Μέ τή Χάρη τοῦ Θεοῦ θά συνεχίσουμε σήμερα τό κεφάλαιο «Ἡ Χάρη καί ἡ δογματική συνείδηση πού γεννᾶ»[1]. Εἶναι τό δέκατο κεφάλαιο ἀπό τό βιβλίο τοῦ Ἁγίου Σιλουανοῦ, πού ἔχει γράψει ὁ π. Σωφρόνιος ὁ μακαριστός. Μιλήσαμε τήν προηγούμενη φορά γιά τή Χάρη καί σήμερα θά ποῦμε γιά τήν δογματική συνείδηση, τήν ὁποία γεννάει ἡ Χάρις. Καί θά καταλάβετε τί ἐννοεῖ ὁ Γέροντας Σωφρόνιος.
«Βασιζόμενοι -λέει- στά δεδομένα τῆς ἱστορίας τῆς Ἐκκλησίας καί στήν ἐπικοινωνία μας μέ πολλούς ἀσκητές»[2], ἔχει σημασία αὐτό πού λέει γιά νά καταλάβουμε τή μέθοδο μέ τήν ὁποία βρίσκουμε τήν ἀλήθεια. Ἐπειδή γεννιόμαστε, ὅπως λένε ὅλοι οἱ Πατέρες, γεννιόμαστε διεφθαρμένοι. Κληρονομοῦμε δηλαδή τήν διαφθορά, κληρονομοῦμε τήν φθορά τοῦ Ἀδάμ καί τήν ἁμαρτία. Βαφτιζόμαστε μέν, ἀλλά μετά ξαναμπαζωνόμαστε, ὅπως ἔλεγε ὁ Ἅγιος Παΐσιος. Ἔτσι ἔχουμε μία σύγχυση ὡς πρός τήν ἀλήθεια. Πῶς θά βροῦμε τήν ἀλήθεια; Ποῦ εἶναι ἡ ἀλήθεια; λοιπόν, ἐδῶ ὁ Γέροντας Σωφρόνιος μᾶς βάζει θά λέγαμε τόν μπούσουλα, μᾶς δείχνει τόν δρόμο. Ἀφενός μέν εἶναι ἡ Ἐκκλησία, ἡ ἱστορία τῆς Ἐκκλησίας, τά δόγματα ὅπως ἔχουνε ἀποκρυσταλλωθεῖ μέσα στά ἅγια βιβλία μας, γενικότερα ἡ Ἱερά Παράδοσις, οἱ Ἱεροί Κανόνες, ἡ Ἁγία Γραφή βεβαίως, τά συγγράματα τῶν Ἁγίων Πατέρων, καί ἀφετέρου εἶναι οἱ ζωντανοί φορεῖς. Γιατί καί σήμερα ὑπάρχουν ἅγιοι καί πάντα θά ὑπάρχουν στήν Ἐκκλησία ἅγιοι. Μπορεῖ νά εἶναι λίγοι αὐτοί, ἀλλά ἄν ψάξει κανείς, τούς βρίσκει, οἱ ὁποῖοι θά μᾶς πληροφορήσουν κι αὐτοί μέ τή Χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος γιά τό ποιά εἶναι ἡ ἀλήθεια καί γιά συγκεκριμένα προβλήματα πού ἐνδεχομένως δέν ὑπήρχανε στήν ἐποχή τήν προηγούμενη τῶν Ἁγίων Πατέρων, ὁπότε δέν ἔχουνε γράψει κάτι γι’ αὐτό.
Νά πῶ ἕνα παράδειγμα. Ἄς ποῦμε τό πρόβλημα μέ τίς μεταμοσχεύσεις τῶν ὀργάνων καί τό ἄν ἐπιτρέπεται νά γινόμαστε δότες κ.λ.π. καί μέχρι πόσο, αὐτό δέν ὑπῆρχε παλαιότερα, γιατί δέν εἶχε ἡ ἰατρική τέτοια δυνατότητα. Σήμερα πού τίθεται τό θέμα, οἱ Ἅγιοι οἱ χαρισματοῦχοι μᾶς πληροφοροῦν ποιά εἶναι ἡ ἀλήθεια καί τί πρέπει νά κάνουμε.
Λέει λοιπόν ὁ π. Σωφρόνιος γιά τό θέμα αὐτό τῆς δογματικῆς συνείδησης, ἀφοῦ, λέει, ἐρεύνησα τήν ἱστορία τῆς Ἐκκλησίας καί ἀφετέρου εἶχα ἐπικοινωνία καί μέ πολλούς ἀσκητές «καταλήξαμε στό συμπέρασμα πώς ἡ πεῖρα τῆς Χάρης»[3], ἡ ἐμπειρία δηλαδή τῆς Θείας Χάρης, καί ὅταν λέμε Θεία Χάρη ἐννοοῦμε τόν Θεό, τήν ἐνέργεια τοῦ Θεοῦ, ἡ ὁποία μετέχεται ἀπό μᾶς, δηλαδή παίρνουμε ἕνα μέρος τῆς ἐνέργειας, μέσα στήν ὁποία ὅμως ὑπάρχει ὁ ὅλος Θεός, καί γι’ αὐτό δέν λέμε κατέχουμε τή Χάρη, ἀλλά μετέχουμε στή Χάρη, καί αὐτή ἡ ἐνέργεια λοιπόν κατά κάποιο τρόπο χρειάζεται ἕναν χρόνο γιά νά ἀφομοιωθεῖ. Ὅπως κανείς ὅταν τρώγει ἕνα φαγητό, ἀμέσως τό φαγητό αὐτό δέν γίνεται σάρκα καί ὀστά καί αἷμα χρήσιμα γιά νά λειτουργήσει ὁ ἄνθρωπος, ἀλλά θέλει ἕναν χρόνο. Ἔτσι καί ἡ Χάρις πού παίρνουμε εἶναι πνευματική τροφή, ἀλλά χρειάζεται κάποιο χρόνο γιά νά ἀφομοιωθεῖ ἀπό τήν ψυχή τοῦ ἀνθρώπου, ἀπό τήν καρδιά τοῦ ἀνθρώπου καί ἀπό τήν ὅλη του ὕπαρξη. Γιατί ἡ Χάρις ζωογονεῖ καί τήν ψυχή ἀλλά καί διά τῆς ψυχῆς ζωογονεῖται καί τό σῶμα. Γι’ αὐτό βλέπουμε οἱ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἄς ποῦμε δέν ἔχουνε Χάρη στήν ψυχή τους ζωντανή, ἐνεργό Χάρη, καί τό σῶμα τους εἶναι μαραμένο. Βλέπουμε ἔχουνε κατάθλιψη κλπ, ὅλα αὐτά τά γνωστά τά ψυχολογικά. Καί προσπαθοῦνε τέλος πάντων κάπως νά χαροῦνε, ἀλλά οὐσιαστικά χαρά δέν βρίσκουνε.
