«Νά ὀργίζεσθε, ἀλλά νά μήν ἀμαρτάνετε»!..Δέν ἀποτελεῖ λοιπόν ἁμάρτημα ἡ ὀργή, ἀλλά ἡ κακή καί ἀδικαιολόγητη ὀργή.

*Έχουμε τον θυμό, όχι γιά να υβρίζουμε τους πλησίον, αλλά γιά να επιστρέφουμε στο δρόμο του Θεού τους αμαρτάνοντες, γιά να σηκωνόμασθε όταν πέφτουμε, γιά να μην είμασθε νωθροί.*

_Ο θυμός δίνεται σ’ εμάς σαν κεντρί, γιά να τρίζουμε τα δόντια εναντίον του διαβόλου, γιά να είμασθε ορμητικοί εναντίον του και όχι γιά να επαναστατούμε ο ένας εναντίον του άλλου.

Έχουμε όπλα γιά να τα χρησιμοποιούμε εναντίον του εχθρού.

Eίσαι οξύθυμος;

Nα είσαι τέτοιος εναντίον των αμαρτημάτων σου, να επιπλήττεις την ψυχή σου, να μαστίζεις τη συνείδησή σου, να είσαι αυστηρός κριτής και πικρός δικαστής στα δικά σου αμαρτήματα.

Aυτό είναι το κέρδος της οργής.

Γι’ αυτό την έθεσε ο Θεός μέσα μας.

Ο (κακός) θυμός είναι θεληματικός δαίμονας, θεληματική μανία, έλλειψη λογικής.

Ὅταν δεχόμαστε ἀπρόκλητες ἐπιθέσεις ἀπό ψυχικά διαταραγμένα ἄτομα, τότε πῶς ἀντιδροῦμε; Ἀρχ. Σάββας Ἁγιορείτης

Περί θυμοῦ καί ἀοργησίας Δ' - Ἁγίου Παϊσίου,

20-3-2021, Ἀρχιμ. Σάββα Ἁγιορείτου

Ακούστε όλη την ομιλία εδώ:

https://www.youtube.com/watch?v=FGHQdJ-xD7w&t=5566s

Γέροντα, όταν δεχόμαστε απρόκλητες επιθέσεις από ψυχικά διαταραγμένα άτομα, τότε πώς αντιδρούμε;

Ερώτηση: Γέροντα, όταν δεχόμαστε απρόκλητες επιθέσεις από ψυχικά διαταραγμένα άτομα, τότε πώς αντιδρούμε;

Απάντηση: Εκεί ένας λόγος παραπάνω να μην θυμώσουμε, γιατί γνωρίζουμε ότι ο άνθρωπος αυτός πάσχει, όχι μόνο πνευματικά, αλλά και βιολογικά. Ενδεχομένως πάσχει και ο εγκέφαλός του, το νευρικό του σύστημα, οπότε πάλι να σταθούμε με πραότητα, με καλοσύνη, με ανοχή, με υπομονή, με σιωπή, να προσευχηθούμε για αυτόν και αν τίποτα από αυτά δεν τελεσφορήσει, τουλάχιστον να τον αποφύγουμε, να δώσουμε τόπο στην οργή, όπως λέει και ο Άγιος Παΐσιος, να σιωπήσουμε και να φύγουμε.

Απομαγνητοφώνηση μονόλεπτου αποσπάσματος ομιλίας: 1.15΄ – 1.16΄

Γέροντα, η υπομονή είναι μεγαλύτερη αρετή από την αοργησία;

Ερώτηση: Γέροντα, η υπομονή είναι μεγαλύτερη αρετή από την αοργησία;

Απάντηση: Προφανώς. Ο Κύριος μας είπε ότι «Ἐν τῇ ὑπομονῇ ὑμῶν κτήσασθε τάς ψυχάς ὑμῶν» (Λουκ. 21, 19). Αν δεν έχεις υπομονή, δεν μπορείς να έχεις αοργησία, να κάνεις υπομονή δηλαδή στην κακή συμπεριφορά του άλλου και να μην ανταποδώσεις. Αν δεν έχεις υπομονή, θα πέσεις στην οργή.

Είναι πιο περιεκτική, θα λέγαμε, αρετή. Έχουμε αρετές που είναι περιεκτικές, δηλαδή μέσα σε αυτές έχουμε πολλές άλλες αρετές. Για παράδειγμα, η αγάπη. Μέσα στην αγάπη έχεις και την ταπείνωση, έχεις και την υπομονή, έχεις και την συγχωρητικότητα, έχεις και την πραότητα, τα έχεις όλα, είναι περιεκτικότατη αρετή.

ΓΙΑΤΙ ΘΥΜΩΝΕΙΣ; `Ἱερομ. Εὐσεβίου Βίττη

ΓΙΑΤΙ ΘΥΜΩΝΕΙΣ;

*Γιατὶ θέλεις τὸ δικό σου*

ΓΙΑΤΙ ΘΥΜΩΝΕΙΣ;

*Γιατὶ δὲν κατανοεῖς*

ΓΙΑΤΙ ΘΥΜΩΝΕΙΣ;

*Γιατὶ δὲν σέβεσαι τὸν ἄλλον.*

ΓΙΑΤΙ ΘΥΜΩΝΕΙΣ;

*Γιατὶ σοῦ λείπει ἡ αὐτογνωσία*

ΓΙΑΤΙ ΘΥΜΩΝΕΙΣ;

*Γιατὶ σοῦ λείπει ἡ ὑπομονὴ*

ΓΙΑΤΙ ΘΥΜΩΝΕΙΣ;

*Γιατὶ ξέχασες τό: ἡτοιμάσθην καὶ οὐκ ἐταράχθην*

Ἡ ὑπεράσπιση τῆς πίστεως, ἀρχιμ. Σάββα Ἁγιορείτου

Μελέτες στήν Φιλοκαλία 

Ἡ ὑπεράσπιση τοῦ δίκαιου, τῆς ἀρετῆς, καί τῆς πίστεως μετ’ ὀργῆς ἀναμαρτήτου[1] εἶναι ἐπίσης ἕνα βασικό χαρακτηριστικό τοῦ ἐνάρετου ἀνθρώπου. 

Ὅποιος ἐπιτίθεται καί ἀλλοιώνει τήν πίστη ἤ τήν ζωή ἐμποδίζει τήν πνευματική θεραπεία μέσα στήν Ἐκκλησία. Γι’ αὐτό «πρέπει μέ θυμό δίχως ὀργή», διδάσκει ὁ ἅγιος Διάδοχος Φωτικῆς, «νά προστατεύωμε τό δίκαιο ἀπό ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι τολμοῦν νά τό ἐξυβρίζουν. Διότι ὁ ζῆλος τῆς εὐσεβείας, ἀποδεικνύει τήν ὑπεροχή ὄχι μισώντας, ἀλλά ἀποδεικνύοντας (ἐλέγχοντας)»[2] . 

Ὅταν ἡ ἀλήθεια δέν νοθεύεται, ὅταν ἡ πίστη καί ἡ ζωή, ἡ σύνολη δικαιοσύνη διαφυλάσσεται ἀκέραιη, μακρυά ἀπό ἑτεροδιδασκαλίες καί διαστρεβλώσεις, τότε ἡ θεραπεία ἐντός τῆς Ἐκκλησίας εἶναι ἐφικτή γι’ αὐτούς, πού τήν θέλουν καί τήν ἀναζητοῦν. 

Ἡ ὀρθή πίστη λειτουργεῖ ὡς ἀλάνθαστο κριτήριο γιά τήν διάκριση καλοῦ καί κακοῦ. 

Ὅταν ὑπάρχει «ἡ ἀλάνθαστη διάκρισι τοῦ καλοῦ ἀπό τό κακό», τότε «ἡ ὁδός τῆς δικαιοσύνης [τῆς σύνολης ἀρετῆς], ὁδηγώντας πάλι τόν νοῦ πρός τόν Θεό τῆς δικαιοσύνης, εἰσάγει μυστικά αὐτόν [τόν νοῦ] στόν ἄπειρο φωτισμό τῆς γνώσεως, ὥστε νά ζητᾷ εἰς τό ἑξῆς μέ παρρησία τήν ἀγάπη»[3]. 

Εἶναι ἑπομένως ὑποχρέωση τοῦ πιστοῦ, σύμφωνα μέ τόν ἅγιο Διάδοχο, νά ὑπερασπίζεται τό δίκαιο, τήν πίστη καί τή ζωή, ὄχι μόνο χάριν τοῦ ἑαυτοῦ του, ἀλλά καί χάριν τῶν ἄλλων, χάριν τῆς Ἐκκλησίας. 

Ὅταν διαστρεβλώνεται ἡ πίστη ἤ ἡ ζωή, χάνεται «ἡ θεραπευτική συνταγή» καί ἡ ἀνθρώπινη προσωπικότητα μένει ἀφώτιστη, μέσα στήν ἄγνοια τοῦ Θεοῦ. Αὐτό ἀκριβῶς συμβαίνει στήν αἵρεση. Ἐκεῖ, ὁ ἐπίδοξος θεραπευτής-Πνευματικός «ἐπειδή εἶναι αἱρετικός», παρατηρεῖ ὁ Πρωτοπρ. Ἰωάννης Ρωμανίδης, «δέν γνωρίζει, δέν μπορεῖ νά θεραπεύη»[4].

Πολέμησε τά ξεσπάσματα τοῦ θυμοῦ σου!

(οσίου Μακαρίου της Όπτινα)

Πραγματική λύσσα σε κυριεύει, κάθε φορά που τα παιδιά δεν καταλαβαίνουν τί τους λες η σε παρακούνε η κάνουν ζημιές. Οπωσδήποτε αυτό είναι ένα μεγάλο σφάλμα σου. Πρέπει να παλέψεις σκληρά με το φοβερό πάθος του θυμού που, καθώς φαίνεται, σ’ έχει αρπάξει για τα καλά στα νύχια του. Διάβασε στην “Κλίμακα” τον όγδοο λόγο «περί αοργησΐας» και τον εικοστό τέταρτο «περί πραότητος και απλότητος». Ο Αββάς Κασσιανός και ο όσιος Νείλος Σόρσκυ είναι επίσης πολύ διαφωτιστικοί.

* * *

Μην αποθαρρύνεσαι. Γενναία πολέμησε τα ξεσπάσματα του θυμού σου. Μη χάνεις ποτέ την ελπίδα ότι θα τα χαλιναγωγήσεις. Ο θυμός είναι ένα από τα σοβαρότερα πάθη σου, αλλά δεν θα μπορούσες ποτέ να γιατρευτείς απ’ αυτό, αν δεν το συνειδητοποιούσες. Επομένως τα παιδιά, που με τις αταξίες τους σε νευριάζουν, είναι τα όργανα του Θεού για τη διόρθωσή σου. Ευχαρίστησέ τα γι’ αυτό από τα βάθη της καρδιάς σου.

Είναι καλύτερα να μην τα μαλώνεις και να μην προσπαθείς να τα συνετίσεις όταν βρίσκεσαι σ’ αυτή την ταραγμένη ψυχική κατάσταση. Και για σένα θα είναι πιο ωφέλιμο, αλλά και για τα παιδιά σου πιο αποτελεσματικό, αν αργότερα συζητήσεις ήρεμα μαζί τους και τα βοηθήσεις με τον πειστικό σου λόγο να κατανοήσουν το σφάλμα τους.

«Περί ἀοργησίας» Κλίμαξ Ἁγίου Ἰωάννου Σιναΐτου, μέρος γ΄ τελευταῖο

 

ΛΟΓΟΣ ΟΓΔΟΟΣ

Περί ἀοργησίας

^25. Εάν ένας λύκος, _{(ένας δηλαδή άγριος και θυμώδης μοναχός)}, με την βοήθεια ενός δαίμονος μπορή να αναστατώση την ποίμνη, οπωσδήποτε και ένα αδελφός γεμάτος από θεϊκή σοφία, σαν εκλεκτός ασκός γεμάτος από λάδι, με την βοήθεια ενός Αγγέλου μπορεί να αποτρέψη το κύμα και να γαληνεύση το πλοίο. Ο αδελφός αυτός θα λάβη από τον Θεό τόσο μισθό, όση καταδίκη ο πρώτος, και θα γίνη σε όλους καλό παράδειγμα και αιτία ωφελείας.
^26. Η αρχή της μακαρίας ανεξικακίας είναι το να γίνωνται δεκτές οι ατιμίες με εσωτερική πικρία και οδύνη. Το μέσον, να αντιμετωπίζονται χωρίς λύπη. Και το τέλος, εάν υπάρχη τέλος, να θεωρούνται ως έπαινοι. Χαίρε ο πρώτος. Ενδυναμώσου ο δεύτερος. Ο τρίτος όμως είσαι μακάριος, διότι αγάλλεσαι έν Κυρίω.
^27. Παρετήρησα ένα άθλιο θέαμα ανάμεσα σε οργίλους ανθρώπους, πού συνέβαινε εξ αιτίας του εγωϊσμού τους χωρίς να το αντιλαμβάνονται. Τι συνέβαινε; Έπεφταν στο πλήθος της οργής και για την ήττα τους αυτή πάλι ωργίζονταν. Βλέποντάς τους να τιμωρούν την πρώτη πτώσι με δευτέρα, εθαύμαζα. Παρατηρώντας τους να εκδικούνται την μία αμαρτία με την άλλη, τους ελυπόμουν. Και κατάπληκτος από την πανουργία των δαιμόνων, παρ΄ ολίγο να πέσω σε απόγνωσι για την ζωή μου.

«Περί ἀοργησίας» Κλίμαξ Ἁγίου Ἰωάννου Σιναΐτου μέρος β΄

ΛΟΓΟΣ ΟΓΔΟΟΣ

Περί ἀοργησίας

^13. Θυμώδης σημαίνει να γίνεσαι θεληματικά επιληπτικός, και από αθέλητη κακή συνήθεια να πέφτης κάτω και να συντρίβεσαι ολοσχερώς.

^14. Σε όσους μετανοούν τίποτε δεν είναι πιο αταίριαστο από την ταραχή του θυμού. Διότι η μετάνοια και η επιστροφή χρειάζονται πολλή ταπείνωσι, ενώ ο θυμός δείχνει άνθρωπο γεμάτο από υπερηφάνεια.

^15. Εάν το όριο της πιο τελείας πραότητος είναι, ενώ ευρίσκεται εμπρός σου αυτός πού σε παροξύνει, να τον αντιμετωπίζης με εσωτερική γαλήνη και αγάπη, τότε οπωσδήποτε το έσχατο όριο του θυμού είναι, ενώ απουσιάζει αυτός πού σε ελύπησε, να κάνης ότι συγκρούεσαι μαζί του με διάφορα λόγια και κινήματα θηριώδη.

^16. Εάν το Άγιο Πνεύμα ονομάζεται και είναι «ειρήνη ψυχής», ενώ η οργή «ταραχή καρδίας», τότε οπωσδήποτε τίποτε άλλο δεν εμποδίζει την παρουσία Του μέσα μας όσο ο θυμός.

«Περί ἀοργησίας»,μέρος α΄.Κλίμαξ Ἁγίου Ἰωάννου Σιναΐτου

ΛΟΓΟΣ ΟΓΔΟΟΣ

Περί ἀοργησίας

^1. Όπως το νερό, πού χύνεται λίγο-λίγο στην φωτιά, την σβήνει τελείως, έτσι και το δάκρυ του αληθινού πένθους σβήνει όλη την φλόγα του θυμού και της εξημμένης οργής.
Γι΄αυτό και τα ετοποθετήσαμε, στην σειρά του λόγου, το ένα πρίν και το άλλο μετά.

^2. Αοργησία σημαίνει ακόρεστη επιθυμία για ατιμία, όμοια με την απέραντη επιθυμία των κενοδόξων για έπαινο. Αοργησία σημαίνει νίκη κατά της ανθρώπινης φύσεως, πού φαίνεται με την αναισθησία απέναντι στις ύβρεις και πού αποκτάται με αγώνας και ιδρώτας.

^3. Πραότης σημαίνει να παραμένη ακίνητη και ατάραχη η ψυχή, τόσο στις ατιμίες όσο και στους επαίνους.

Ὀργή καί μνησικακία

«ΟΡΓΗ ΚΑΙ ΜΝΗΣΙΚΑΚΙΑ»

Ἀπό τό βιβλίο «ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ»

Ἁγίου Δημητρίου τοῦ Ροστώφ

Σαφής, ἀλλά καί φοβερή, εἶναι ἡ προειδοποίησις τοῦ Κυρίου: «Πᾶς ὁ ὀργιζόμενος τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ εἰκῆ, ἔνοχος ἔσται τῇ κρίσει» (Ματθ. 5. 22). Μήν ὀργίζεσαι ἐναντίον κανενός ἀνθρώπου, ἔστω κι ἄν πραγματικά ἔχεις ἀπ᾿ αὐτόν ἀδικηθεῖ. «Ὀργή γάρ ἀνδρός δικαιοσύνην Θεοῦ οὐ κατεργάζεται» (Ἰακ. 1.20). Γι᾿ αὐτό «ὁ ἥλιος μή ἐπιδυέτω ἐπί τῷ παροργισμῷ ὑμῶν... πᾶσα πικρία καί θυμός καί ὀργή καί κραυγή καί βλασφημία ἀρθήτω ἀφ᾿ ὑμῶν σύν πάσῃ κακίᾳ. Γίνεσθε δέ εἰς ἀλλήλους χρηστοί, εὔσπλαγχνοι, χαριζόμενοι ἑαυτοῖς καθώς καί ὁ Θεός ἐν Χριστῷ ἐχαρίσατο ὑμῖν» (Ἐφ. 4. 26, 31-32).

Μήν ὀργίζεσαι ποτέ ἐναντίον κανενός καί γιά καμμιά αἰτία, ἐκτός κι ἄν κάποιος θελήσει νά σέ χωρίσει ἀπό τόν Θεό καί τήν ἀγάπη Του. Ποιός ὅμως ἔχει τή δύναμι νά τό κατορθώσει αὐτό, ἄν δέν τό θέλεις ἐσύ ὁ ἴδιος; «Τίς ἡμᾶς χωρίσει ἀπό τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ;... Οὔτε θάνατος, οὔτε ζωή, οὔτε ἄγγελοι, οὔτε ἀρχαί, οὔτε δυνάμεις, οὔτε ἐνεστῶτα, οὔτε μέλλοντα, οὔτε ὕψωμα, οὔτε βάθος, οὔτε τις κτίσις ἑτέρα δυνήσεται ἡμᾶς χωρίσαι ἀπό τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν» (Ρωμ. 8. 35, 38-39).

«Ὀργίζεσθε καί μή ἁμαρτάνετε» – Τί σημαίνει;

Όποιος θέλει να γίνει τέλειος και επιθυμεί να αγωνισθεί τον πνευματικό αγώνα νόμιμα, πρέπει να αποξενωθεί από κάθε ελάττωμα οργής και θυμού.
Ας ακούσει τι του παραγγέλλει το σκεύος της εκλογής, ο Απ. Παύλος: «πάσα πικρία και οργή και θυμός και κραυγή και βλασφημία αρθήτω αφ’ υμών συν πάση κακία». Και λέγοντας «πάσαν» δεν μας άφησε καμιά πρόφαση θυμού ως δήθεν αναγκαίου ή εύλογου.
Εκείνος επομένως που θέλει να διορθώσει τον φταίχτη αδελφό ή θέλει να του επιβάλλει επιτίμια, ας φροντίζει να φυλάει τον εαυτό του ατάραχο μήπως, ενώ θέλει να θεραπεύσει τον άλλον, πάρει ο ίδιος την αρρώστια του. Και τότε θα πουν το ευαγγελικό: «ιατρέ, θεράπευσον σεαυτόν». Και αλλού πάλι λέει σχετικά η Γραφή: «τι βλέπεις το κάρφος το εν τω οφθαλμώ του αδελφού σου την δε εν τω σω οφθαλμώ δοκόν ου κατανοείς;» (Μτθ. 7,3).

Ὁ Θυμός, ἡ ὁργή καί ἡ Θεραπεία τους (Mεγάλου Βασιλείου)

 Κατά οργιζομένων

του Αγίου Βασιλείου του Μεγάλου

«…Ο θυμός κάνει τις γλώσσες αχαλίνωτες και τα στόματα απύλωτα. Ασυγκράτητα χέρια, βρισιές, κοροϊδίες, κακολογίες, πληγές και άλλα αναρίθμητα κακά προέρχονται από την οργή και το θυμό. Εξαιτίας του θυμού, ξίφη ακονίζονται, δολοφονίες τολμώνται, αδέρφια χωρίζουν και συγγενείς ξεχνούν τον συγγενικό δεσμό τους. Οι οργισμένοι αγνοούν πρώτα τους εαυτούς τους κι έπειτα όλους τους οικείους. Όπως οι χείμαρροι παρασύρουν κατεβαίνοντας το καθετί, έτσι και η βίαιη κι ασυγκράτητη ορμή των οργισμένων δεν υπολογίζει τίποτα. Οι θυμωμένοι δεν σέβονται τους γέροντες, την ενάρετη ζωή, τη συγγένεια, τις προηγούμενες ευεργεσίες, ούτε τίποτ’ άλλο σεβαστό και έντιμο. Ο θυμός είναι μια πρόσκαιρη τρέλα.
Ποιος θα μπορούσε να περιγράψει αυτό το κακό; Πως μερικοί είναι τόσο ευέξαπτοι, που με την παραμικρή αφορμή θυμώνουν; Φωνάζουν και αγριεύουν και ορμούν πιο αδίσταχτα κι από τα άγρια θηρία. Δεν σταματούν προτού ξεθυμάνει η οργή τους σ’ ένα μεγάλο και ανεπανόρθωτο κακό. Ούτε το σπαθί ούτε η φωτιά ούτε κανένα άλλο φόβητρο είναι ικανό να συγκρατήσει την ψυχή που έγινε μανιακή από την οργή. Οι οργισμένοι δεν διαφέρουν από τους δαιμονισμένους σε τίποτα, ούτε στην εξωτερική μορφή ούτε στην εσωτερική κατάσταση…

Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Σιναΐτου:Περί ἀοργησίας

"Κλίμαξ" 

ΛΟΓΟΣ ΟΓΔΟΟΣ

Περί αοργησίας

1. Όπως το νερό, πού χύνεται λίγο-λίγο στην φωτιά, την σβήνει τελείως, έτσι και το δάκρυ του αληθινού πένθους σβήνει όλη την φλόγα του θυμού και της εξημμένης οργής.

Γι΄αυτό και τα ετοποθετήσαμε, στην σειρά του λόγου, το ένα πρίν και το άλλο μετά.

2. Αοργησία σημαίνει ακόρεστη επιθυμία για ατιμία, όμοια με την απέραντη επιθυμία των κενοδόξων για έπαινο. Αοργησία σημαίνει νίκη κατά της ανθρώπινης φύσεως, πού φαίνεται με την αναισθησία απέναντι στις ύβρεις και πού αποκτάται με αγώνας και ιδρώτας.

3. Πραότης σημαίνει να παραμένη ακίνητη και ατάραχη η ψυχή, τόσο στις ατιμίες όσο και στους επαίνους.

4. Η αρχή της αοργησίας είναι να σιωπούν τα χείλη, ενώ η καρδιά ευρίσκεται σε ταραχή. Το μέσον είναι να σιωπούν οι λογισμοί, ενώ η ψυχή ευρίσκεται σε ολίγη ταραχή. Και το τέλος, να επικρατή στην θάλασσα της ψυχής μόνιμη και σταθερά γαλήνη, όσο και αν φυσούν οι ακάθαρτοι άνεμοι.

5. Οργή σημαίνει να διατηρής συνεχώς μέσα σου κάποιο μίσος, να ενθυμήσαι δηλαδή το κακό πού σου έγινε. Οργή σημαίνει να επιθυμής να εκδικηθής αυτόν που σε παρώξυνε.

Ἀοργησία-Ὀργή-Πικρία-Πραότης-Θυμός-Ὀξυχολία

ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΛΙΜΑΚΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ

ΑΟΡΓΗΣΙΑ - ΟΡΓΗ - ΠΙΚΡΙΑ - ΠΡΑΟΤΗΣ - ΘΥΜΟΣ - ΟΞΥΧΟΛΙΑ

Αοργησία σημαίνει ακόρεστη επιθυμία για ατιμία, όμοια με την απέραντη επιθυμία των κενοδόξων για έπαινο. Νίκη κατά της ανθρώπινης φύσης του, που φαίνεται με την αναισθησία απέναντι στις ύβρεις και που αποκτάται με αγώνες και ιδρώτες.

Πραότης σημαίνει να παραμένει ακίνητη και ατάραχη η ψυχή, τόσο στις ατιμίες όσο και στους επαίνους.

Οργή σημαίνει, να διατηρείς συνέχεια μέσα σου κάποιο μίσος, να θυμάσαι δηλαδή το κακό που σου έγινε.

Οξυχολία σημαίνει, έξαψη της καρδιάς που γίνεται αμέσως και με τη μία.

Ὁ θυμός

Φωτιά ἀνεξέλεγκτη εἶναι ὁ Θυμός φωτιά πού κατακαίει τά πάντα. Καί τό σῶμα συνταράζει καί τήν ψυχή καταστρέφει. Τίποτα πιό τρομακτικό, τίποτα πιό ἀπάνθρωπο, τίποτα πιό ὀλέθριο δέν ὑπάρχει ἀπό τό θυμό καί τήν ὀργή. Ἄν ὁ ὀργίλος μποροῦσε νά παρακολουθήσει τόν ἑαυτό του τήν ὥρα πού ξεσπάει καί παραφέρεται, δέν θά χρειαζόταν καμιά νουθεσία. Γιατί ἀπό τό ὀργισμένο πρόσωπο τί εἵναι πιό ἀποκρουστικό;

Θυμός καί ὀργή

Δυο πράγματα κι εσύ ν' αποφεύγεις: Να μη θεωρείς τον εαυτό σου άξιο για επαίνους και να μη νομίζεις κανέναν κατώτερό σου. Με τον τρόπο αυτό ποτέ δεν θ' ανάψει μέσα σου ο θυμός για τις προσβολές που σου γίνονται .
Το θυμό σου να τον στρέφεις εναντίον του ανθρωποκτόνου διαβόλου, που είναι ο πατέρας του ψεύδους και ο πρόξενος κάθε αμαρτίας. Να είσαι όμως σπλαχνικός με τον αδελφό σου, γιατί αν συνεχίσει ν' αμαρτάνει, θα παραδοθεί στο αιώνιο πυρ μαζί με το διάβολο. Όπως διαφέρουν οι λέξεις θυμός και οργή, έτσι διαφέρουν και οι σημασίες τους.
Θυμός είναι μια έντονη έξαψη κι ένα ξέσπασμα του πάθους.

Λόγοι περί θυμοῦ.

Λόγοι περί θυμοῦ

Ὁ ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος στὸ λόγο του Περὶ ἀοργησίας μᾶς λέει: «Θυμὸς σημαίνει, εὐμετάβλητη καὶ εὐέξαπτη συμπεριφορὰ καὶ ἀσχημοσύνη τῆς ψυχῆς. Θυμώδης σημαίνει, νὰ γίνεσαι θεληματικὰ ἐπιληπτικός, καὶ ἀπὸ ἀθέλητη κακὴ συνήθεια νὰ πέφτης κάτω καὶ νὰ συντρίβεσαι ὁλοσχερῶς.
Μερικὲς φορὲς ἡ ψαλμωδία, ὅταν εἶναι μέτρια, καταπραΰνει ἄριστα τὸν θυμό. Ἡ ἀρχὴ τῆς μακαρίας ἀνεξικακίας εἶναι τὸ νὰ γίνωνται δεκτὲς οἱ ἀτιμίες μὲ ἐσωτερικὴ πικρία καὶ ὀδύνη. Τὸ μέσον, νὰ ἀντιμετωπίζωνται χωρὶς λύπη. Καὶ τὸ τέλος, ἐὰν ὑπάρχη τέλος, νὰ θεωροῦνται ὡς ἔπαινοι.
 Οἱ ὀνειδισμοὶ ἀποπλύνουν τὴν ψυχὴ ἀπὸ τὰ πάθη. Σὲ αὐτὸ ἂς σὲ πείση καὶ ἡ φράσις ποὺ χρησιμοποιεῖ ὁ λαός. Μερικοὶ κοσμικοὶ δηλαδή, ὅταν ἐξυβρίσουν κάποιον κατὰ πρόσωπον, λέγουν μὲ καύχησι: “Τὸν τάδε τὸν ἔλουσα”! Καὶ αὐτὸ ἀποτελεῖ πραγματικότητα».

Ἁγίου Ἰ.Χρυσοστόμου: Ὀργίζεσθε, ἀλλά μή ἁμαρτάνετε

ΙΩΑΝΝΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ

ΟΜΙΛΙΑ ΙΔ' - Εφεσ. 4,25-30

ΠΑΤΕΡΙΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ «ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ Ο ΠΑΛΑΜΑΣ»

«Δι' αυτό, αφού αποθέσετε το ψεύδος, λέγετε την αλήθεια ο καθένας σας με τον πλησίον του, διότι είμεθα μεταξύ μας μέλη ο ένας του άλλου.  Οργίζεσθε, αλλά μη αμαρτάνετε. Εάν δε συμβεί να παροργισθείτε μεταξύ σας,  να συμφιλιώνεστε προτού σας προφθάσει η δύσις του ηλίου. Μη δίδετε τόπον εις τον διάβολον».

   Αφού μίλησε δια τον παλαιόν άνθρωπο γενικώς, εις την συνέχεια περιγράφει αυτόν και εις τας λεπτομέρειας. Διότι αυτή η διδασκαλία είναι πιο κατανοητή, όταν διδασκώμεθα και τα επί μέρους. Και διότι λέγει «Δι' αυτό αφού αποθέσετε το ψεύδος»; Ποίον ψεύδος; Μήπως εννοεί τα είδωλα; Καθόλου. Και αυτά βέβαια είναι ψεύδος, αλλά εδώ δεν αναφέρεται εις αυτά, διότι δεν υπάρχει τίποτε το κοινό προς αυτά, αλλά εννοεί το ψεύδος που λέγουμε ο ένας εις τον άλλον, δηλαδή το απατηλών και ύπουλο ψεύδος. «Να λέγετε την αλήθεια ο καθένας σας με τον πλησίον του».

Νά μή δύει ὁ ἥλιος καί ἐξακολουθεῖτε νά εἶστε ὀργισμένοι

ΟΙ ΥΠΟΜΕΝΟΝΤΕΣ ΤΟΥΣ ΠΕΙΡΑΣΜΟΥΣ ΜΑΡΤΥΡΕΣ ΛΟΓΙΖΟΝΤΑΙ

   Στην Καλύβα «Αγία Τριάς» της ίδιας Σκήτης, ασκητικά ζούσανε πέντε αδέρφια κατά σάρκα, οι όποιοι γίνανε Μοναχοί, και πήρανε τα ονόματα: Αθανάσιος, Γρηγόριος, Αρτέμιος, Φιλάρετος και Μακάριος. Στην αρχή ζούσανε ομόφωνα με ειρήνη και αγάπη, υπακοή και σεβασμό προς το σχήμα και την Καλογερική, σύμφωνα με τις υποσχέσεις του Μοναχισμού.Με την πάροδο όμως του χρόνου, ξεθύμανε εκείνη ή πρώτη ευλάβεια και λίγο το αδελφικό θάρρος, λίγο το θέλημα πού με τέχνη και πολλή μαστοριά βάνει ό Διάβολος, άρχισαν να κάνει ό καθένας ότι ήθελε, χωρίς να ρωτάει τον άλλον.

Ἡ ἀρετή τῆς μακροθυμίας

Η ΑΡΕΤΗ ΤΗΣ ΜΑΚΡΟΘΥΜΙΑΣ

             Ποιά είναι αυτή η θαυμαστή αρετή;

             Είναι η εγκράτεια του θυμικού μέρους της ψυχής «εις το να κάμει κανείς εκδίκηση» λέγει ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης. Δηλ. η μακροθυμία είναι μία μεγαλοψυχία. Είναι μία μορφή ελέους προς τον συνάνθρωπο. «Κανείς δεν μπορεί να πει πως είναι πτωχός και δεν έχω να δώσω ελεημοσύνη» παρατηρεί ο αββας Δωρόθεος. «Κάνε έλεος και βάσταξε τον αδελφό σου στον καιρό της ταραχής του, συγχώρησε την αμαρτία του εις βάρος σου, για να λάβεις και συ άφεση από τον Θεό, και έτσι ελεείς την ψυχή του».

Ὁ θυμός καί πῶς θεραπεύεται

ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΠΟΤΕ ΝΑ ΘΥΜΩΝΕΙ ΚΑΝΕΙΣ Η ΝΑ ΦΩΝΑΖΕΙ........ ΠΩΣ ΓΕΝΝΙΕΤΑΙ Ο ΘΥΜΟΣ ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΕΡΑΠΕΥΕΤΑΙ...

Ο ΑΒΒΑΣ Αγάθων είπε, ότι ο οργίλος, και νεκρό αν αναστήσει, δεν εΙναι δεκτός από το Θεό.

Ο μακάριος Ζωσιμάς έλεγε, ότι ή αρχή της συγκρατήσεως του θυμού είναι το νά ταράζεται κανείς και νά μη μιλάει. Απ’ αυτό φτάνει με τη χάρη τού Θεού, στο νά μην ταράζεται διόλου.

Ο ίδιος έλεγε, ότι μας χρειάζεται πολλή νίψη και σύνεση για ν’ αντιμετωπίσουμε τα διάφορα τεχνάσματα τού διαβόλου. Γιατί καμιά φορά μπορεί από το τίποτα νά δημιουργήσει σε κάποιον ταραχή. » Άλλοτε πάλι φέρνει μια εύλογη πρόφαση, για νά νομίσει κανείς ότι δίκαια τάχα θύμωσε. Είναι και τούτο μία υποβολή, πού προέρχεται από το μίσος του εναντίον τού ανθρώπου. Σ’ εκείνον όμως πού ποθεί πραγματικά νά βαδίσει το δρόμο των άγίων, είναι εντελώς ανάρμοστο το νά θυμώνει μ’ οποιονδήποτε άνθρωπο, καθώς λέει και ο μέγας Μακάριος: «‘Ανάρμοστο είναι στους αδελφούς νά οργίζονται ή νά εξοργίζουν άλλον».