ἐκ τῶν ἀνατεθειμένων τῇ ἐκκλησίᾳ, εὐαγγέλιον ἤ τύπον τοῦ σταυροῦ ἢ εἰκονικὴν ἀναζωγράφησιν ἢ ἅγιον λείψανον μάρτυρος, ἢ ἐπινοεῖν σκολιῶς καὶ πανούργως πρὸς τὸ ἀνατρέψαι ἕν τι τῶν ἐνθέσμων παραδόσεων τῆς Καθολικῆς Ἐκκλησίας, ἔτι γε μὴν ὡς κοινοῖς χρῆσθαι τοῖς ἱεροῖς κειμηλίοις ἢ τοῖς εὐαγέσι μοναστηρίοις, ἐπισκόπους μὲν ὄντας ἢ κληρικοὺς καθαιρεῖσθαι προστάσσομεν, μονάζοντας δὲ ἢ λαϊκοὺς τῆς κοινωνίας ἀφορίζεσθαι».[2]

Ἄξιον προσοχῆς εἶναι ὅτι ἡ Οἰκουμενικὴ Σύνοδος καταδικάζει ἀκόμα κι' ὅσους ἁπλῶς φρονοῦν διαφορετικὰ ἀπὸ ὅσα φρονεῖ καὶ διδάσκει ἐκείνη∙ καὶ ἡ ἀλάθητη αὐτὴ Σύνοδος ὁρίζει νὰ τοποθετοῦνται στὴν Ἐκκλησία οἱ εἰκόνες, μὲ ὁποιοδήποτε τρόπο εἶναι αὐτὲς κατασκευασμένες (ἐν προκειμένῳ τοῦ σταυρωμένου Χριστοῦ), στὴν ἴδια περιωπὴ καὶ θέση ποὺ ἔχουμε τὸν τύπο τοῦ Τιμίου Σταυροῦ:

«Ὁρίζομεν σὺν ἀκριβείᾳ πάσῃ καὶ ἐμμελείᾳ, παραπλησίως τῷ τύπῳ τοῦ τιμίου καὶ ζωοποιοῦ σταυροῦ ἀνατίθεσθαι τὰς σεπτὰς καὶ ἁγίας εἰκόνας, τὰς ἐκ χρωμάτων καὶ ψηφῖδος καὶ ἑτέρας ὕλης ἐπιτηδείως ἐχούσης, ἐν ταῖς ἁγίαις τοῦ Θεοῦ ἐκκλησίαις ἐν ἱεροῖς σκεύεσι καὶ ἐσθῆσι, τοίχοις τε καὶ σανίσιν, οἴκοις τε καὶ ὁδοῖ∙ τῆς τε τοῦ Κυρίου καὶ Θεοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ εἰκόνος…»[3]

Ἡ εἰκονική, λοιπόν, μορφὴ τοῦ σταυρωθέντος ὡς ἀπολύτως συνάδουσα μὲ τὸ εὐαγγελικὸ κήρυγμα ἐπαληθεύει τὴν ἐνσάρκωση τοῦ Θεοῦ Λόγου καὶ χρησιμεύει στὴν ὠφέλειά μας, διακηρύσσει ἡ Ἁγία Σύνοδος, γι’ αὐτὸ καὶ τὴν φυλάει ἀκαινοτόμητη ὡς τεθεσπισμένη παράδοση μαζὶ μὲ ὅλες τὶς παραδόσεις, γραπτὲς ἢ ἄγραφες:

«Ἁπάσας τὰς ἐκκλησιαστικὰς ἐγγράφως ἢ ἀγράφως τεθεσπισμένας ἡμῖν παραδόσεις ἀκαινοτομήτως φυλάττομεν. Ὧν μία ἐστὶ καὶ ἡ τῆς εἰκονικῆς ἀναζωγραφήσεως ἐκτύπωσις, ὡς τῇ ἱστορίᾳ τοῦ εὐαγγελικοῦ κηρύγματος συνάδουσα, πρὸς πίστωσιν τῆς ἀληθινῆς καὶ οὐ κατὰ φαντασίαν τοῦ Θεοῦ Λόγου ἐνανθρωπήσεως, καὶ εἰς ὁμοίαν λυσιτέλειαν ἡμῖν χρησιμεύουσα»[4].

8. Ἀρχαῖες ἐγκαταλελειμμένες πρακτικές. Κριτήρια ἀναγκαιότητας ἐπιστροφής σ’ αὐτὲς.

Εἶναι κοινῶς ἀποδεκτὸν ὅτι μία ἀρχαιότερη ἐκκλησιαστικὴ πρακτικὴ δὲν εἶναι ἀπαραιτήτως ὀρθότερη ἀπὸ τὴν νεότερη, ὅπως γιὰ παράδειγμα, τὰ θυσιαστήρια στοὺς παλαιοχριστιανικοὺς ναοὺς τῆς Ἀντιόχειας (καὶ ἀλλοῦ) τὰ ὁποῖα ἔβλεπαν πρὸς τὴν δύση[5] καὶ ἀργότερα ρυθμίστηκαν πρὸς τὸ θεολογικότερον, δηλαδή νὰ βλέπουν πρὸς ἀνατολήν.

Ἰωάννης Λίτινας: Ὁ Ἐσταυρωμένος στό Ἱερό Βῆμα (δ)

μελέτημα περί τῆς ἐπιχειρούμενης ἀποβολῆς Του

Τὰ μέρη (α) ΕΔΩ (β) ΕΔΩ καὶ (γ) ΕΔΩ

Γράφει ὁ Ἰωάννης Λίτινας

4. Ἡ Ὑμνολογία τῆς Ἐκκλησίας ἐξαίρει τὴν θέα τοῦ Ἐσταυρωμένου.

Ἡ κατ’ ἐξοχὴν λειτουργικὴ περίοδος ὅπου ὑμνεῖται καὶ μεγαλύνεται ὁ Ἐσταυρωμένος, ὁ Σταυρός, τὰ πάθη Του καὶ ὅλα ὅσα ὑπέμεινε ἑκουσίως γιὰ τὴν λύτρωση καὶ σωτηρία τοῦ κόσμου, εἶναι τὸ εὐλογημένο καὶ κατανυκτικὸ Τριώδιο.

Συνεχῶς, σὲ ὅλο τὸ μῆκος τῆς περιόδου αὐτῆς ἡ ἱερὰ Ὑμνολογία τονίζει τὴν ὀδύνη τῆς Παναγίας Μητέρας τοῦ Ἐσταυρωμένου, καθὼς παρευρίσκεται κάτω ἀπὸ τὸν Σταυρὸ κοιτώντας τὸν Υἱὸ της μὲ μόνο συμπαραστάτη τὸν ἠγαπημένο μαθητὴ Ἰωάννη, θέλοντας μὲ αὐτοὺς τοὺς ὕμνους νὰ τοποθετήσει καὶ ὅλο τὸν κόσμο δίπλα της, συμπαραστάτη στὸν πόνο της, ἀφοῦ γιὰ τὴν δικὴ μας λύτρωση ὑπέμεινε τὴν σταύρωση ὁ Υἱὸς της. «Ὁ μέν κόσμος ἀγάλλεται, δεχόμενος τὴν λύτρωσιν, τὰ δέ σπλάγχνα μου φλέγονται, ὁρώσης σου τὴν σταύρωσιν, ἤν ὑπέρ πάντων ὑπομένεις, ὁ Υἱός καὶ Θεός μου» (Σταυροθεοτοκίον).

Ἐλάχιστα ἀπό τὰ ἐν λόγῳ τροπάρια παραθέτουμε κατωτέρω:

«Παρθένος ἡ ἄσπιλος ποτέ, ἐπί ξύλου βλέπουσα, ὃν ἐξ ἀσπόρου γάρ ἔτεκε, γαστρός μή φέρουσα, τὴν τῶν σπλάγχνων τρῶσιν, τρυχομένη ἔλεγεν, ὁ νεύματι κρατῶν κτίσιν ἅπασαν, πῶς ὡς κατάκριτος, ἐν Σταυρῶ ἐναπηώρησαι; πάντως θέλων, σῶσαι τὸ ἀνθρώπινον» (Σταυροθεοτοκίον Τρίτη Τυρινῆς ἑσπέρας).

«Τὸν ἐπονείδιστον, οἰκτῖρμον θάνατον, διὰ σταυρώσεως, ἑκὼν ὑπέμεινας, ὃν ἡ τεκοῦσα σὲ Χριστέ, ὁρῶσα ἐτιτρώσκετο, σπλάγχνα κοπτομένη γάρ, μητρικῶς ἐπωδύρετο, ἧς ταῖς παρακλήσεσι, διὰ σπλάγχνα ἐλέους σου, οἰκτείρησον καὶ σῶσον τὸν κόσμον, ὁ αἴρων τὴν τούτου ἁμαρτίαν» (Σταυροθεοτοκίον Ὄρθρου Γ΄ Ἐβδομάδος).

Ἰωάννης Λίτινας: Ὁ Ἐσταυρωμένος στό Ἱερό Βῆμα (γ)

μελέτημα περί τῆς ἐπιχειρούμενης ἀποβολῆς Του

Τὰ μέρη (α) ΕΔΩ καὶ (β) ΕΔΩ

Γράφει ὁ Ἰωάννης Λίτινας

3. Θέα καὶ προσκύνηση τοῦ Ἐσταυρωμένου καὶ τῆς θυσίας Του στὰ μυστήρια καὶ στὴν πνευματικὴ ζωή. Οἱ θεωθέντες ἅγιοι δὲν ἐπισημαίνουν καμμία βλάβη ἀπὸ τὴν ὕπαρξή Του ὄπισθεν τῆς Ἁγίας Τραπέζης.

Προκειμένου ἡ προσπάθεια ἐξοβελισμοῦ τοῦ Ἐσταυρωμένου νὰ περιβληθῆ μὲ ἕνα πέπλο «ὀρθόδοξης εὐαισθησίας» ὑποστηρίζεται ὅτι ἀλλοιώνει τὴν λειτουργικὴ ἐσχατολογική προοπτικὴ τῶν πιστῶν. Ἡ ἀποδιδόμενη ὅμως βλάβη τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ πληρώματος στὴν εἰκονικὴ ἀναζωγράφηση τοῦ Ἐσταυρωμένου, στὴ θέση του στὸ Ἱερὸ Βῆμα καὶ στὴ χρήση του στὴν λειτουργικὴ πρακτική, ἐκτὸς τῆς ἐπικινδυνότητας γιὰ βλασφημία ποὺ ἐνέχει ἀπὸ μόνη της (πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ μορφὴ τοῦ Ἐσταυρωμένου ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ νὰ προκαλῆ βλάβη;), δὲν ἀπαντᾶται στὴν διδασκαλία καὶ πράξη τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλὰ καὶ οὔτε κατεδείχθη ποτὲ ἀπὸ τοὺς ἁγίους ποὺ θεώθηκαν τηρώντας αὐτὴν τὴν παράδοση στὴν λειτουργικὴ τους ζωή.

Ἡ ὀρθόδοξη Λατρεία μὲ ἀποκορύφωμα τὴν Θεία Εὐχαριστία ἔχει κέντρο της τὸν Χριστὸ καὶ ἰδιαιτέρως τὴν θυσία Του ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ καθὼς τὸ Ποτήριον φέρει αὐτὸ τὸ Αἷμα καὶ τὸ ὕδωρ ποὺ ἔρευσε ἀπὸ τὴν ἁγία πλευρὰ Του. Αὐτὸν ἀτενίζουν πρὸς ἀνατολὰς οἱ ἱερεῖς καὶ ὁ λαός, ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ καὶ ἔτσι Τὸν προσκυνοῦν.

Ἀπὸ τοὺς Πατέρες διδασκόμαστε ἐπίσης ὅτι τὸ εὐαγγέλιο, συμβολίζοντας τὸν Χριστό, τοποθετεῖται πάνω στὴν Ἁγία Τράπεζα «διὰ νὰ φαίνεται καθαρῶς ὅλα» καὶ ὅτι «Διὰ τῶν μυστηρίων φαίνεται ὁ Δεσπότης κείμενος καὶ θυσιαζόμενος»[1]. Μὲ τὴν σωματικὴ θεωρία ἄλλωστε ἀναγόμεθα στὴν πνευματική. Βλέποντας τὸν Χριστὸ καὶ τὰ πάθη Του ἁγιαζόμαστε∙ γι’ αὐτὸ καὶ ὁ ἐχθρὸς διάβολος μᾶς φθονεῖ. Ἡ μορφὴ τοῦ Ἐσταυρωμένου ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ εἰκονίζει καὶ προβάλλει ἐναργῶς τὰ πάθη Του εἰς τρόπον ὥστε νὰ τὰ βλέπουν οἱ πιστοί, νὰ τὰ δοξάζουν, νὰ τὰ θαυμάζουν καὶ νὰ ἀναπτύσσουν ἅμιλλα. Ἔτσι ἀτενίζουν στὰ ἔσχατα ὅπου «ὁ Ἐσταυρωμένος Χριστὸς ἔρχεται κρῖναι ζῶντας καὶ νεκρούς». Ἂς δοῦμε αὐτὲς τὶς διδαχὲς:

(Τὸ θυσιαστήριον) «αὐτὸν τυποῖ, τὸν Χριστὸν ἐσφαγμένον καὶ ζῶντα, καὶ νοητῶς ἐκεῖσε θυόμενον κείμενον, καὶ ἀπαύστως ἱερουργούμενον»[2] παρατηρεῖ ὁ ἅγιος Συμεών.

Ἰωάννης Λίτινας: Ὁ Ἐσταυρωμένος στό Ἱερό Βῆμα (β)

μελέτημα περί τῆς ἐπιχειρούμενης ἀποβολῆς Του

Τὸ πρῶτο μέρος ΕΔΩ

Γράφει ὁ Ἰωάννης Λίτινας

Πρὶν συνεχίσουμε στὸ δεύτερο μέρος τοῦ μελετήματος, χρήσιμο εἶναι νὰ παρουσιαστεῖ ἕνα διάγραμμα τῶν ἐπιμέρους τμημάτων του:

1. Προλεγόμενα. Ἡ σημασία τοῦ Ἐσταυρωμένου Κυρίου στὴν πνευματικὴ ζωὴ τοῦ Ὀρθοδόξου πιστοῦ.

2. Παλαιόθεν ἡ ὕπαρξη Σταυροῦ στὸ Ἱερό Βῆμα. Ὅπου ὁ ὁ Σταυρός, ἐκεῖ καὶ ὁ Ἐσταυρωμένος.

3. Θέα καὶ προσκύνηση τοῦ Ἐσταυρωμένου καὶ τῆς θυσίας Του στὰ μυστήρια καὶ στὴν πνευματικὴ ζωή. Οἱ θεωθέντες ἅγιοι δὲν ἐπισημαίνουν καμμία βλάβη ἀπὸ τὴν ὕπαρξή Του ὄπισθεν τῆς Ἁγίας Τραπέζης.

4. Ἡ Ὑμνολογία τῆς Ἐκκλησίας ἐξαίρει τὴν θέα τοῦ Ἐσταυρωμένου.

5. Σταύρωση καὶ Ἀνάσταση εἶναι ἄρρηκτα ἑνωμένες καὶ ὅλη ἡ θεία Οἰκονομία περιγράφεται στὴ Θεία Εὐχαριστία. Ἡ Βασιλεία τοῦ μέλλοντος αἰῶνος εἶναι ἡ Βασιλεία τοῦ Ἐσταυρωμένου καὶ Ἀναστημένου Χριστοῦ.

6. Ἡ Ἁγία τράπεζα ὡς τάφος. Ἀπόλυτα σύμφωνη ἡ παρουσία τοῦ Ἐσταυρωμένου ἐγγὺς αὐτῆς.

7. Ἱεροκανονικὸς ἔλεγχος τῆς ἀποβολῆς τοῡ Ἐσταυρωμένου.

8. Ἀρχαῖες ἐγκαταλελειμμένες πρακτικὲς. Κριτήρια ἀναγκαιότητας ἐπιστροφῆς σ’ αὐτὲς.

9. Ἐπιλεγόμενα.

2. Παλαιόθεν ἡ ὕπαρξη Σταυροῦ στὸ Ἱερό Βῆμα. Ὅπου ὁ Σταυρός, ἐκεῖ καὶ ὁ Ἐσταυρωμένος.

Ἰωάννης Λίτινας: Ὁ Ἐσταυρωμένος στό Ἱερό Βῆμα (α)

μελέτημα περί τῆς ἐπιχειρούμενης ἀποβολῆς Του

Γράφει ὁ Ἰωάννης Λίτινας

Ἀνέστησαν γάρ τινες λέγοντες, ὡς οὐ δεῖ εἰκονίζειν καὶ προτιθέναι εἰς θεωρίαν καὶ δόξαν καὶ θαῦμα καὶ ζῆλον τὰ τοῦ Χριστοῦ σωτήρια θαύματά τε καὶ Πάθη καὶ τὰς τῶν ἁγίων ἀνδραγαθίας κατὰ τοῦ Διαβόλου. Καὶ τίς ἔχων γνῶσιν θείαν καὶ σύνεσιν πνευματικὴν οὐκ ἐπιγινώσκει, ὅτι ὑποβολὴ τοῦ Διαβόλου ἐστίν;[1] Ἰωάννης Δαμασκηνός

Προλεγόμενα

Ὁ Ἐσταυρωμένος ὡς ἀποσπώμενη καὶ διακριτὴ μορφὴ ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ εἰσήχθη στὴν Ἑλλάδα, σύμφωνα μὲ τὸν καθηγητὴ λειτουργιολόγο Ι. Φουντούλη[2], ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἀντιοχείας μὲ πρωτοβουλία τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου περὶ τὰ μέσα τοῦ 19ου αἰῶνος[3], θέλοντας νὰ μιμηθῆ κυρίως τὴν πράξη τῆς Ἐκκλησίας αὐτῆς, ἡ ὁποία πολὺ παραστατικὰ ἐξεικονίζει τὰ σχετικὰ γεγονότα τῶν παθῶν τοῦ Χριστοῦ κατὰ τὶς τελετὲς τῆς Σταυρώσεως καὶ Ἀποκαθηλώσεως. Γενομένη προσφιλὴς στὸν κλῆρο καὶ τὸν λαό, γρήγορα διαδόθηκε καὶ στὶς λοιπὲς περιοχὲς στὴν Ἑλλάδα. Στὴν Ἀντιόχεια ἡ τελετὴ τῆς Ἀποκαθήλωσης τοῦ Ἐσταυρωμένου ὑφίστατο «ἀπὸ πολὺ παλαιὰ» καὶ μάλιστα -ὅπως σημειώνει ὁ ἴδιος καθηγητὴς- τὰ χέρια τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ εἶναι κατεσκευασμένα μὲ τέτοιο τρόπο, ὥστε νὰ μποροῦν νὰ διπλωθοῦν πρὸς τὰ κάτω κατὰ τὴν Ἀποκαθήλωση[4].

Ἡ ἀρχαιολογικὴ ἔρευνα, ὡστόσο, χρονολογεῖ τὴν σημερινὴ διάταξη τῶν Παθῶν (Ἔξοδος Σταυροῦ, Ἀποκαθήλωση, Ἐπιτάφιος) καὶ τὸν Ἐσταυρωμένο στὸ Ἱερὸ Βῆμα ἀπὸ τὰ τέλη τοῦ 15ου αἰ. ἕως τὰ μέσα τοῦ 16ου αἰ.[5] Σὲ κάποιες περιοχὲς στὸν τόπο μας, ἔχει διατηρηθῆ ἁγιογραφημένη ἡ μορφὴ τοῦ Χριστοῦ ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ -ὅπως παρατηρεῖται στὸ Ἅγιον Ὄρος καὶ στοὺς Ἁγίους Τόπους- ἢ εἶναι ξεχωριστή μὲν ἀλλὰ τοποθετημένη χωρὶς τὴν δυνατότητα ἀπόσπασης ἀπὸ αὐτόν. Ὁ Ἐσταυρωμένος μετὰ τὴν ἀναστάσιμη περίοδο, ὅπως παρατηρεῖ ὁ ἴδιος καθηγητής, «καθηλοῦται καὶ πάλι καὶ καταλαμβάνει τὴν συνήθη θέσι πίσω ἀπὸ τὴν ἁγία τράπεζα ἢ στὸ βάθος τῆς ἁψῖδος».[6]

Ἀκολούθως, ἀφοῦ παρουσιάσουμε πρωτίστως στοιχεῖα τινὰ ἀπὸ τὴν διδασκαλία τῶν Ἁγίων Πατέρων γιὰ τὴν σημασία τοῦ Ἐσταυρωμένου στὴν πνευματικὴ ζωὴ τοῦ Ὀρθοδόξου Χριστιανοῦ, ἐξετάζουμε ἐν συνεχεία τὴν ἐπιχειρούμενη, ἐσχάτως, ἀποβολὴ Του ἀπὸ τὸ Ἱερὸ Βῆμα ὑπὸ τὰ προσχήματα ποὺ τὴν ὑποστηρίζουν.

1. Ἡ σημασία τοῦ Ἐσταυρωμένου Κυρίου στὴν πνευματικὴ ζωὴ τοῦ Ὀρθοδόξου πιστοῦ.

«Ὅστις θέλει ὀπίσω μου ἀκολουθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθείτω μοι» (Μρκ. 8,34). Πάνω σὲ αὐτὴ τὴν ζωτικὴ ἐντολὴ τοῦ Κυρίου, οἱ πιστοὶ ὅλων τῶν αἰώνων στήριξαν τὴν πνευματικὴ τους ζωή, ὑπέμειναν τὶς θλίψεις, τοὺς παντοειδεῖς διωγμοὺς καὶ προτίμησαν νὰ φέρουν «τὸν ὀνειδισμόν αὐτοῦ» (Ἑβρ. 13, 13) παρὰ τὴν κοσμικὴ ἄνεση, ἀσφάλεια, ἀναγνώριση καὶ τιμή.

Ὀρθόδοξο ἐγχειρίδιο διδασκαλίας τοῦ οἰκουμενισμοῦ μέ τήν «εὐλογία» τοῦ πατριάρχη Βαρθολομαίου.

Ορθόδοξο εγχειρίδιο διδασκαλίας του οικουμενισμού με την «ευλογία» του πατριάρχη Βαρθολομαίου.

Γράφει ο Ιωάννης Λίτινας

Από τον οικουμενιστικό εκδοτικό οίκο «Regnum Books», [ο οποίος είναι μέρος του διαχριστιανικού Κέντρου Μελετών Αποστολής της Οξφόρδης (OCMS)], με την συνεργασία του Παγκοσμίου Συμβουλίου «Εκκλησιών» (ΠΣΕ), του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου «Εκκλησιών» και της μεταπατερικής Ακαδημίας του Βόλου, «λαθόν ἐτέχθη» το 2014 ένα εγχειρίδιο στην Αγγλική – ύμνος στην παναίρεση του Οικουμενισμού υπό τον τίτλο «Orthodox Handbook on Ecumenism – Resources for Theological Education» (Ορθόδοξο Εγχειρίδιο στον Οικουμενισμό – Πόροι για Θεολογική Εκπαίδευση).

Το εγχειρίδιο αυτό, περίπου 1000 (!) σελίδων, προλογίζεται ανερυθρίαστα από τον πατριάρχη Βαρθολομαίο και περιέχει χαιρετισμούς, άρθρα και μελέτες -όλα υποστηρικτικά και ευλογούντα την κατεγνωσμένη υπό των Αγίων Πατέρων παναίρεση του Οικουμενισμού- από τους: Μητροπολίτη Δημητριάδος Ιγνάτιο, π. Αλκιβιάδη Καλύβα, π. Αυγουστίνο Μπαϊρακτάρη, π. Ιουστίνο-Ιωάννη Κεφαλούρο, Παντελή Καλαϊτζίδη, Αθανάσιο Μπασδέκη, Μιλτιάδη Κωνσταντίνου, Αθανάσιο Παπαθανασίου, Γεώργιο Λεμόπουλο, Στυλιανό Τσομπανίδη, Αικατερίνη Πεκρίδου, Νικόλαο Ασπρούλη, Βασιλική Σταθοκώστα, Γρηγόριο Λιάντα, κ.α.

Στον πρόλογο του πατριάρχη που παραθέτουμε κατωτέρω σε μετάφραση, διακρίνεται το πνεύμα με το οποίο βλασφημείται αυτό το Πανάγιον και Πανακήρατον Σώμα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, ήτοι η Μόνη, Αγία, Καθολική και Αποστολική Ορθόδοξη Εκκλησία ως δήθεν να αναζητά απεγνωσμένα και να απαιτεί την ένωση και κοινωνία με την πανσπερμία των αιρετικών δοξασιών ανά τον κόσμο, όπως αυτές είναι, χωρίς την αποκήρυξη των κακοδοξιών τους, «ανεξάρτητα από τις δογματικές διαφορές», μέσα από ατέρμονους (προδοτικούς ενίοτε) διαλόγους.

Για τον Βαρθολομαίο και κάθε αιρετικό οικουμενιστή το παράδειγμα και η διδασκαλία των θεοφόρων Πατέρων στην αντιμετώπιση των αιρέσεων είναι «πρακτικές του παρελθόντος» που πρέπει «να εγκαταλειφθούν» και οι αγώνες τους εναντίον των αιρέσεων, είναι κακές «διαμάχες του παρελθόντος» που πρέπει «να ξεπεραστούν». Η μαρτυρία δε, του ευαγγελικού μηνύματος πρέπει να είναι από κοινού με τους αιρετικούς, με στόχο πάντοτε την τελική ένωση μαζί τους, η οποία παραπλανητικώς αποκαλείται «αποκατάσταση της ενότητάς τους».

Προσπαθώντας να απενοχοποιήσει την παναίρεση ο πατριάρχης και να της προσδώσει ορθόδοξη χροιά, αποτολμά να διδάξει ότι «ο οικουμενισμός ήταν στο επίκεντρο της ποιμαντικής διακονίας της Εκκλησίας από τους πρώτους αποστολικούς χρόνους», και ούτως δεν θεωρεί την Ορθοδοξία ως τη Μία Εκκλησία, αλλά μέλος της «Εκκλησίας» στην οποία συμμετέχει μέσω του «οικουμενικού κινήματος».

Κατά την πλανεμένη πίστη που κληρονόμησε από τους προκατόχους του, οι αιρέσεις είναι εξίσου Εκκλησίες, συγγενείς και μέλη της οικογένειας του Χριστού, και θεωρούνται «συγκληρονόμοι, μέλη του ίδιου σώματος και κοινωνούς της υπόσχεσης του Θεού εν Χριστώ». Αυτό άλλωστε εσφράγισε και στη ψευδοσύνοδο της Κρήτης, 3 χρόνια μετά.

Αχόρταγος εραστής των διαλόγων, οι οποίοι μόνο προδοτικές υπογραφές ορθοδόξων έχουν να επιδείξουν ως καρπούς, παρουσιάζει αυτούς ως μια ευαγγελική υποχρέωση, απαίτηση και όραμα που αν δεν ενεργούνται τότε «αγνοούμε» ως Ορθόδοξοι Χριστιανοί «τους γύρω μας» και περιορίζουμε έτσι την αόριστη «παγκόσμια αλήθεια». Αν η Ορθοδοξία δεν πραγματοποιεί συνεχώς διαλόγους είναι δείγμα ανεπίτρεπτου φόβου, «θα αποτύχει στην αποστολή της και θα πάψει να είναι η «καθολική» και «οικουμενική» Εκκλησία. Αντίθετα, θα γίνει εσωστρεφής και κλειστή στον εαυτό της, ένα «γκέτο» στο περιθώριο της ιστορίας».

Κατά τα ανωτέρω η Ορθοδοξία πάλι, χρειάζεται την εκκοσμίκευση ώστε «να ερμηνεύεται υπό το φως των υπαρξιακών αναζητήσεων και των αναγκών της ανθρωπότητας σε κάθε δεδομένη ιστορική περίοδο και πολιτισμική περίσταση»…

Ἡ χρήση μάσκας στή λατρεία ὡς ἔμπρακτη ἄρνηση τῆς ἀκτίστου Χάριτος.

Ἡ χρήση μάσκας στή λατρεία ὡς ἔμπρακτη ἄρνηση τῆς ἀκτίστου Χάριτος.

Ἰωάννης Λίτινας

Σχεδόν δύο χρόνια μετά τό ἀνεκδιήγητο ἐκεῖνο ΦΕΚ (B3162/2020 τῆς 31/07/2020) ὑποχρέωσης χρήσης μάσκας στούς ἱερούς ναούς καί τήν μετά πρωτοφανοῦς ζήλου ἀπαίτηση γιά τήρηση τοῦ μέτρου ἐκ μέρους μητροπολιτῶν, ἐπισκόπων, πρεσβυτέρων, μοναχῶν καί λαϊκῶν, οἱ διῶκτες τῆς Ἐκκλησίας ἀποφάσισαν νά ἄρουν αὐτό προσωρινώς καί μέχρι τήν 15η Σεπτεμβρίου, ἐμπαίζοντας ἀκόμη μιά φορά τό πλήρωμά της. Ἀσφαλῶς ὅμως ὁ «Θεός οὐ μυκτηρίζεται» καί οἱ ἰθύνοντες ἁπλά σωρεύουν ὀργή Θεοῦ.

Ὡστόσο, παρά τήν ἄρση τοῦ μέτρου, τό ἀποτρόπαιο αὐτό θέαμα συνεχίζεται από μερίδα ἐκκλησιαζομένων.

Ἔχει ἐπισημανθεῖ ἐπαρκῶς καί ἐπανειλημμένως ἀπό πολλούς διακεκριμένους πνευματικούς πατέρες, καθηγητές, θεολόγους, καί εὐλαβεῖς πιστούς τό ἀσυμβίβαστο μέ τήν σώζουσα πίστη και παράδοση τῶν ὀρθοδόξων χριστιανῶν, καινοτόμο, αἱρετικό, ἀσεβές καί βλάσφημο τῆς χρήσης μάσκας (βλ. φίμωτρο) στή θεία λατρεία.

Ἡ δυσσεβής αὐτή πρακτική, ὡς ἄλλo ὕπουλο καρκίνωμα στά σωθικά τῆς Ἐκκλησίας, νεκρώνει ὀλίγον κατ’ ὀλίγον τήν ἁγνή καί ἀπλή πίστη καί μεταδίδει μέ τή δύναμη τῆς συνηθείας τήν ψυχοφθόρο δράση της στά μέλη τοῦ μυστικοῦ Σώματος, πολλά ἐκ τῶν ὁποίων ἀγνοοῦν ὅτι νοσοῦν βαρέως.

Ἐπωδύνως διαπιστώνουμε ὅτι παρά τούς τόσους αἰῶνες ζωῆς τῆς Ὀρθοδοξίας σ’ αὐτόν τόν ἁγιασμένο τόπο, ἡ ὀρθόδοξη συνείδηση ἔχει ἀμβλυνθεῖ καί ἀλλοτριωθεῖ σέ τέτοιο βαθμό, ὥστε προκειμένου νά τηρηθοῦν βασικότατα στοιχεῖα τῆς Ἱεράς Παραδόσεως, ὅπως εἶναι ἐν προκειμένω, ἡ λατρεία μέ ἀκάλυπτο πρόσωπο καί μετά φόβου Θεοῦ, χρειάζεται νά κατατεθοῦν πατερικές διδασκαλίες, ἔμπρακτα παραδείγματα ἁγίων καί τῶν εὐλαβῶν προγόνων μας, ἱεροί Κανόνες, Ὅροι Πίστεως καί ἀποφάνσεις Οἰκουμενικῶν Συνόδων, ἐκκλησιαστική ἱστορία, βεβαιώσεις ἀπό σύγχρονους ἁγίους πού προφήτεψαν τόν καρναβαλώδη ἐμπαιγμό τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλά καί καταθέσεις ἐμπειριῶν1 ἐναρέτων ψυχῶν πού ἀποκαλύπτουν τήν ἀποστροφή τοῦ Χριστοῦ καί τῆς Παναγίας ἔμπροσθεν τῶν φιμωτροφορούντων ἐκκλησιαζομένων, μέ ἐπανάληψη τοῦ φοβεροῦ ἐκείνου : «Οὐκ οἶδα ὑμᾶς»!

Μέγας Κωνσταντῖνος καί οἱ κατά βουλήν Θεοῦ πόλεμοι

Μέγας Κωνσταντῖνος καί οἱ κατά βουλήν Θεοῦ πόλεμοι

Ἰωάννης Λίτινας

Ὁ Μέγας Κωνσταντῖνος, ὁ «περισσότερον ἀπό κάθε ἄλλον ἡμερώτατος, πραότατος καί φιλανθρωπότατος»1 βασιλέας διεξήγαγε πλείστες πολεμικές ἐπιχειρήσεις κατά τή διάρκεια τῆς βασιλείας του.

Ἰδιαιτέρως, ὅταν ἀνέλαβε τόν πόλεμο κατά τοῦ Μαξεντίου (312), ὅπου καί εἶδε καταμεσήμερο στόν οὐρανό τό σημεῖο τοῦ Τιμίου Σταυροῦ, «σταυροῦ τρόπαιον», ἐκ φωτός μετά τῆς ἐπιγραφῆς «τούτῳ νίκα», δηλαδή «μέ τήν δύναμη τοῦ σημείου τοῦ Σταυροῦ θά νικήσεις», ἀνέλαβε τήν ὑπεράσπιση τῆς χριστιανικῆς πίστης καί ὁ ἴδιος διήγαγε βίο πνευματικό.

Σταθμός στήν πνευματική του ζωή ὑπῆρξε ἡ ἐμφάνιση τοῦ Χριστοῦ ἐν ὁράματι, ὅπου τοῦ παρήγγειλε νά κατασκευάσει Σταυρό, τόν ὁποῖο θά χρησιμοποιοῦσε ὡς φυλακτήριον κατά τίς πολεμικές συγκρούσεις. Ὁ Μ.Κωνσταντίνος ὄχι μόνο κατασκεύασε τό ἱερό σύμβολο ἀπό χρυσό καί πολύτιμους λίθους, ἀλλά και πολλούς άλλους (σώζεται σταυρός του στην Ι.Μ. Βατοπαιδίου). Ἐπίσης, ἔβαλε στήν περικεφαλαία του τό μονόγραμμα του Χριστού «ΧΡ» καί ἔδωσε ὁδηγίες γιά τήν κατασκευή σταυροειδοῦς σημαίας - λάβαρου τήν ὁποία ἔφεραν ὑποχρεωτικά ὅλες οἱ στρατιωτικές μονάδες2.

Ἡ σύγχρονη λατρεία τῆς ὑγείας καί τό κάλεσμα σέ ἐπιφυλακή τῶν ἁγίων Νεομαρτύρων

Ἡ σύγχρονη λατρεία τῆς ὑγείας καί τό κάλεσμα σέ ἐπιφυλακή τῶν ἁγίων Νεομαρτύρων

Ιωάννης Λίτινας

Η νέα θρησκεία

Χωρίς καμμία ἀμφιβολία ζοῦμε σέ καιρούς γενικῆς ἀποστασίας ἀπό τό θέλημα καί τήν λατρεία τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ. Μέσα στήν πανσοφία Του ὅμως εὐδόκησε νά αποκαλυφθεί διά τῆς λεγομένης πανδημίας, ἡ καλά κρυμμένη, μεταξύ τῶν χριστιανῶν τοὐλάχιστον, προσκύνηση τοῦ εἰδώλου τῆς ὑγείας. Τῆς νέας, ἤ μᾶλλον παλαιᾶς, κοινῆς θρησκείας ὅλων τῶν λαῶν τῆς γῆς.

«Πάνω ἀπ’ ὅλα ὑγεία!», «Ὑγεία, καί τίποτ΄ ἄλλο!», «Σάν τήν ὑγεία δέν ὑπάρχει ἄλλο!», «Μόνο ὑγεία νά θέλεις!», «Ὑγεία πρῶτα ἀπ’ ὅλα», «Δέν ποθῶ ἄλλο ἀγαθό. Μόνο ὑγεία!», «Ἄν δέν ἔχεις ὑγεία, δέν ἔχεις τίποτα!», «Μόνο αὐτό εὔχομαι. Ὑγεία!» αὐτές εἶναι δυστυχῶς οἱ σύγχρονες ὁμολογίες ἀρνήσεως τῆς πίστεως στόν Χριστό πού καθημερινά ἐκπέμπονται ἀπό στόματα χριστιανῶν ὀρθοδόξων καί ὄχι μόνο.

Ὡς γνωστόν, ἡ ΔΙΣ ἐπισήμως δι΄ ἐγκυκλίου [1] πρός τόν λαό ἀρνήθηκε τό μόνο καί τελειότατο ἀγαθό, τουτέστι τόν Θεόν [2], ἐξυψώνοντας στή θέση Του τήν ὑγεία ὡς τό «ὕψιστο ἀγαθό».

Γιά χάρη τῆς ψευδοθεάς διαδοχικῶς ἀπαγορεύθη ἡ θεία λατρεία, σφραγίσθηκαν καί δόθηκαν ἐντολές ἀπολύμανσης τῶν ἱερῶν ναῶν θεωρούμενοι ὡς κοινοί μολυσματικοί χῶροι, ἀπαγορεύθη ἡ συμμετοχή τῶν πιστῶν σέ αὐτήν, ἐπεβλήθη χαμηλό ὅριο συμμετεχόντων, «ἀποστάσεις ἀσφαλείας» στό μυστηριακό σῶμα τῆς Ἐκκλησίας, χρήση μασκῶν, ἀντισηπτικῶν, ἀντίδωρα σέ σακουλάκια μιᾶς χρήσεως καί ἀπομόνωση πιστῶν μέ συμπτώματα γρίπης.

Γιά χάρη τῆς ψευδοθεάς ἀπαγορεύθησαν οἱ λιτανεῖες, ἐπεβλήθη Πάσχα ἐγκλεισμοῦ μέ μετάληψη νεροῦ τοῦ ἁγιασμοῦ ἀντί τοῦ Σώματος καί Αἵματος τοῦ Χριστοῦ καί τήν ἑπόμενη χρονιά διήμερη Ἀνάσταση μετά τῶν Ἑβραίων. Κάποιες ἄλλες σύνοδοι Ἱεραρχῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ ἐπέβαλλαν τήν ἀπολύμανση τῆς ἁγίας λαβίδος μέ ἀλκοολούχα διαλύματα μετά ἀπό κάθε μετάληψη πιστοῦ καί πρίν τήν ἐμβάπτισή της ἐκ νέου στό ἅγιο Ποτήριο, ἐνῶ ἄλλες ὑιοθέτησαν τίς πολλαπλές λαβίδες καί χρήση μαντηλιῶν ἤ πετσετῶν μιᾶς χρήσεως γιά κάθε κοινωνοῦντα τῶν ἁγίων μυστηρίων.

Ὁ Ἅγιος Μᾶρκος Εὐγενικός ἀνατρέπει τήν διδασκαλία ὅτι ἡ μονολόγιστη εὐχή «δέν εἶναι ἡ σωστή προσευχή».

Ο Άγιος Μάρκος Ευγενικός, ο μέγας στύλος της Ορθοδοξίας, εκάρη μοναχός σε ηλικία 26 ετών και παρά το νεαρόν της ηλικίας του σύμφωνα με τον Γεώργιο Σχολάριο ήταν «σωφρονέστερος τῶν τάς ἐρήμους οἰκούντων». 

Στην ησυχία του ερημικού νησιού «Αντιγόνη» της Προποντίδος υπεβλήθη σε σκληρή άσκηση και μάλιστα στη μονολόγιστη ευχή, «Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ ἐλέησόν με τόν ἁμαρτωλόν». Ακολουθώντας την νηπτική και ασκητική παράδοση των θεουμένων αγίων της Ορθοδοξίας, πέρασε από τα πνευματικά στάδια της καθάρσεως, του φωτισμού, ηξιώθη του δοξασμού από την άκτιστη Χάρη του Αγίου Πνεύματος και έγινε μυσταγωγός της νοεράς προσευχής. 

Το σύντομο κείμενο που ακολουθεί αποτελεί ανάλυση της ευχής του Ιησού, και αρχικώς μας παρεδόθη ως έργον ανωνύμου. Κατόπιν όμως ερεύνης του Σέρβου ιερομονάχου Ειρηναίου Μπούλοβιτς, απεδείχθη πως αποτελεί κείμενο του Αγίου Μάρκου του Ευγενικού. Πρωτοδημοσιεύθηκε στο περιοδικό ''Κληρονομία'', αρ. 7 (1975), σελ. 345-352, και αργότερα συμπεριελήφθη σε μετάφραση στην ''Φιλοκαλία των ιερών Νηπτικών'', τ. 5, σελ. 284-288, εκδόσεις “Το Περιβόλι της Παναγίας”, Θεσσαλονίκη, 1984. 

O Άγιος Μάρκος διδάσκει πως η ευχή όχι μόνο είναι «η σωστή προσευχή», αλλά και πλήρης αγίων δωρεών και Ορθοδόξου Ομολογίας. Ομολογία, που δυστυχώς τελεί υπό εξαφάνιση στη διδασκαλία και πράξη των συγχρόνων αρχιποιμένων. 

Το κείμενο έχει ως εξής: 

Λόγος τοῦ ἐν ἁγίοις πατρός ἡμῶν Μάρκου Ἐφέσου τοῦ Εὐγενικοῦ περί τῶν λόγων τῆς 

θείας εὐχῆς, δηλαδή τό ''Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, Υἱέ τοῦ Θεοῦ, ἐλέησόν με'' 

«Πόση δύναμη έχει η ευχή και ποιες είναι οι δωρεές της σε όσους την χρησιμοποιούν και σε ποια πνευματική κατάσταση τους φέρνει, δεν μπορούμε εμείς να το πούμε. Τους λόγους όμως από τους οποίους αποτελείται, τους βρήκαν αρχικά οι άγιοι Πατέρες μας, όχι από δική τους επινόηση, αλλά πήραν αφορμή από παλιά από την ίδια την Αγία Γραφή και από τους κορυφαίους μαθητές του Χριστού. Ή, για να το πούμε καλύτερα, τους δέχθηκαν αυτοί ως πατρική κληρονομιά και τους μετεβίβασαν σε μας. 

Ώστε και από αυτό γίνεται φανερό, σε όσους δεν το έμαθαν εκ πείρας, ότι αυτή η ιερή ευχή είναι κάτι το ένθεο και ιερός χρησμός. Γιατί πιστεύουμε ότι αποτελούν θείους χρησμούς και πνευματικές αποκαλύψεις και λόγους Θεού όλα όσα έδωσε στους ιερούς Αποστόλους να πουν ή να γράψουν ο Χριστός, ο οποίος λάλησε μέσω αυτών. 

Ὁ Μέγας Βασίλειος καταρρίπτει τή διακήρυξη τῆς ὑγείας ὡς «τό ὕψιστο ἀγαθό»

χειρί Ιωάννη Λίτινα

«Ἐπειδὴ δυσθήρατος ἡ ἀλήθεια, πανταχόθεν ἡμῖν ἐξιχνευτέα»[i].Επειδή η αλήθεια δύσκολα συλλαμβάνεται, πρέπει από παντού να την εξιχνιάζουμε, προτρέπει ο Μέγας Ιεράρχης. Αυτό είναι ένα καθήκον που πρέπει να συνέχει κάθε πιστό που γνωρίζει τον σκοπό της κλήσεώς του.

Ανάμεσα στα μηνύματα που εξέπεμψε η Διαρκής Ιερά Σύνοδος μέσω εγκυκλίων, ξεχώρισε ένα, βάσει του οποίου οικοδομήθηκε το σαθρό οικοδόμημα της επισφαλούς για την σωτηρία της ψυχής, «αντιμετώπισης της επιδημίας covid-19».

Αυτό το μήνυμα εμπεριέχεται στο «Συνοδικό Παραμυθητικό Λόγο γιά τήν Μεγάλη Ἑβδομάδα καί τό Ἅγιον Πάσχα» της 10ης Απριλίου 2020, υπ’ αριθ.3019 και αναφέρει μεταξύ άλλων:

«Ἐνώπιον τῆς ἀγωνίας τοῦ ἀνθρώπου νά διατηρήσει τό ὕψιστο ἐπί γῆς ἀγαθό τῆς ζωῆς καί τῆς ὑγείας, ταπεινώθηκε (σ.σ. η διοίκηση της Εκκλησίας) καί συμπορεύθηκε μέ τόν πόνο καί τήν ἀγωνία τοῦ ἀνθρώπου».

Επειδή η συγκεκριμένη διακήρυξη είναι ξένη στο ορθόδοξο αγιοπατερικό φρόνημα, θα παρουσιάσουμε συνοπτικώς τη διδασκαλία του σπουδαίου Πατέρα της Εκκλησίας μας, Μεγάλου Βασιλείου για το ζήτημα, ώστε και δι’ ημών των «λίθων» να εξιχνιαστεί και ακουστεί η αλήθεια κατά το λόγο του Κυρίου μας : «λέγω ὑμῖν ὅτι ἐὰν οὗτοι σιωπήσωσιν, οἱ λίθοι κεκράξονται». (Λκ.19,40).

Παραθέτουμε κατωτέρω σε νεοελληνική απόδοση τους λόγους του Αγίου. Αυτούσιοι στο πρωτότυπο, παρατίθενται στις αντίστοιχες σημειώσεις τέλους.

Ερμηνεύοντας τον ριδ’ Ψαλμό, διδάσκει για το ποιο είναι το αληθινό αγαθό και ποιο είναι το φρόνημα το οποίο διέπει τους ανθρώπους που αγαπούν τον Θεό:

Λογική ἤ Εὐαγγέλιο;

Λογική ή Ευαγγέλιο;

Ιωάννης Λίτινας

Δυστυχώς δεν είναι η πρώτη φορά που ανακοίνωση της ΔΙΣ απογοητεύει τους πιστούς. Πλέον ο προφανής διωγμός της Εκκλησίας, (που μόνο η ηγεσία της δεν αντιλαμβάνεται), έχει την επαινετική υποστήριξη του διοικητικού οργάνου της.

Ποια ομολόγησε ως προτεραιότητά της η ΔΙΣ κατά τη χθεσινή της συνεδρία; http://www.ecclesia.gr/greek/holysynod/holysynod.asp?id=2808&what_sub=d_typou

- "Τήν διαφύλαξη τῆς ἀνθρώπινης ὑγείας καί ζωῆς". Σε προηγούμενη ανακοίνωση είχε διακηρύξει την υγεία, όλως αντιπατερικώς ως το "υπέρτατο αγαθό" (βλ. http://aktines.blogspot.com/2020/05/blog-post_620.html) .

Ποιά είναι όμως η μέριμνά της βάσει του Καταστατικού της Χάρτου;

- Να "μεριμνᾷ περὶ τοῦ κατὰ Χριστὸν βίου τοῦ Ὀρθοδόξου πληρώματος" (αρθ.9,ζ) και να "μελετᾷ καὶ ἀποφασίζει περὶ τῶν ληπτέων μέτρων διὰ τὴν πραγμάτωσιν τῆς κατὰ Χριστὸν ζωῆς τοῦ ἱεροῦ Κλήρου καὶ τοῦ Χριστεπωνύμου λαοῦ" (αρθ.4,β).

Τι αντιλαμβανόμεθα εξ΄αυτών; Ότι χάθηκε ο προσανατολισμός της.

Από την αρχή της παρουσίας του ιού έχει υιοθετηθεί η πλάνη ότι προάγεται και πραγματώνεται ο κατά Χριστόν βίος του ορθοδόξου πληρώματος, με το να εντέλλεται όχι η εντολή του Χριστού "ἔρχεσθε, ὅτι ἤδη ἕτοιμά ἐστι πάντα" (Λκ.14,17) που ακούστηκε την προηγούμενη μόλις Κυριακή, αλλά η ακριβώς αντίθετη : "Μην έρχεσθε" στο Δείπνο, για να προστατευθείτε!

Τι αντελήφθη η ΔΙΣ;

- "Ἀντελήφθη ἐξ ἀρχῆς τό διακύβευμα τῆς προστασίας τῆς δημόσιας ὑγείας καί γι᾿ αὐτό ὑπέμεινε καρτερικά τήν ἀπαγόρευση προσελεύσεως πιστῶν στούς Ἱερούς Ναούς".

Απορούμε και εξιστάμεθα: Ομολογεί ότι διακυβεύεται η δημόσια υγεία από την μυστηριακή σύναξη και δεν ερυθριούν τα μέλη της; Είναι κίνδυνος ο εκκλησιασμός για τους αρχιερείς μας!

Από ποιόν Πατέρα το είδαν αυτό; Ποια διδαχή τους δικαιώνει; Ποιο παράδειγμα;

Ἁγίου Ἰωάννου Δαμασκηνοῦ: Περὶ ἐπισκόπων πονηρῶν, καὶ μὴ φυλαττόντων τὰς ἐντολὰς τοῦ Θεοῦ. (α΄)

Ἁγίου Ἰωάννου Δαμασκηνοῦ: Περὶ ἐπισκόπων πονηρῶν, καὶ μὴ φυλαττόντων τὰς ἐντολὰς τοῦ Θεοῦ. (α΄)

Ιωάννης Λίτινας

Οι επίσκοποι στα “Ιερά Παράλληλα”

Τα «Ιερά Παράλληλα» είναι από τα σπουδαιότερα έργα του Αγίου Ιωάννη Δαμασκηνού. Με σκοπό να παράσχει στους πιστούς ένα ισχυρό βοήθημα σε θέματα που αναφέρονται στον Θεό, τον άνθρωπο και την πνευματική ζωή, ανθολόγησε μετά ζήλου και επιστήμης από την Αγία Γραφή και τους Πατέρες πλήθος χωρίων που απαντούν σε αυτά με αυθεντικότητα.

Ανάμεσα στα ζητήματα που απασχολούν τον όσιο και συλλέγει κατάλληλα αποσπάσματα προς απάντηση, είναι οι επίσκοποι. Περί αυτών διαπιστώνει μία διάκριση ερευνώντας την σε δύο αντίθετες μεταξύ τους υποθέσεις: Υπάρχουν «χρηστοί» (καλοί) και «πονηροί» (κακοί) επίσκοποι. Η πρώτη επιγράφεται «Περὶ ἐπισκόπων χρηστῶν, καὶ φυλαττόντων τὰς ἐντολὰς τοῦ Θεοῦ»[1] και η δεύτερη «Περὶ ἐπισκόπων πονηρῶν, καὶ μὴ φυλαττόντων τὰς ἐντολὰς τοῦ Θεοῦ»[2]. Η διάκριση αυτή που εξάγεται μέσα από την αγιογραφική και πατερική συλλογή του ιερού πατρός, έγκειται τόσο στον τρόπο ζωής τους, όσο και στο πώς ανταποκρίνονται έναντι των ευθυνών που απορρέουν από το δοθέν σ’ αυτούς υψηλό αξίωμα. Στο παρόν μελέτημα ασχολούμαστε με τη δεύτερη υπόθεση.

Η χρήση του επιθέτου «πονηρός», το οποίο προσιδιάζει αγιογραφικώς κατ’ εξοχήν στο διάβολο, παραπέμπει στο πνεύμα αυτού που αντιστρατεύεται το θέλημα του Θεού και θέτει εμπόδια στην οδό της σωτηρίας των πιστών. Η συμπλήρωση «και μη φυλαττόντων τας εντολάς του Θεού» αφορά κυρίως την βιοτή, χαρακτηριστικό της οποίας εν προκειμένῳ είναι η μη τήρηση των εντολών. Στην προηγούμενη πραγματεία προβάλλεται ως αντίθετο των «πονηρών επισκόπων» οι «χρηστοί επίσκοποι». Οι ωφέλιμοι. «Λέγεται για πρόσωπα, καλός, αγαθός και ικανός, ανδρείος, γενναίος· γενικά, καλός, τίμιος, άξιος, αξιόπιστος»[3]. Από την εναντίωση των δύο επιθέτων συνάγεται πως οι «πονηροί επίσκοποι» έχουν τα αντίθετα των ανωτέρων ιδιωμάτων των καλών επισκόπων.

Η ΒΛΑΣΦΗΜΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΕΙΟΥ ΣΤΟ ΝΑΟ«Πῶς ἐπιδείξῃ διὰ τῶν ἔργων τὴν πίστιν; Ἐὰν καταφρονῇς θανάτου»

«Πῶς ἐπιδείξῃ διὰ τῶν ἔργων τὴν πίστιν; Ἐὰν καταφρονῇς θανάτου»

Ιωάννης Λίτινας

Εσχάτως τέθηκε το ερώτημα:

"Γιατί είναι αμαρτία το να φοράμε μάσκα μέσα στο ναό και δεν είναι αμαρτία το να φορέσουμε μία ζακέτα στην Εκκλησία, για να προφυλαχθούμε από το κρύο;"

Πάνω σε αυτό το προβληματισμό θα θέλαμε να καταθέσουμε κάποιες ταπεινές σκέψεις.

Η χρήση μάσκας μέσα στο ναό και μάλιστα κατά την τέλεση και συμμετοχή στην κοινή λατρεία, με πρόσχημα την προφύλαξη από τον κορονοϊό, ως πρωτοφανής στη δισχιλιετή ιστορία της Εκκλησίας με πείρα πολύ φονικότερων ιών, συνιστά σαφέστατη εισαγωγή καινοτομίας που αθετεί την εκκλησιαστική παράδοση κατά την οποία η προσευχή και η λατρεία τελείται με ακάλυπτο πρόσωπο.

Κάθε καινοτομία όμως και αθέτηση της Ι.Παραδόσεως καταδικάζεται από την Z' Οικουμενική Σύνοδο με βαρύτατες τιμωρίες στους επινοούντας και εφαρμόζοντας αυτές κληρικούς με καθαίρεση, στους λαϊκούς και μοναχούς δε με αφορισμό.[1]

Η ζακέτα και το πανωφόρι ως ενδύματα για την προφύλαξη από το ψύχος και την κάλυψη της γύμνιας μέσα στο ναό, δεν συνιστά καμία καινοτομία. Δεν εμποδίζει τον ασπασμό των αγίων εικόνων, των ιερών λειψάνων και της χειρός του ιερέως όπως συμβαίνει με τη χρήση μάσκας, δεν παραβιάζει κάποια εντολή, δεν καθιστά τον χρήστη τους ασεβή και δεν αθετεί καμία παράδοση. Δεν αντιβαίνει επίσης σε καμία θεολογική αναφορά, συμβολισμό και διδασκαλία όπως δυστυχώς συμβαίνει με τη χρήση μάσκας. Θα λέγαμε μάλιστα ότι η χρήση πανωφορίου προτρέπεται και ευαγγελικώς, όταν διδάσκεται η ολιγάρκεια : "ἔχοντες δὲ διατροφὰς καὶ σκεπάσματα, τούτοις ἀρκεσθησόμεθα" (Τιμ.Α' 6,8).

Ἀπό τή διδασκαλία τοῦ Ἁγίου Συμεών Θεσσαλονίκης γιά τούς ἱερούς ναούς

Από τη διδασκαλία του Αγίου Συμεών Θεσσαλονίκης για τους ιερούς ναούς

Ιωάννης Λίτινας

Για τους ορθοδόξους πιστούς η ιερότητα των ναών είναι δεδομένη. Ο ιερός ναός δεν είναι ένας κοινός χώρος, δεν έχει καμμία ομοιότητα με οποιοδήποτε άλλο κτίριο, και ο νεότερος εξ΄αυτών είναι ασυγκρίτως ανωτέρας αξίας και σπουδαιότητος ακόμα και από το σημαντικότερο προχριστιανικό αρχαιολογικό μνημείο του κόσμου.

Σύγχρονη αμφισβήτηση εγείρεται κατά των ιερών ναών, εξισώνοντάς τους με οποιοδήποτε άλλο χώρο, ή κτίριο. Ο σκοτισμένος άνθρωπος, εγκλωβισμένος στην ολιγοπιστία -ή μάλλον απιστία του- αδυνατεί να παραδεχθεί ότι «ὅπου Θεός βούλεται νικᾶται φύσεως τάξις», πράγμα που ιδιαιτέρως συμβαίνει μέσα στον κατ΄εξοχήν χώρο παρουσίας του Θεού, τους ιερούς ναούς. Εμπιστεύεται, δυστυχώς, περισσότερο αυτό που του συστήνει η πεπερασμένη επιστήμη -με τους διαφωνούντας εκατέρωθεν "ειδικούς"- παρά αυτό που η πίστη υπαγορεύει και αποδεικνύει με τη δισχιλιόχρονη πείρα.

Τι θα έλεγαν οι σύγχρονοι επιδημιολόγοι στους δέκα λεπρούς που θεράπευσε ο Χριστός μας και έστειλε στους ιερείς να τους δουν από κοντά; Θα πλησίαζαν τους πρώην λεπρούς; Θα εμπιστεύονταν την επιστήμη τους που αρνείται το θαύμα ή τον Χριστό που τους θεράπευσε; Και όταν τελικά θα διαπίστωναν το θαύμα, θα το ομολογούσαν άραγε ή θα το έκρυπταν; Πιθανότατα το δεύτερο, καθώς δύο μήνες μετά το άνοιγμα των εκκλησιών, με τους κατά χιλιάδες προσερχομένους στον εκκλησιασμό και στο Μυστήρια της Θείας Ευχαριστίας, κοινωνώντας από την ίδια λαβίδα, η καμπύλη του ιού δε μεταβλήθηκε ούτε λίγο προς το χειρότερο και οι επιστήμονες το έκρυψαν επιμελώς.

Ας έλθουμε όμως επί το προκείμενον. Τι μας διδάσκουν λοιπόν οι Άγιοι; Καταφεύγουμε στη διδασκαλία ενός εξ΄αυτών, του Αγίου Συμεών αρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης. Στους λόγους του είναι διάχυτη η ευλάβεια και το δέος απέναντι στο χριστιανικό ναό. Ιδιαιτέρως η διδασκαλία του «περὶ τοῦ ἁγίου ναοῦ καὶ τῆς τούτου καθιερώσεως»[1] προκαλεί θαυμασμό καθώς ερμηνεύει τα τελούμενα. Πόσο ευλογημένοι είμαστε οι ορθόδοξοι, τι χάριτες μας έχουν δοθεί και εμείς αγνοούμε!

Ἡ ἁγιοπατερική διδασκαλία γιά τήν ἐγκράτεια καί τή σωφροσύνη ὡς πρόταση ἀντί τῶν προγραμμάτων σεξουαλικῆς διαπαιδαγώγησης.

Ιωάννης Λίτινας

Η Νέα Τάξη Πραγμάτων εκμεταλλεύεται -ομολογουμένως με μεγάλη επιτυχία- την άγνοια και απροθυμία του σύγχρονου ανθρώπου να μάχεται κατά των παθών του, την τάση του να τα δικαιολογεί, να τ’ αγαπά και εν τέλει να τα υπερασπίζεται, ανυψώνοντάς τα σε δήθεν ανθρώπινες αξίες και δικαιώματα, για τα οποίες πρέπει μάλιστα να αισθάνεται υπερήφανος.

Έχοντας αυτόν τον σπουδαίο σύμμαχο στο πλευρό της, συνεχώς αναπτύσσει μεθοδικά δια μέσου των οργάνων της σε όλους τους τομείς της ζωής μας, πρακτικές που εξυπηρετούν τους στόχους της, με κύριο και τελικό στόχο την οριστική αποξένωση του ανθρώπου από το Χριστό και τη λατρευτική προσκύνηση του επερχομένου αντιχρίστου.

Βασικός τομέας μέσα από τον οποίο δρομολογούνται και κατευθύνονται οι πρακτικές αυτές είναι η πολιτική. Αν παρακολουθήσει κανείς τα νομοσχέδια, που φέρνουν προς ψήφιση τα πιστά όργανα της ΝΤΠ τις τελευταίες δεκαετίες και τα οποία αντιστρατεύονται ευθέως το Νόμο του Τριαδικού Θεού ή που κρυφίως τον υπονομεύουν, εύκολα θα συμπεράνει τα ανωτέρω.

Ένα τέτοιο νομοσχέδιο εσχάτως, από το Υπουργείο Παιδείας, είναι και αυτό που εισάγει τα αντίθεα προγράμματα σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης στα νήπια και παιδιά του δημοτικού από αγνώστους. Παρά τις αντιδράσεις μας, χιλιάδων γονέων στη δημόσια διαβούλευση για την εισαγωγή αυτή, και με σύμμαχο την παγίως χαλαρή και επιζήμια στάση της ηγεσίας της Εκκλησίας σε κάθε κρίσιμο θέμα υπεράσπισης της πίστεως, του έθνους και του ποιμνίου της, η κυβέρνηση προχωρά στην υλοποίηση των προγραμμάτων αυτών. Η εξυπηρέτηση, άλλωστε, των νεοταξικών στόχων είναι υπεράνω κάθε πολιτικού κόστους. Κάθε ατομικό, συλλογικό ή εθνικό δικαίωμα που στέκεται εμπόδιο στην επίτευξη αυτών, εύκολα καταφρονείται. Ακόμα κι αυτού που έχει ο γονιός στο να υπερασπίζεται και γαλουχεί το παιδί του κατά τις ορθόδοξες χριστιανικές πεποιθήσεις του. Η σεξουαλική διαπαιδαγώγηση είναι αποκλειστική ευθύνη και αρμοδιότητα των γονέων και όχι οποιασδήποτε ΜΚΟ ή «φορέα υγείας» ή έστω «ειδικού», την είσοδο των οποίων στα σχολεία σχεδιάζει το Υπουργείο.

«Βλέπετε μή τις ὑμᾶς πλανήσῃ»! Ἡ περιφρονημένη ἐντολή τῆς προσοχῆς.

Ιωάννης Λίτινας

Πολλές φορές, στην εκκλησιαστική μας ζωή, γίναμε ακροατές θερμότατων κηρυγμάτων για την αρετή της αγάπης, της ταπείνωσης, της προσευχής, της ελεημοσύνης, της πραότητος και άλλων πνευματικών δωρεών με τα οποία ο πιστός αγωνίζεται «ἄχρις οὗ μορφωθῇ Χριστὸς»i εντός του.

Αναλογιζόμαστε όμως και προσπαθούμε να ανακαλέσουμε στη μνήμη μας κάποιο κήρυγμα από τους σύγχρονους ποιμένες, κάποια διδασκαλία για την αρετή της προσοχής, και μάλιστα της προσοχής εκείνης έναντι ανθρώπων, λόγων και πράξεων που μπορούν να μας πλανήσουν, να μας νοθεύσουν την πίστη, να μας καταστήσουν συνενόχους στην ασέβεια ιερών και οσίων, να μας μετατρέψουν σε χλιαρούς, αδιάφορους και ακάρπους οπαδούς, υπεύθυνους αφορισμών και αναθεμάτων. Δυσκολευόμαστε. Τα κηρύγματα αυτά βρίσκονται στα βάθη δεκαετιών, διεσωσμένα σε αρχεία ήχου και εικόνας, από τότε που ακόμα ο άμβωνας κρατείτο ζωντανός από διαπρύσιους κήρυκες του Λόγου.

Κι όμως, το κέλευσμα αυτό του Χριστού μας μαρτυρείται στην Καινή Διαθήκη σε άμεση προστακτική «βλέπετε» και «προσέχετε» περισσότερες φορές από το «ἀγαπᾶτε»! Αν υπολογιστούν δε μαζί οι μαρτυρίες της, ως «γρηγορεῖτε» και «ὁρᾶτε», τότε μιλούμε για εντολή που η άγνοιά της είναι αδικαιολόγητη τόσο από τους ποιμένες, όσο και από τους ποιμαινομένους.

Οι Άγιοι Πατέρες έδωσαν στην προσοχή την πρέπουσα τιμή, διδάσκοντας περί αυτής και η Εκκλησία πρεπόντως διεφύλαξε τις διδαχές τους ως πολύτιμο θησαυρό. Ίσως επειδή η προσοχή είναι μυστική έκφραση της εν Χριστώ αγάπης, θέλησε το Άγιον Πνεύμα να φανερώσει εμφατικότερα την αξία της με την συχνή επανάληψη στο ευαγγέλιο και τους λόγους των Αγίων.

Άραγε, εάν υποθέσουμε ότι το ευαγγέλιο χανόταν σήμερα, θα διασώζετο αυτή η τόσο σημαντική εντολή στα χείλη των κηρύκων;