Μετάνοια καί ἐξομολόγηση, γιά νά πάρουμε τήν συγχώρηση καί νά προσέλθουμε στό μέγα Μυστήριο!

(Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, Ομιλ. ΙΔ΄εις το κατά Ματθαίον)

«Το μεν ουν άμεινον, το μηδέ όλως αμαρτάνειν, το δε μετ' εκείνο, το αμαρτάνοντας αισθάνεσθαι και διορθούσθαι. Ει δε μη τούτο έχοιμεν, πώς δεηθησόμεθα του Θεού και άφεσιν αιτησόμεθα αμαρτημάτων, οι τούτων μηδένα ποιούμενοι λόγον; Όταν γαρ συ αυτός ο πεπλημμεληκώς μηδέ αυτό τούτο, ότι ήμαρτες, ειδέναι εθέλης, υπέρ ποίων παρακαλέσεις τον Θεόν πλημμελημάτων; Υπέρ ων ουκ οίδας; και πώς είση της ευεργεσίας το μέγεθος; Ειπέ τοίνυν σου τα πλημμελήματα κατ` είδος, ίνα μάθης τίνων λαμβάνεις συγχώρησιν, ίν` ούτως ευγνώμων γένη περί τον ευεργέτην…

Προσέλθωμεν τοίνυν αυτώ, και νυν, παρακαλέσωμεν ίνα σφίγξη την ψυχήν ημών παραλελυμένην και τα βιωτικά αφέντες πάντα, των πνευματικών μόνον ποιώμεθα λόγον. Ει δε και τούτων αντέχη, μετ` εκείνα και αυτών φρόντιζε. Μηδ' ότι ουκ αλγείς αμαρτάνων καταφρόνει, αλλά δι` αυτό μεν ουν τούτο μάλιστα στέναξον, επειδή ουκ αισθάνη της οδύνης των πλημμελημάτων. Ου γαρ παρά το μη δάκνειν την αμαρτίαν τούτο γίνεται, αλλά παρά το αναίσθητον είναι την πλημμελούσαν ψυχήν».

Νεοελληνική απόδοση: Το καλύτερο βέβαια είναι να μην αμαρτάνει καθόλου ο άνθρωπος, αλλά μετά από αυτό (το οποίο είναι σχεδόν αδύνατο), αφού αμαρτάνει, να έρχεται σε συναίσθηση και να διορθώνεται.

Καί κομματιάσαμε τήν ψυχή μας πηγαίνοντας ἀπό τὀν ἕναν στόν ἄλλο

Κάποτε είχαμε τον ευλαβή ιερέα μας, στον οποίο πηγαίναμε, λέγαμε τις αμαρτίες μας. Παίρναμε τη συγχώρηση του Θεού, φεύγαμε με ειρήνη και νέες δυνάμεις για τον αγώνα της ζωής.

Σήμερα διώξαμε τον ιερέα του Θεού και φέραμε δέκα άλλους στη θέση του.

Φέραμε τον ψυχολόγο, τον ψυχίατρο, το νευρολόγο, τον κοινωνιολόγο, τον ειδικό μάγο και άλλους παρατρεχάμενους.

Και κομματιάσαμε την ψυχή μας πηγαίνοντας από τον ένα στον άλλο.

Γεμίζουμε έντυπα, κάνουμε “τεστ” και παίρνουμε με τις χούφτες τα φάρμακα και τελικά γινόμαστε χειρότερα από πριν.

Γιά τό Μυστήριο τῆς Μετάνοιας-Ἐξομολογήσεως (Γέροντας Εὐστράτιος Γκολοβάνσκι)

Είναι μεγάλη η ωφέλεια της ψυχής μας από το Μυστήριο της Μετάνοιας-Εξομολογήσεως, με το οποίο συγχωρούνται τα αμαρτήματα που διαπράττουμε μετά το Βάπτισμα. Εξαιτίας της αμαρτίας χάνουμε την αθωότητα που αποκτήσαμε με το Βάπτισμα· με τη μετάνοια και την Εξομολόγηση αποκτούμε πάλι αυτή την αθωότητα. Εξαιτίας της αμαρτίας στερούμαστε τη χάρη του Θεού· με τη μετάνοια και την Εξομολόγηση την αποκτούμε πάλι. Εξαιτίας της αμαρτίας αιχμαλωτιζόμαστε από το διάβολο· με τη μετάνοια και την Εξομολόγηση αποκτούμε πάλι την ελευθερία μας. Εξαιτίας της αμαρτίας η ψυχή μας γεμίζει ταραχή και φόβο· με τη μετάνοια και την Εξομολόγηση αποκτάει πάλι ειρήνη και παρρησία στον Θεό.

Αν δεν υπήρχε στην Εκκλησία η δυνατότητα αφέσεως των μετά το Βάπτισμα αμαρτημάτων με το Μυστήριο της Μετάνοιας, που ιδρύθηκε από τον ίδιο τον Χριστό (βλ. Ματθ. 18:18, Ιω. 20:23), κανένας άνθρωπος δεν θα μπορούσε να σωθεί.

Ποια είναι τα γνωρίσματα της αληθινής μετάνοιας;

Όποιος αποκτάει αληθινή μετάνοια, αφήνει τα πολλά λόγια και φανερώνει με τα έργα του τη σωτήρια αλλαγή, που συντελείται στα βάθη της ψυχής του. Πονάει και θλίβεται για την άσχημη ζωή του, γι’ αυτό αναζητάει ένα ήσυχο μέρος, μακριά από τους πειρασμούς του κόσμου, όπου θα δει καλύτερα τον εαυτό του και θα κλάψει για τις αμαρτίες του. Εκεί, με σκυμμένο το κεφάλι, όπως ο τελώνης (Λουκ. 18:13), χύνει ποτάμια δακρύων μετάνοιας. Η συντριβή και η αυτοκατάκριση, ωστόσο, δεν τον οδηγούν στην απόγνωση.

Πῶς γίνεται ἡ σωστή ἐξομολόγηση (Ἁγ. Νικοδήμου Ἁγιορείτου), Ἀρχ. Σάββας Ἁγιορείτης

Πῶς γίνεται ἡ σωστή ἐξομολόγηση (Ἁγ. Νικοδήμου Ἁγιορείτου), Ἀρχ. Σάββας Ἁγιορείτης, Ὁμιλία τοῦ π. Σάββα στίς 4-12-2017 (Σύναξη στόν Ἱ.Ν. Τιμίου Σταυροῦ, Καλή Σκύδρας) http://HristosPanagia3.blogspot.gr

Γέρων Κλεόπας Ἡλιέ: Λόγος περί Ἐξομολογήσεως

Ο όσιος Παΐσιος ο Μέγας λέγει ότι: «Η εξομολόγησις των λογισμών στον Πνευματικό είναι το θεμέλιο της πνευματικής ζωής και η ελπίς της σωτηρίας για όλους τους πιστούς»

Πατέρες και αδελφοί,

Ένα από τα μεγαλύτερα πνευματικά καθήκοντα των μοναχών αλλά και των λαϊκών χριστιανών, είναι η εξομολόγησις των αμαρτιών. Γι αυτό, όσα πρόκειται να είπω παρακάτω, θα έχουν σχέσι με αυτό το Μυστήριο.

Κατ’ αρχάς πρέπει να έχουμε υπ’ όψιν μας ότι όλοι οι άνθρωποι είμεθα αμαρτωλοί ενώπιον του Θεού, άλλοι περισσότερο και άλλοι ολιγώτερο. Αυτό μας το λέγει και η Αγία Γραφή ως εξής: «Τίς γάρ ων βροτός, ότι έσται άμεμπτος, ή ως εσόμενος δίκαιος γεννητός γυναικός;» (Ιώβ 15, 14), ενώ ο Ευαγγελιστής Ιωάννης λέγει στην πρώτη του επιστολή στίχο 8 και 9 «Εάν είπωμεν ότι αμαρτίαν ούκ έχομεν, εαυτούς πλανώμεν και η αλήθεια ούκ έστιν εν ημίν. Εάν ομολογώμεν τας αμαρτίας ημών, πιστός έστι και δίκαιος, ίνα αφή ημίν τας αμαρτίας και καθαρίση ημάς από πάσης αδικίας».

Ἡ ἐξομολόγηση καὶ ὁ Ἅγιος Γέροντας π.Ἰάκωβος Τσαλίκης

Ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ βιβλίο: Ἕνας ἅγιος Γέροντας ὁ μακαριστὸς π. ΙΑΚΩΒΟΣ

...
Γιὰ τὸ μεγάλο θέμα τῆς ἐξομολογήσεως στὸ ὁποῖο ἀφιέρωσε πολλὰ χρόνια τῆς ζωῆς του πολλὰ θὰ μπορούσαμε νὰ ποῦμε. Ἂς ἀναφέρουμε τὰ κυριότερα.
Ἦταν λοιπὸν στὴν ἐξομολόγηση πολὺ ἐπιεικὴς χωρὶς ὅμως καὶ νὰ παραβαίνει τοὺς Κανόνες. Ἔλεγε: «Ἂν σὲ μία κοπέλα ποὺ ἔκανε, ἂς ποῦμε, ἔκτρωση καὶ μόλις ἐξομολογηθεῖ τὴν ἁμαρτία της ἐγὼ ὡς πνευματικὸς τῆς πῶ ὅτι εἶναι φόνισσα, ὅτι δολοφόνησε τὸ παιδί της καὶ ὅτι ἑφτὰ χρόνια δὲ θὰ κοινωνήσει καὶ κατόπιν τὴ βγάλω ἀπὸ τὸ ἐξομολογητήριο, τί συνέπειες θὰ ἔχουν ὅλα αὐτὰ γιὰ τὴν ψυχή της; Ἐνῶ ἂν τῆς μιλήσω μὲ ἀγάπη καὶ στοργή, λέγοντάς της «Παιδί μου, δὲν εἶναι σωστὸ αὐτὸ ποὺ ἔκανες, εἶναι ἁμαρτία» καὶ δὲν τῆς βάλω ἀμέσως κανόνα, ἀλλὰ τὴ συμβουλέψω καὶ τὴν ξαναδῶ σὲ δεκαπέντε ἡμέρες ἢ ἕνα μήνα σιγὰ  σιγὰ θὰ τακτοποιηθεῖ ἡ ψυχή της. Ὁ ἄνθρωπος δὲν πρέπει νὰ φεύγει ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία πληγωμένος ἀλλὰ θεραπευμένος. Ἐγώ, πάτερ μου, δὲ μισῶ τὸν ἄνθρωπο ἀλλὰ τὴν ἁμαρτία».

Τό μυστήριο τῆς Ἐξομολόγησης (γιά ἡλικία 6-13)

Ερωτήσεις που πρέπει να κάνουμε στον εαυτό μας πριν πάμε να εξομολογηθούμε (ηλικία 6-13)

1. Η ζωή μου μπροστά στο Θεό

• Προσευχήθηκα στο Θεό κάθε μέρα; Πριν και μετά το φαγητό;

• Τον ευχαρίστησα για τα δώρα που μου χαρίζει, τροφή, μόρφωση, υγεία κλπ ;

• Μήπως μίλησα χωρίς σεβασμό για το Θεό;

• Έδειξα αγάπη στο Θεό και προσπάθησα να ζήσω σύμφωνα με τις εντολές του; Ποιες εντολές του ξέχασα;

• Πηγαίνω τακτικά στην Εκκλησία; Κοινωνώ τακτικά;

Γέροντας Ἐφραίμ: “Πρέπει νά τρέξουμε πρίν εἶναι ἀργά!”

Το εμπόδιο για να φθάσουμε στο εξομολογητήρι, είναι η υπερηφάνεια και ο εγωισμός. Πώς θα πω τα αμαρτήματά μου;
Πιάνει τον άνθρωπο μια ντροπή, αλλά την ντροπή αυτή πρέπει να την έχουμε όταν πρόκειται να αμαρτήσουμε. Τότε θα μας φυλάξη για να μην κάνουμε αμαρτίες.
Όταν όμως πρόκειται να φθάσουμε στην μεγάλη αυτή σωτηρία, πρέπει να τρέξουμε αμέσως.
Όταν αντιληφθούμε ότι έχουμε την αρρώστια του καρκίνου και μάθουμε ότι κάποιος γιατρός είναι στον Βόρειο Πόλο, αμέσως θα δώσουμε τα πάντα, θα εξοικονομήσουμε τα χρειώδη και θα σηκωθούμε να πάμε, να θεραπευθούμε από τη νόσο αυτή του σώματος. Δεν φειδόμεθα μήτε κόπους, μήτε μόχθους, μήτε οικονομικά, μήτε τίποτα. τα αφήνουμε όλα και τρέχουμε. Ταπεινώνεται η ψυχή μας, προκειμένου να γίνουμε καλά.

Περί ἱερᾶς ἐξομολογήσεως.Μητροπολίτης Ἐδέσσης Ἰωήλ

Ἀναβάλλω τήν ἐξομολόγηση.Ἡ ἀναβολή εἶναι ἔργο τοῦ διαβόλου

ΑΝΑΒΑΛΛΩ ΤΗΝ ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΣΗ

Κάποιος είπε: «Τα θαύματα του Κυρίου είναι παραβολές και οι παραβολές θαύματα»! Κάθε παραβολή ένα θαύμα, γιατί κρύβει μια υπέροχη αλήθεια. Η παραβολή του Ασώτου είναι το θαύμα των θαυμάτων, η ελπίδα όλων των αμαρτωλών, ο δρόμος για τη σωτηρία του ανθρώπου.

Ο νεαρός άσωτος αρχικά παρουσιάζεται αλαζόνας, υπερήφανος, αχάριστος προς τον πλούσιο πατέρα του! Έλαβε μια τεράστια περιουσία και τη σκόρπισε σ’ ασωτίες, αμαρτωλές πράξεις. Όλοι καταδικάζομε τα βήματά του. Τί ανεβάζει στα μάτια μας τον Άσωτο; Η τραγική του κατάσταση, το κατάντημά του, η πείνα, η γύμνια, η τραγωδία του; Σίγουρα όχι! Μας συγκινεί η ομολογία του, η μετάνοιά του, η κραυγή του!

Μπορούσε να μη ζητήσει συγγνώμη, μπορούσε ν’ αποφύγει την ομολογία των αμαρτιών του.

Όταν είδε τη χαρούμενη υποδοχή, θα μπορούσε να σιωπήσει ,να «κάμει»  τον «ψόφιο κοριό».

Ἡ μετάνοια εἶναι μία πνευματική ἄνοιξη

Το γεγονός το αφηγήθηκε μία εθελόντρια αδελφή νοσοκόμα και συνέβη στο παλαιό νοσοκομείο των Πατρών, στον “Άγιο Ανδρέα”. Είπε:

“Περί το 1968-69 έκανα την πρακτική μου εξάσκηση στο παλαιό νοσοκομείο των Πατρών που βρισκόταν κοντά στο κάστρο. Η κατάσταση βέβαια ήταν θλιβερή από κτιριακής πλευράς , παρ’ όλες τις φιλότιμες προσπάθειες που λιγοστού νοσηλευτικού προσωπικού και των γιατρών. Εμείς οι εθελόντριες βοηθούσαμε όσο μπορούσαμε τις μόνιμες αδελφές και συγχρόνως εξασκούμεθα.

Ένα απόγευμα του Δεκαπενταύγουστου , καθώς μπήκα στον θάλαμο των γυναικών (με 25-30 κρεβάτια ! ) , είδα μία μεσόκοπη γυναίκα να πηγαίνει παραπατώντας προς το κρεβάτι της και ίσα που πρόλαβε να πέσει επάνω του ημιλιπόθυμη και κατάχλωμη.

Ὁ πλησίον μας – Ἡ «ἐλεημοσύνη» στήν ψυχή μας.

Από τις Πνευματικές Διδαχές του Αγίου Ανθίμου της Χίου.

      Όταν ελεήσεις τον πτωχό, όταν βοηθήσεις τον πλησίον σου, το δίδεις στον Θεό. Αλλά για πείτε μου, ποιος είναι σε μας ο πιο πλησίον που έχει την ανάγκη μας και ζητεί να τον ελεήσουμε; Η ψυχή μας. Η ψυχή μας είναι ο πλησίον μας· την ψυχή μας να βοηθήσουμε και να την ελεήσουμε. Να ελεήσουμε αυτή την πτωχή ψυχή με αρετές. Αν θέλεις να ελεήσεις την ψυχή σου, να κάνεις αρετές: θα πρέπει να είσαι υπάκουος, ταπεινός, υπομονετικός, φιλαλήθης, φιλάδελφος, σιωπηλός, πράος, εγκρατής, μακρόθυμος, θα πρέπει να κόβεις το δικό σου θέλημα, θα δέχεσαι και ύβρεις, τις απειλές, τις εξουθενώσεις…

«Ἀφοῦ θά ξαναπέσω…;»

 «ΑΦΟΥ ΘΑ ΞΑΝΑΠEΣΩ…;»

«Οἰκτίρμων καὶ ἐλεήμων ὁ Κύριος,
μακρόθυμος καὶ πολυέλεος, οὐκ εἰς τέλος
ὀργισθήσεται, οὐδὲ εἰς τὸν αἰῶνα μηνιεῖ·»
(Ψαλμ. 8-9 )


Καλά. Μου λέτε να εξομολογηθώ. Μα, αφού δεν μπορώ να κόψω το ελάττωμα; Αφού δεν μπορώ να κρατηθώ; Αφού θα ξαναπέσω; Τι θέλετε, να παίζω με τα θεία;
Την αντίρρηση αυτή προβάλλουν συνήθως νέοι άνθρωποι και μάλιστα άγαμοι. Όταν τους μιλήσει ο Πνευματικός για αγνότητα και καθαρότητα ψυχής και σώματος, σηκώνουν τα χέρια ψηλά. Δεν μπορούν, λένε , να υπερνικήσουν το πάθος. Κι αφού προεξοφλούν νέα πτώση, δεν θέλουν να εξομολογηθούν.
- Μου υποδεικνύετε να εξομολογηθώ, μου έλεγε κάποιος νέος. Μα αφού θα αμαρτήσω και πάλι; Τί να την κάνω την Εξομολόγηση; Μήπως πρόκειται να μου επιτρέψει ο Ιερεύς να κοινωνήσω; Να πάω, λοιπόν, έτσι για παιχνίδι;

Ψαλμοί πρίν τήν ἐξομολόγηση

Ψαλμοί πρίν τήν εξομολόγηση

Τό μυστήριο τῆς Ἱερᾶς Ἐξομολογήσεως (Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου)

Μέ τή Χάρη τοῦ Θεοῦ καί τίς εὐχές τοῦ Πνευματικοῦ μας πατρός κυκλοφορεῖ τό νέο μας βιβλίο:
Τό Μυστήριο τῆς Ἱερᾶς Ἐξομολογήσεως (Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου).
Ποιά εἶναι ἡ σωστή προετοιμασία γιά τό Ἱερό Μυστήριο· πῶς γίνεται ἡ ὁμολογία τῶν ἁμαρτιῶν μας· τί πρέπει νά προσέξουμε στή διάρκεια καί μετά τήν ἐξομολόγηση· συνήθη λάθη πού κάνουμε.
Σελίδες: 103, Σχῆμα: 14Χ20.5, τιμή: 7€

Γιά παραγγελία τηλεφωνεῖστε στό: 6948576291 - Ώρες:11.30-14.30 ἐκτός Τεταρτης, Παρασκευης, Σαββάτου, Κυριακῆς καί μεγάλων ἑορτῶν ἤ στείλτε μήνυμα στό E-mail: Kyria.theotokos@gmail.com .

Παραθέτουμε τά Περιεχόμενα, τήν εἰσαγωγή καί μικρό ἀπόσπασμα ἀπό τό βιβλίο.

Ταπεινή ἐξομολόγησις Ἁγίου Πνευματικοῦ

ΤΑΠΕΙΝΗ ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΣΙΣ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΥ

Ακουσα δια ένα ασκητή Ιερέα, ότι ήτο σοφός άνθρωπος και πλήρης από κατανόηση. Όστις μετέβαινεν εις αυτόν, δια να εξομολογηθή, ευρίσκετο εις ατμόσφαιραν πλήρη μειλιχιότητος, συμπαθείας και ψυχοσωτηρίου διδασκαλίας, και απεχώρει ήρεμος ψυχικώς. Αμέσως μετέβην εις τον άγιον αυτόν Γέροντα, ο οποίος μετά από τινάς συμβουλάς έδωσεν εις εμέ να διαβάσω τας εξής σημειώσεις:
 

Ταπεινή Εξομολόγησις

Στρέφων τα όμματα της ψυχής μου προσεκτικώς εις τον εαυτόν μου και παρακολουθών την πορείαν της εσωτερικής μου καταστάσεως, ευρίσκω εις τον εαυτόν μου, μετά από λεπτομερή εξέτασιν των συναισθημάτων και της συμπεριφοράς μου, ότι:

Ὁ π.Χαράλαμπος Βασιλόπουλος ὡς πνευματικός

Μέγα και ψυχοσωτήριο είναι το έργο του πνευματικού, του εξομολόγου. Φέρνει ψυχές κοντά στο δρόμο του Θεού, στο δρόμο της σωτηρίας.

Με τον ερχομό του στην Αθήνα ο π. Χαράλαμπος εργάσθηκε γόνιμα ως πνευματικός. Αρχικά, για λίγο, στον Άγιο Ευθύμιο Κυψέλης κι’ έπειτα από το 1959 στον Ιερό Ναό της Παναγίας της Ρόμβης. Διακρίθηκε στην εξομολόγηση. Ήξερε να φέρνει κοντά του τους εξομολογουμένους, με απλότητα, με πειστικότητα, με καλλιέργεια πόθου σωτηρίας. Εξομολογούσε με αγάπη. Συμμετείχε στο βάρος που κουβαλούσαν οι εξομολογούμενοι. Ήξερε πού έπρεπε να είναι αυστηρός και πού επιεικής.

Στον ιερό Ναό Ρόμβης εξομολόγησε ο Γέροντας μέγα πλήθος πιστών. Εξομολογούμενοί του ήταν κι εκείνοι που απετέλεσαν τον πρώτο πυρήνα συνεργατών του στη συνέχεια.

Τό μεγαλεῖο τῆς διάκρισης..παπάς Σάββας ὁ πνευματικός

Για να φθάση κάποιος στην Μικρά Αγία Άννα θα αποβιβασθή στο λιμάνι της Σκήτης της Αγίας Άννης και θ’ ακολουθήση ένα μικρό και ανηφορικό μονοπάτι. Το μονοπάτι αυτό στα χρόνια του παπα-Σάββα πατήθηκε πολύ. Την περίοδο μάλιστα των Τεσσαρακοστών μεταβαλλόταν σε ατέλειωτη ανθρώπινη αλυσίδα. Κάθε κρίκος κι’ ένας Χριστιανός που πήγαινε για πνευματικό λουτρό.

— Ατέλειωτο κορδόνι ο κόσμος, μας είπαν παλαιοί Αγιαννανίτες. Έτρεχε ο κόσμος ποτάμι. Μοναχοί, Ιερωμένοι, κοσμικοί, υπάλληλοι από τις Καρυές και την Δάφνη, από κάθε γωνιά του Αγίου Όρους, από τα πιο μακρινά Μοναστήρια, από την γειτονική Χαλκιδική, από παντού. Κάθε προσκυνητής του Όρους το θεωρούσε παράλειψη να μή περάση από το εξομολογητήριό του. Και που να τους προλάβη όλους! Ο Δικαίος (=ο μοναχός που διοικεί την Σκήτη) της Αγίας Άννης κάθε βράδυ φιλοξενούσε στο Κυριακό αυτούς που έπρεπε να περιμένουν την σειρά τους την επομένη ημέρα.

Άλλο εκπληκτικό φαινόμενο ήταν η έκφρασις του προσώπου αυτών που έβγαιναν από το εξομολογητήριό του.

Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά ἡ σωστή προετοιμασία της (ΙΑ΄) - Μερικά ἀκόμη σημεῖα προσοχῆς

• Λάθη στήν ἐξομολόγηση καί ποιά ἡ σωστή προετοιμασία (Α΄)
•  Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά εἶναι ἡ σωστή προετοιμασία (Β΄)
• Λάθη στήν ἐξομολόγηση καί ποιά ἡ σωστή προετοιμασία (Γ΄)
•  Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά εἶναι ἡ σωστή προετοιμασία (Δ΄)
• Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά εἶναι ἡ σωστή προετοιμασία (Ε΄) 
• Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά εἶναι ἡ σωστή προετοιμασία (Στ΄) 
•  Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά ἡ σωστή προετοιμασία της (Ζ΄): Μικρό βοήθημα γιά τήν αὐτοεξέταση 
• Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά ἡ σωστή προετοιμασία της (Η΄) Μερικά ἀκόμη σημεῖα προσοχῆς 
• Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά ἡ σωστή προετοιμασία της (Θ΄) Μερικά ἀκόμη σημεῖα προσοχῆς
• Λάθη κατά τήν ἐξομολόγηση καί ποιά ἡ σωστή προετοιμασία της (Ι΄) - Μερικά ἀκόμη σημεῖα προσοχῆς

11)Ὄχι ἀπόκρυψη κάποιων ἁμαρτιῶν-Ἀπομάκρυνση τῆς δαιμονικῆς ντροπῆς.

Δυστυχῶς, συμβαίνει καί αὐτό: Λόγῳ δαιμονικῆς ἐντροπῆς, ὁ ἐξομολογούμενος μπορεῖ νά ἀποκρύψει κάποιες σοβαρότατες ἁμαρτίες. Τότε, βέβαια, δέν συγχωρεῖται καί δέν θεραπεύεται, διότι εἶναι ἀνειλικρινής ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ. Ὁ διάβολος παίρνει ἀπό τόν ἄνθρωπο τήν ντροπή, ὅταν τόν σπρώχνει στήν ἁμαρτία (γιά νά τήν κάνει ἄνετα καί εὔκολα), καί τοῦ τήν ξαναδίνει, ὅταν πρόκειται νά τήν ἐξομολογηθεῖ (γιά νά μήν τήν ἐξομολογηθεῖ καί θεραπευθεῖ).

Μητροπολίτης Κυρηνείας Παύλος, Η ψυχολογία των εξομολογουμένων επιπολαίως

Η ψυχολογία των εξομολογουμένων επιπολαίως

του Πανιερωτάτου Μητροπολίτου Κυρηνείας κ. Παύλου
Ἀρκετοί πιστοί ἀνταποκρίνονται θετικά στήν πρόσκληση τοῦ Πανάγαθου Θεοῦ γιά μετάνοια, ἐξομολογοῦνται εἰλικρινά καί μέ αἰσθήματα πραγματικῆς ἀγάπης πρός τόν Κύριο ἐναποθέτουν ὅλα τά ἁμαρτήματά τους ἐνώπιον τοῦ Πνευματικοῦ. Παρουσιάζονται σ’ αὐτόν ὡς μιά «ἐπιστολή... γινωσκομένη καί ἀναγινωσκομένη» (Β΄ Κορ. 3, 2). ῎Εχουν τήν ὀρθή πεποίθηση καί βαθιά πίστη πώς ὅσα ποῦν θά συγχωρηθοῦν, θά σβησθοῦν, θά ἐξαφανισθοῦν, ὡσάν νά μήν συνέβησαν ποτέ στή ζωή τους.....
Γι’ αὐτό μέσα στό Ἐξομολογητήριο ὁμολογοῦν μέ ταπείνωση καί συντριβή τήν ἐνοχή τους καί ἐξομολογοῦνται πλήρως καί τελείως ὅλα τά σφάλματά τους. Τοιουτοτρόπως λαμβάνουν τήν ἄφεση ὅλων τῶν μετά τό Ἅγιο Βάπτισμα ἁμαρτιῶν τους καί ἐπανέρχονται στήν κατάσταση τῆς Χάριτος πλησίον τοῦ Θεοῦ εἰρηνικοί καί ἀναπαυμένοι.