Ὅπως ἀναζητοῦμε τόν καλό γιατρό, ἔτσι θά πρέπει νά ἀναζητήσουμε καί τόν σωστό Πνευματικό μας ἰατρό

❈ Γιά νά διαλέξουμε ἕναν Πνευματικό, θά πρέπει πρῶτα ἀπ' ὅλα νά κάνουμε θερμή προσευχή και νηστεία καί να κάνουμε και μιά ἐλεημοσύνη, ἡ ὁποία θά εἶναι γιά τό συγκεκριμένο αἴτημα. Βέβαια θά τηροῦμε τίς ἐντολές τοῦ Θεοῦ.

Και ἐφόσον κάνουμε αὐτά μετά νά ψάξουμε, να κάνουμε ἔρευνα για να βρούμε τον Πνευματικό.

Ἕνα πρῶτο βασικό κριτήριο μέ τό ὁποῖο θά ἐπιλέξουμε τόν Πνευματικό μας εἶναι τό ἄν εἶναι ὁ ἴδιος θεραπευμένος κεκαθαρμένος καί φωτισμένος.

Ἕνα δεύτερο βασικό κριτήριο εἶναι τό ἄν κάνει ζωή ἀσκητική, μιμούμενος τήν ζωή τῶν Ὀρθοδόξων Ἁγίων.

Ἕνα τρίτο βασικό κριτήριο εἶναι τό ἄν ἔχει τήν ἔξωθεν καλή μαρτυρία. Ἄν δηλαδή ἄνθρωποι Χριστιανοί Ὀρθόδοξοι μέ ζωντανή πίστη καί ὀρθή ζωή βεβαιώνουν γι' αὐτόν ὅτι εἶναι Πνευματικός ἀληθινός καί ὅτι ἔχει ἐνεργό τό Ἅγιο Πνεῦμα.

Ἕνα τέταρτο κριτήριο εἶναι τό ἄν ἡ διδασκαλία του εἶναι Ὀρθόδοξη, σύμφωνη μέ τούς Ἁγίους Πατέρες καί μέ ὅ,τι διαχρονικά διδάσκει ἡ Ἁγία μας Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία.

Ἕνα πέμπτο κριτήριο μπορεῖ νά ἀποτελέσει ἡ προσωπική μας πεῖρα: Τό ἄν θεραπευόμαστε ἤ ὄχι, ἀκολουθώντας τίς συμβουλές του.

Θά κοιτάξουμε ἐπίσης ο Πνευματικός νά εἶναι κοντά μας. Δέν μπορεῖ νά εἶναι ὁ Πνευματικός σου στήν Κρήτη ἄς ποῦμε ἤ νά εἶναι στήν Τῆνο καί ἐσύ ἐδῶ στήν Ἔδεσσα. Λένε:

Τότε βέβαια ὁ ἄνθρωπος δέν μπορεῖ, νά πλανηθεῖ...

❈ Ὅταν ὁ ἄνθρωπος δέν ἔχει πνευματικό ὁδηγό, διακριτικό, πολύ εὔκολα μπορεῖ νά πλανηθεῖ. Ὅταν κανείς ἔχει πνευματικό ὁδηγό καί ρωτάει, ὁπωσδήποτε ταπεινώνεται καί ἑλκύει αὐτή την Χάρη τοῦ Θεοῦ. Καί τότε βέβαια ὁ ἄνθρωπος δέν μπορεῖ, νά πλανηθεῖ.

Πῶς ἐπιλέγουμε τόν Πνευματικό μας ὁδηγό (Ἁγ. Συμεών Νέου Θεολόγου), π. Σάββας Ἁγιορείτης

 Πῶς ἐπιλέγουμε τὸν Πνευματικό μας ὁδηγὸ (Ἁγ. Συμεὼν Νέου Θεολόγου), π. Σάββας Ἁγιορείτης, 30-10-2017 

Εἰς τὸ ὄνομα τοῦ Πὰτρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ἀμήν. 

Βασιλεῦ Οὐράνιε, Παράκλητε, τὸ Πνεῦμα τῆς Ἀληθείας, ὁ πανταχοῦ παρὼν καὶ τὰ πάντα πληρῶν, ὁ θησαυρὸς τῶν ἀγαθῶν καὶ ζωῆς χορηγός, ἐλθὲ καὶ σκήνωσον ἐν ἡμῖν, καὶ καθάρισον ἡμᾶς ἀπὸ πάσης κηλῖδος, καὶ σῶσον, Ἀγαθέ, τὰς ψὺχὰς ἡμῶν. 

Λοιπόν, δὲν θὰ ποῦμε δικά μας λόγια. Θὰ ποῦμε αὐτὰ ποὺ λένε οἱ Ἅγιοι Πατέρες. 

Τὸ θέμα μας εἶναι: «Πῶς ἐπιλέγουμε τὸν Πνευματικό μας». Ἐπιλογή, τὸ λέει καὶ ἡ λέξη: διαλέγω. Δηλαδὴ ἀπὸ αὐτοὺς ποὺ ὑπάρχουν, ἐπιλέγω κάποιον, διαλέγω κάποιον, ἐκλέγω κάποιον. 

Μὲ ποιά κριτήρια θὰ διαλέξουμε τὸν Πνευματικό μας; Πῶς μποροῦμε νὰ βροῦμε Πνευματικό; 

Νὰ ἀρχίσουμε μὲ τὸν Ἅγιο Παΐσιο. «Σήμερα», λέει ὁ Ἅγιος, «τὸ πιὸ ἀπαραίτητο εἶναι νὰ βροῦν οἱ ἄνθρωποι ἕναν Πνευματικό, νὰ ἐξομολογοῦνται. Νὰ τοῦ ἔχουν ἐμπιστοσύνη καὶ νὰ τὸν συμβουλεύονται. Ἂν ἔχουν Πνευματικὸ καὶ βάλουν ἕνα πρόγραμμα μὲ προσευχὴ καὶ λίγη μελέτη, ἐκκλησιάζονται, κοινωνοῦν, τότε δὲν ἔχουν τίποτε νὰ φοβηθοῦν σὲ αὐτὴ τὴ ζωή». 

Καὶ βέβαια, ὁ Γέροντας ὑπονοεῖ ὅτι θὰ κάνουν ὑπακοὴ στὸν Πνευματικὸ καὶ θὰ ἔχουνε καὶ τὴν ἀνάλογη ζωή. Τὴν ζωὴ ποὺ θέλει ἡ Ἁγία μας ἡ Ἐκκλησία, ποὺ εἶναι ζωὴ νήψεως, νηστείας, ἄσκησης γενικότερα, προσοχῆς, τήρησης τῶν Θείων ἐντολῶν καὶ μυστηριακῆς ζωῆς. Γιατί, δὲν ἀρκεῖ μόνο κανεὶς νὰ κοινωνεῖ καὶ κάπου κάπου νὰ ἐξομολογεῖται, ἂν δὲν διορθώνει καὶ τὴ ζωή του. Ἂν δὲν μετανοεῖ πραγματικά. 

Καὶ συνεχίζει ὁ Ἅγιος καὶ λέει: «Τὸν Πνευματικὸ ὁδηγό, φυσικά, κανεὶς θὰ τὸν διαλέξει. Δὲν θὰ ἐμπιστευτεῖ στὸν ὁποιονδήποτε τὴν ψυχή του. Ὅπως γιὰ τὴν ὑγεία τοῦ σώματος ψάχνει νὰ βρεῖ καλὸ γιατρό, ἔτσι καὶ γιὰ τὴν ὑγεία τῆς ψυχῆς του θὰ ψάξει νὰ βρεῖ κάποιον καλὸ Πνευματικὸ καὶ θὰ πηγαίνει σὲ αὐτὸν τὸ γιατρὸ τῆς ψυχῆς τακτικά». 

Ἐδῶ νὰ κάνω μία παρατήρηση. Τί σημαίνει αὐτὸ τὸ «τακτικά»; Κάθε πότε νὰ ἐξομολογούμαστε; 

Εἶναι καὶ αὐτὸ ἕνα ἐρώτημα. Θὰ πεῖτε, ἀκόμα δὲν εἴπαμε πὼς θὰ βροῦμε τὸν Πνευματικό, νὰ ποῦμε κάθε πότε; Ἀλλὰ ἔχει σημασία καὶ αὐτό, γιατί ἂν κανεὶς ἔχει ἀποφασίσει, θὰ πρέπει νὰ ξέρει καὶ τὸ πότε. 

Γιατί εἶναι ἐρώτημα καὶ αὐτό, ἂν θέλουμε νὰ ἔχουμε Πνευματικό. Ἂν ἔχουμε ἀποφασίσει νὰ μετανοήσουμε καὶ νὰ διορθωθοῦμε, ἐαν ὄντως θέλουμε νὰ ἐξομολογηθοῦμε. 

Θὰ πεῖτε εἶναι δυνατόν; Νὰ πᾶμε στὸν Πνευματικὸ καὶ νὰ μὴν θέλουμε νὰ ἐξομολογηθοῦμε; Εἶναι δυνατόν, δυστυχῶς. Γιατί πάρα πολλοὶ πᾶνε στὸν Πνευματικὸ καὶ δὲν λένε ἀλήθεια. 

Θὰ σᾶς πῶ κάτι νὰ γελάσετε λίγο. 

Ὁ μακαριστὸς ὁ πατήρ, ἐπίσκοπος Φλωρίνης Αὐγουστῖνος Καντιώτης, ἔλεγε ἔτσι ἐν τῇ ρύμῃ τοῦ λόγου του σὲ μιὰ ὁμιλία, καὶ μὲ θυμό, ὅπως τὰ ἔλεγε συνήθως: «Δὲν ἐξομολογῶ γυναῖκες! Δὲν ἐξομολογῶ!» 

Γιατί; 

«Γιατί λένε ψέματα! Λένε ψέματα στὴν ἐξομολόγηση!» 

Καὶ δυστυχῶς αὐτὸ δὲν εἶναι ψέμα. Εἶναι ἀλήθεια. 

Βρῆκα ἔτσι ἀναφορὲς τοῦ σεβαστοῦ αὐτοῦ Πνευματικοῦ, τοῦ πατρὸς Ἀθανάσιου τοῦ Μυτιληναίου, ποὺ ἔλεγε ἀκριβῶς τὸ ἴδιο πρᾶγμα. Νὰ ρωτάει ὁ Πνευματικός: «Τὸ ἔκανες αὐτὸ παιδί μου;» Καὶ νὰ λέει: «Ὄχι». 

Καὶ νὰ τὸ ἔχει κάνει! 

Ἔ, μὰ καλὰ τώρα τὸν Θεὸ μπορεῖς νὰ κοροϊδεύσεις; Νὰ ἐμπαίζεις τὸν Θεό;! 

Ἂν εἶναι δυνατόν! 

Τότε ὁ ἄνθρωπος δέν μπορεῖ, νά πλανηθεῖ...

❈ Ὅταν ὁ ἄνθρωπος δέν ἔχει πνευματικό ὁδηγό, διακριτικό, πολύ εὔκολα μπορεῖ νά πλανηθεῖ. Ὅταν κανείς ἔχει πνευματικό ὁδηγό καί ρωτάει, ὁπωσδήποτε ταπεινώνεται καί ἑλκύει αὐτή την Χάρη τοῦ Θεοῦ. Καί τότε βέβαια ὁ ἄνθρωπος δέν μπορεῖ, νά πλανηθεῖ.

Βασικά κριτήρια ἐπιλογῆς πνευματικοῦ ὁδηγοῦ , Ἱερομ. Σάββα Ἁγιορείτου

 

Ἐγκλώβιζε θύματα μὲ ψεύτικες «ὑπερφυσικὲς δυνάμεις».

ΣΤΡΑΣΒΟΥΡΓΟ: ΣΥΛΛΗΨΗ ΓΥΝΑΙΚΑΣ «ΓΚΟΥΡΟΥ»

εἰσαγωγικὸ ἀπὸ entaksis: Ἡ εἴδηση ποὺ καταφθάνει ἀπὸ τὴ Γαλλία ἀποκαλύπτει τὸ σκοτεινὸ πρόσωπο μίας σύγχρονης «πνευματικῆς» ἀπάτης. Μία γυναίκα, ἡ ὁποία ἐμφανιζόταν μὲ τὸ προσωπεῖο τῆς θεραπεύτριας, τῆς δασκάλας βουδιστικοῦ διαλογισμοῦ καὶ τῆς δῆθεν κατόχου «ὑπερφυσικῶν δυνάμεων», κατάφερε νὰ ἐγκλωβίσει δεκάδες ἀνθρώπους σὲ ἕνα δίχτυ ψυχολογικῆς χειραγώγησης. Δὲν ἐπρόκειτο γιὰ μία ἁπλὴ παραπλάνηση, ἀλλὰ γιὰ μία μεθοδευμένη εἰσβολὴ στὴν ἰδιωτικὴ ζωὴ τῶν θυμάτων, μὲ ἀπώτερο σκοπὸ τὴν οἰκονομικὴ ἐξάντληση καὶ τὴν πλήρη ἀπομόνωσή τους ἀπὸ τὸ οἰκογενειακό τους περιβάλλον.

Ἡ ἀποφασιστικότητα τοῦ γαλλικοῦ κράτους στὴν ἀντιμετώπιση τέτοιων φαινομένων εἶναι ἀξιοπαρατήρητη. Ἡ Γαλλία διαθέτει ἕνα ἀπὸ τὰ πλέον εὔρωστα νομικὰ ὁπλοστάσια παγκοσμίως, ποινικοποιώντας τὴ «δόλια ἐκμετάλλευση ψυχολογικῆς ἐξάρτησης» καὶ διατηρώντας εἰδικὴ κρατικὴ ὑπηρεσία, τὴ MIVILUDES, γιὰ τὴν παρακολούθηση καὶ ἐποπτεία τῶν σεκτῶν. Ἡ ὑπηρεσία αὐτή, ἱδρυθεῖσα τὸ 2002, ἐποπτεύεται ἀπευθείας ἀπὸ τὸν Πρωθυπουργό, συντονίζει ὅλα τὰ συναρμόδια Ὑπουργεῖα καὶ ἐνημερώνει συστηματικὰ τοὺς πολίτες γιὰ τοὺς κινδύνους τῶν σεκτῶν.

Στὴν Ἑλλάδα, ἀντιθέτως, παρατηρεῖται δραματικὴ ἀπουσία ἀντίστοιχης νομοθετικῆς μέριμνας καὶ κρατικοῦ μηχανισμοῦ ἐποπτείας.

Πῶς μποροῦμε νά βροῦμε τόν σωστό Πνευματικό; Τά κριτήρια τῆς ὀρθῆς ἐπιλογῆς, Ἱερ. Σάββα Ἁγιορείτου

 

Σοῦ εἶπε κάτι ὁ πνευματικός; Μήν ἀμφιβάλλεις. Μήν τό συζητᾶς...

Σοῦ εἶπε κάτι ὁ πνευματικός; Μήν ἀμφιβάλλεις. Μήν τό συζητᾶς. Μή λές:

- Μήπως μοῦ λέει λάθος… ἄνθρωπος εἶναι και αὐτός… δέν κάνει λάθη;.. Καί ἑπομένως ἐγώ θά ζημιωθῶ ἄν κάνω ὑπακοή.

Δέν πρόκειται ποτέ νά ζημιωθεῖς ἐσύ. Καί λάθος νά κάνει, ἐκεῖνος θά κριθεῖ γιά τό λάθος του. Ἐσύ θά ὠφεληθεῖς καί δέν θά δώσεις λόγο γιά τό λάθος τοῦ πνευματικοῦ. Ἐσύ θά ὠφεληθεῖς, ἐπειδή ἔκανες ὑπακοή, ἐπειδή ταπεινώθηκες.

Τέτοια εἶναι ἡ ὁδός τῆς πίστεως, ὅπως τήν ξέρει καί τήν ἐπιβεβαιώνει ἡ μακραίωνη πεῖρα τῆς Ἐκκλησίας.

- Σοῦ εἶπε ὁ πνευματικός αὐτό;

Μόνον ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία θεραπεύει τὴν ψυχή

❈ Εἶναι ἀπαράδεκτο γιὰ παράδειγμα νὰ ἔρχεται κάποιος νὰ ἐξομολογηθεῖ (τώρα τὸ λέω γιά μᾶς, τοὺς Πνευματικοὺς) καὶ νὰ τὸν στέλνουμε γιὰ ψυχολογικὴ θεραπεία.

Προσέξτε, ἐὰν ἔχει ἀνάγκη νὰ πάρει φάρμακα, γιατί πάσχουν τὰ νεῦρα του, θὰ τὸν στείλουμε. Ναί…, ἀλλὰ ὄχι γιὰ τὴν θεραπεία τῆς ψυχῆς του, γιατί κανεὶς ἀπὸ ὅλους αὐτοὺς δὲν θεραπεύει τὴν ψυχή.

Εἶναι πιθανὸν ὁ ἄνθρωπος, μὲ τὶς ἁμαρτίες ποὺ ἔκανε, νὰ ἔβλαψε καὶ τὸ νευρικὸ του σύστημα. Διότι ἡ ψυχὴ ἐπηρεάζει καὶ τὸ νευρικὸ σύστημα. Καί ἂν κανεὶς κάνει μεγάλα λάθη, μεγάλες ἁμαρτίες στὴν ψυχή, ἐπηρεάζει καὶ τὸ σῶμα καὶ τὸ νευρικὸ σύστημα. Ἐκεῖ χρειάζεται νὰ πάρει φάρμακα. Ἐκεῖ εἶναι ὁ ρόλος τοῦ ψυχιάτρου. Ἀλλὰ, δὲν κάνει ψυχιατρικὴ ἐκείνην τὴν ὥρα ὁ ψυχίατρος. Ἐκείνη τὴν ὥρα κάνει νευρολογία, κάνει θεραπεία τῶν νεύρων.

Λανθασμένη εἶναι καί ἡ διάκριση μεταξύ «αὐστηρῶν» καί «μή αὐστηρῶν πνευματικῶν».

❈ Λανθασμένη εἶναι καί ἡ διάκριση μεταξύ «αὐστηρῶν» καί «μή αὐστηρῶν πνευματικῶν». Ὅπως στήν Ἰατρική δέν ὑπάρχουν αὐστηροί καί ἐπιεικεῖς ἰατροί, ἀλλά ἰατροί - θεραπευτές καί τσαρλατάνοι, ἔτσι καί στήν περίπτωση τῶν Πνευματικῶν. Ὑπάρχουν Πνευματικοί πού θεραπεύουν καί Πνευματικοί πού δέν θεραπεύουν, ὄντες ἀθεράπευτοι οἱ ἴδιοι.

Ἀρχιμ. Σάββα Ἁγιορείτου (Ὁμιλία 25 – 5 – 2008)

Εἶναι δύσκολο νά διακρίνει κανείς τους λογισμούς του ὅταν εἶναι στήν ἀρχή τῆς πνευματικῆς ζωῆς

❈ Εἶναι δύσκολο νά διακρίνει κανείς τους λογισμούς του ὅταν εἶναι στήν ἀρχή τῆς πνευματικῆς ζωῆς, γι’ αὐτό χρειάζεται πνευματικό. Ὅσο ἐξομολογεῖται, ὅσο συμβουλεύεται, ὅσο μαθητεύει στούς διακριτικούς Πατέρες, τόσο καί αὐτός πλουτίζει τή διάκρισή του καί σιγά - σιγά μαθαίνει καί ὁ ἴδιος νά διακρίνει. Στήν ἀρχή ὅμως εἶναι δύσκολο καί μπερδεύεται. Καί ὁ Διάβολος εἶναι πολύ μάστορας, ἔχει χιλιάδες χρόνια πείρα καί ἄν κανείς ἀρχίσει νά ἀσχολεῖται μέ τούς λογισμούς, τό μόνο βέβαιο εἶναι νά χάνει τόν καιρό του καί νά μπερδεύεται καί νά ταλαιπωρεῖται καί νά βασανίζεται καί μπορεῖ νά καταλήξει νά τρελαθεῖ κιόλας στό τέλος.

Μήν πηγαίνετε σέ Πνευματικούς πού χαϊδεύουν τά αὐτιά

❈ Μήν πηγαίνετε σέ Πνευματικούς πού χαϊδεύουν τά αὐτιά. Ὑπάρχουν καί τέτοιοι καί λένε πάντα:

- Τί θέλεις παιδί μου; Αὐτό; Πάρτο. Τό ἄλλο; Πάρτο. Θέλεις νά Κοινωνήσεις τώρα; Κοινώνησε. Θέλεις νά πορνεύεις; Πόρνευε… ἐγώ θά σ’ ἀφήνω νά Κοινωνεῖς…

«Πολύ καλός Πνευματικός… ἀναπαύει…». Τί ἀναπαύει; Κολάζει! Καί κολάζεται καί αὐτός.

 

Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου (Ὁμιλία 10 – 12 – 2017)

Ἔτσι θά γλυτώνει ὁ ἄνθρωπος ἀπό πολλές ταλαιπωρίες καί σ’ αὐτήν τή ζωή, ἀλλά κυρίως στήν αἰώνια...

❈ Ὅσες φορές ὑποφέρουμε, ἡ αἰτία εἶναι γιατί δεν συμβουλευτήκαμε τόν πνευματικό ὁδηγό μας. Εἶναι σάν κάποιον πού θέλει νά περάσει μέσα ἀπό τή ζούγκλα. Ἄν δέν ἀκολουθήσει ἕναν ὁδηγό, πού νά ξέρει τόν δρόμο τῆς ζούγκλας καί πάει μόνος του, θά τόν φᾶνε τά θηρία. Ὑπάρχουν πολλά θηρία, εἶναι οἱ πονηροί Δαίμονες, ὁ κόσμος, τό κοσμικό πνεῦμα, τά πάθη πού κουβαλᾶμε μέσα μας. Κάθε στιγμή κανείς σχοινοβατεῖ, προσπαθεῖ νά κρατήσει ἰσορροπία.

Πρέπει νά προσέχουμε ποιούς θά ἔχουμε πνευματικούς ὁδηγούς

❈ Πρέπει νά προσέχουμε ποιούς θά ἔχουμε πνευματικούς ὁδηγούς, ἀλλά καί ποιές ὁδηγίες θά ἀκολουθοῦμε. Θά πρέπει οἱ ὁδηγίες νά εἶναι σύμφωνες μέ τό Εὐαγγέλιο. Θέλει πολλή προσοχή καί διάκριση. Δέν θά πᾶμε στόν πρῶτο τυχόντα. Ὅπως καί στό νοσοκομεῖο δέν πηγαίνεις στόν πρῶτο πού φοράει ἄσπρη μπλούζα νά τοῦ παραδώσεις τόν ἑαυτόν σου.

❈ Ποιός εἶναι ὁ καλός Πνευματικός;

❈ Ποιός εἶναι ὁ καλός Πνευματικός; Αὐτός πού σέ συνδέει μέ τόν Χριστό καί σοῦ μειώνει τήν αὐτοεκτίμηση, τόν ἐγωισμό δηλαδή, τήν ὑπερηφάνεια, σοῦ μειώνει τήν αὐτοπεποίθηση καί σέ συνδέει μέ τόν Θεό, τήν Θεό-πεποίθηση καί σέ βοηθάει νά ἀποκτήσεις αὐτομεμψία, νά καταδικάζεις δηλαδή καί νά κατακρίνεις τόν ἑαυτό σου καί ὄχι τούς ἄλλους καί σέ βοηθάει νά ἀποκτήσεις ἀληθινή ταπεινοφροσύνη.

Ὅταν δεῖς ὅτι αὐτά ἀρχίζουν νά βλαστάνουν μέσα σου, ἔχεις καλό Πνευματικό.

Ἡ ἐξαγόρευση τῶν λογισμῶν

Ἡ ἐξαγόρευση τῶν λογισμῶν ἔγκειται στήν ἀποκάλυψη τῶν λογισμῶν σέ ἕναν πνευματικό πατέρα.

Ἡ ἐξαγόρευση δέν εἶναι ψυχανάλυση. Δέν ἐπιχειρεῖ κάποια ἐπαναφορά τοῦ παρελθόντος. Οἱ λογισμοί, πού πρόκειται νά ἐξαγορευτοῦν, εἶναι οἱ τωρινοί, οἱ παρόντες καί ἐνεργοί λογισμοί·* οἱ ἐπαναλαμβανόμενοι ἤ ὅσοι ἐμφανίζουν κάποια μονιμότητα στήν ψυχή.

Ἡ ἐξαγόρευση πρέπει νά γίνεται συχνά καί τακτικά. Ὁ ἐρωτῶν πρέπει νά ἐξαγορεύει τούς λογισμούς του ἐντελῶς ἐλεύθερα, χωρίς καμμία ντροπή ἤ φόβο. Τίποτε δέν κρύβει, τίποτε δέν λησμονεῖ, τίποτε δέν διαστρέφει, τίποτε δέν συγκαλύπτει.

Ὁ πνευματικός πατήρ ἔχει τόν ρόλο τοῦ μεσίτη μεταξύ πνευματικοῦ τέκνου καί Θεοῦ. Λέγει ἐπ’ αὐτοῦ ὁ ἅγιος Βαρσανούφιος: «Τόν λογισμό σου νά τόν πεῖς στόν Ἀββά σου, καί ἐκεῖνος θά σέ θεραπεύσει διά τοῦ Θεοῦ».*

Ποιά πρέπει νὰ εἶναι τὰ κριτήρια ἐπιλογῆς τοῦ πνευματικοῦ ὁδηγοῦ , Ἀρχιμ. Σάββα Ἁγιορείτου

 

Τὰ χαρακτηριστικὰ γνωρίσματα ἑνὸς πλανεμένου πνευματικοῦ ὁδηγοῦ , Ἀρχιμ. Σάββα Ἁγιορείτου

 

Μονο ὁ πνευματικὸς ὁδηγὸς μπορεῖ νὰ βοηθήσει τὸν ἄνθρωπο Β' μέρος , Ἀρχιμ. Σἀββα Ἁγιορείτου

 

Ἡ ἀνάγκη πνευματικοῦ ὁδηγοῦ Α' μέρος , Ἀρχιμ. Σάββα Ἁγιορείτου