Ἅγιον Όρος: ὁ Κῆπος τῆς Παναγίας καὶ ὁ κίνδυνος τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ τουρισμοῦ.

Στυλιανός Μπούρης

Αδελφότητα Testimonianza Ortodossa

Τὸ Ἅγιον Ὄρος, ὁ Ἱερὸς Κῆπος τῆς Παναγίας, δὲν εἶναι ἁπλῶς ἕνας γεωγραφικὸς τόπος. Εἶναι μυστήριον, παρουσία, ψιλὸν φῶς ποὺ ἐναποτίθεται στὴν καρδιὰ τῆς ὀρθοδόξου ἱστορίας. Εἶναι το ἁγιώτατο Ὄρος, ὅπου ἡ Πανάχραντος, ἡ Θεοτόκος, κατὰ τὴν Παράδοσιν, ἔθεσε τὸ εὐλογημένον Της πόδι καὶ τὸ ἔκαμε κληρονομίαν ἁγιότητος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Εἶναι ἡ κούνια τῆς ὀρθοδόξου ἀσκήσεως, ὁ τόπος ὅπου γενεὰς ἁγίων ἔζησαν μόνον διὰ τὸν Θεόν, ἀναπνέοντας σιωπήν καὶ τρέφοντας τὴν ψυχὴν μὲ τὴν ἀκατάπαυστον μνήμην τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ.

Διὰ αἰῶνας, τὸ Ἅγιον Ὄρος ὑπῆρξε φάρος καθαρότητος, «ἄλλος κόσμος», κατώφλι μεταξὺ οὐρανοῦ καὶ γῆς. Ἐκεῖ ἔζησαν οἱ ἅγιοι, ἔκλαυσαν, προσηύχοντο, ἠγωνίσθησαν κατὰ τῶν δαιμόνων, ἐφύλαξαν τὴν ὀρθόδοξον Πίστιν, ὅταν εἰς τὸν κόσμον ἐπικρατοῦσαν πλάνες, διωγμοί, αἱρέσεις. Ὡς ἔλεγε ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμάς, “ἡ ἁγία ἡσυχία εἶναι μήτηρ τῆς θεολογίας καὶ τῆς καθαρότητος τῆς καρδίας”.

Προσκυνηματικές περιηγήσεις (churching...)

Τοῦ πρωτοπρεσβυτέρου π. Διονυσίου Τάτση

Στὴν ἐποχή μας, ποὺ τὰ ταξίδια εἶναι εὔκολα, παρατηροῦμε πολλοὺς χριστιανοὺς νὰ ἐπιλέγουν τὶς προσκυνηματικὲς περιηγήσεις ἢ, ὅπως λέγεται, τὸ θρησκευτικὸ τουρισμό. Παίρνουν τὰ μοναστήρια καὶ τὰ προσκυνήματα μὲ τὴ σειρὰ καὶ μένουν εὐχαριστημένοι, γιατί προσκύνησαν ἱστορικὲς εἰκόνες καὶ ἱερὰ λείψανα ἁγίων, ἀλλὰ καὶ γιατί τοὺς μίλησαν οἱ ὑπεύθυνοι μοναχοί. Παράλληλα περνοῦν καλὰ σὰν κοσμικοὶ τουρίστες. Συνδυάζουν τὸ πνευματικὸ μετὰ τοῦ τερπνοῦ καὶ τελικὰ στὴ μνήμη τους μένει τὸ δεύτερο, ἐνῷ γρήγορα χάνουν τὸ πρῶτο καὶ αὐτὸ ἀποδεικνύεται ἀπὸ τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ προσωπική τους ζωὴ παραμένει ἡ ἴδια. Ἁπλὰ ἱκανοποιοῦν τὴν περιέργειά τους, ἀλλὰ δὲν ἀνησυχοῦν γιὰ τὴν ἀνυπαρξία πνευματικοῦ ἀγώνα καὶ γιὰ τὶς καθημερινὲς ἁμαρτωλὲς... συν­ήθειές τους. Οἱ περισσότεροι προσκυνητὲς μένουν ἀδιάβροχοι καὶ πολλὲς φορές ὁ συγχρωτισμὸς ποὺ παρατηρεῖται στὰ μέρη ποὺ ἐπισκέπτονται τοὺς βλάπτει πνευματικά, ἀφοῦ αὐξάνει τοὺς πειρασμούς. Ὑπάρχουν βέβαια καὶ οἱ ἐλάχιστες ἐξαιρέσεις. Ὁ θρησκευτικὸς τουρισμὸς δὲν περιορίζεται σὲ προορισμοὺς μόνο ἐντός τῆς χώρας. Μεγάλο πλῆθος κατευθύνεται καὶ στοὺς Ἁγίους Τόπους καὶ στὸ μοναστήρι τῆς Ἁγίας Αἰκατερίνης στὸ Σινά. Πηγαίνουν στὰ Ἱεροσόλυμα ὅπου εἶναι «φανερὰ τὰ σημεῖα τῆς ἔνσαρκης ἐπιδημίας τοῦ Κυρίου», ὅπως λέει ὁ ἅγιος Γρηγόριος Νύσσης. Καὶ αὐτὸ τὸ θεωροῦν «κατόρθωμα ἀρετῆς». Κάτι φυσικὰ ποὺ δὲν εἶναι.

Τουρισμός καί μοναστήρια (Ἀνωνύμου Μοναχοῦ)

Είναι σε όλους γνωστό ότι ένα από τα δεδομένα που χαρακτηρίζουν τις ανθρώπινες μετακινήσεις τις τελευταίες δεκαετίες είναι η θεαματική αύξηση του τουρισμού.

Πλήθη ανθρώπων πλέον, από πλούσιες και μη χώρες μετακινούνται σε κάθε γωνιά της γης, είτε για αναψυχή, είτε για να επισκεφθούν μνημεία, μουσεία, φυσικές ομορ­φιές και γενικά κάθε αξιοθέατο το οποίο μπορεί να προ­σελκύσει το ανθρώπινο ενδιαφέρον.

Είναι επίσης γνωστό ότι πολλά από τα Ορθόδοξα μοναστήρια, ίσως τα περισσότερα, μπορούν να προσελκύ­σουν τουρίστες, είτε για τον πλούτο των κειμηλίων τους, είτε για τον συνδυασμό που δημιουργούν αυτά μέσα στο φυσικό περιβάλλον που ευρίσκονται, είτε ίσως για κάτι άλλο, εν πάση περιπτώσει τα μοναστήρια δεν περνούν α­παρατήρητα από τα μάτια των τουριστών.

Πρωτοπρ. Διονύσιος Τάτσης, Ὁ θρησκευτικὸς τουρισμός

Ὁ θρησκευτικὸς τουρισμός

 

Τοῦ πρωτοπρεσβυτέρου π. Διονυσίου Τάτση

 

ΠΟΛΥΣ λόγος γίνεται τελευταῖα ἀπὸ τοὺς ἁρμόδιους ὑπουργοὺς ἀλλὰ καὶ τοὺς ὑπεύθυνους τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος γιὰ τὸν θρησκευτικὸ τουρισμό, ὁ ὁποῖος, ὅπως ἰσχυρίζονται, πρέπει νὰ ἀναπτυχθεῖ περισσότερο προκειμένου νὰ αὐξηθοῦν οἱ προσκυνητὲς καὶ ἐπισκέπτες στὰ ἐκκλησιαστικὰ μνημεῖα τῆς Πατρίδας μας. Καὶ κατ᾽ ἐπέκταση νὰ αὐξηθοῦν τὰ οἰκονομικὰ ὀφέλη. Μάλιστα μερικοὶ προοδευτικοὶ καὶ κοσμικόφρονες Μητροπολίτες εἶναι πρόθυμοι νὰ δεχτοῦν καὶ ἀλλοδαποὺς Ὀρθοδόξους μοναχοὺς σὲ διάφορα μοναστήρια τῶν περιφερειῶν τους, γιὰ νὰ γίνουν στὴ συνέχεια προορισμοὶ τῶν ὁμόδοξων τουριστῶν ἀπὸ ἄλλες χῶρες.

Ὅμως διερωτᾶται κανείς. Εἶναι ἆραγε ἡ ἀνάπτυξη τοῦ θρησκευτικοῦ τουρισμοῦ κάτι, ποὺ πρέπει νὰ ἀφήνει ἀδιάφορη τὴν Ἐκκλησία;

Παναγία ἡ προστάτις (Ἀπόστολος Παπαδημητρίου)

Η Παναγία υπήρξε διαχρονικά η προστάτις των Ρωμηών. Η βασιλεύουσα των πόλεων θεωρούσε ότι δεν την έσωζαν τα ισχυρά της τείχη από τις αλλεπάλληλες εναντίον της επιδρομές, αλλά η σκέπη της. «Τη υπερμάχω στρατηγώ» είναι ύμνος, που οι κάτοικοί της προσέφεραν ως ένδειξη ευγνωμοσύνης μετά από σωτηριώδη επέμβασή της. ΚΙ όταν η σκέπη της απομακρύνθηκε από την Πόλη εξ αιτίας των κριμάτων αρχόντων και λαού, ο λαός μας ένοιωσε την Παναγία να πονά περισσότερο από τον ίδιο και της αφιέρωσε το τραγούδι της παρηγοριάς «Σώπασε κυρά Δέσποινα και μη πολυδακρύζεις». Και μέσα στη φοβερή σκλαβιά σ’ αυτήν κατέφευγε να παρηγορηθεί, να πάρει δύναμη, να αντέξει. Την εμπιστευόταν, γιατί κι εκείνη ως μητέρα είχε πολύ πονέσει και κατανοούσε τον ανθρώπινο πόνο. Γι’ αυτό ήταν γοργοεπήκουος, ώστε να μεταφέρει την παράκληση του πονεμένου ανθρώπου στον γυιό της, Κύριό της και Κύριό μας. Άλλωστε μας το υποσχέθηκε κατά τη μετάστασή της και το τήρησε, ώστε να το ομολογούμε:

Συζήτηση μέ τόν γέροντα Θαδδαῖο γιά τόν θρησκευτικό τουρισμό

ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΓΕΡΟΝΤΑ ΘΑΔΔΑΙΟ ΓΙΑ ΤΟΝ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟ

Ερώτηση: Ποια είναι η γνώμη σας για τις δημοφιλείς στις μέρες μας οργανωμένες τουριστικές επισκέψεις στα μοναστήρια, και για τις άλλες μοντέρνες τάσεις της εκκλησίας μας;

Απάντηση: Είναι λάθος να επισκέπτονται οι άνθρωποι τα μοναστήρια από ενδιαφέρον για την αρχιτεκτονική και την ιστορία τους. Αλλά εκείνοι που πηγαίνουν σ' αυτές τις επισκέψεις όχι μόνο για να δουν παλιές τοιχογραφίες, αλλά και για να βρουν ειρήνη στην ψυχή τους, θα επιστρέψουν από το ταξίδι τους με χαρά στην ψυχή τους.